ప్రాచీన భారతదేశ చరిత్ర – సింధు నాగరికత TOP 120 MCQ’S PART 3

సింధూ నాగరికత – ముఖ్యమైన MCQలు

1. సింధూ ప్రజల నగర పాలన వ్యవస్థ (Municipal Administration) అత్యంత సమర్థవంతమైనదని తె తెలిపే ప్రధాన ఆధారం ఏది?
   • A) సైనిక దళాలు
   • B) మురుగునీటి పారుదల మరియు పారిశుధ్య నిర్వహణ
   • C) రాతి శాసనాలు
   • D) నాణేల వ్యవస్థ
   జవాబు: B) మురుగునీటి పారుదల మరియు పారిశుధ్య నిర్వహణ వివరణ: వీధుల పొడవునా మూసివున్న కాలువలు, మ్యాన్‌హోల్స్ మరియు పారిశుధ్య నియమాలు వారి అత్యుత్తమ పౌర యాజమాన్యాన్ని సూచిస్తాయి.
2. సింధూ నాగరికత ఆక్రమించిన మొత్తం విస్తీర్ణం సుమారుగా ఎంత?
   • A) 5 లక్షల చదరపు కి.మీ
   • B) 13 లక్షల చదరపు కి.మీ
   • C) 25 లక్షల చదరపు కి.మీ
   • D) 50 లక్షల చదరపు కి.మీ
   జవాబు: B) 13 లక్షల చదరపు కి.మీ (సుమారు 12,99,600 చ.కి.మీ)
3. కాళీబంగన్ వద్ద ఒకే చోట లభించిన ‘అగ్ని గుండాలు’ (Fire Altars) సంఖ్య ఎంత?
   • A) 3
   • B) 5
   • C) 7
   • D) 9
   జవాబు: C) 7 వివరణ: కాళీబంగన్ కోట ప్రాంగణంలో ఒక ఎత్తైన ప్లాట్‌ఫారమ్‌పై వరుసగా 7 అగ్ని గుండాలు బయటపడ్డాయి.
4. పాకిస్తాన్‌లోని ‘కోట్ డిజి’ (Kot Diji) ప్రదేశం ఏ నది ఒడ్డున ఉంది?
   • A) సింధూ నది
   • B) రావి నది
   • C) ఘగ్గర్ నది
   • D) జేలం నది
   జవాబు: A) సింధూ నది
5. సింధూ ప్రజలు ఉపయోగించిన బరువులు (Weights) ప్రధానంగా ఏ ఆకారంలో ఉండేవి?
   • A) గోళాకారం
   • B) ఘనాకారం (Cubic)
   • C) పిరమిడ్ ఆకారం
   • D) స్థూపాకారం
   జవాబు: B) ఘనాకారం (Cubic) వివరణ: వీరు ‘చెర్ట్’ అనే రాతితో చేసిన ఘనాకార బరువులను తూకాల కోసం వాడేవారు.
6. సింధూ ప్రజల మత విశ్వాసాలలో రావి చెట్టు తర్వాత ఎక్కువ పూజించబడిన చెట్టు ఏది?
   • A) వేప చెట్టు (Neem)
   • B) మర్రి చెట్టు
   • C) మామిడి చెట్టు
   • D) రావి తోట
   జవాబు: A) వేప చెట్టు
7. సింధూ నాగరికత ఆవిర్భావానికి ముందు ఉన్న ‘పూర్వ హరప్పా దశ’ (Early Harappan Phase) ఆనవాళ్ళు స్పష్టంగా లభించిన ప్రదేశం ఏది?
   • A) ఆమ్రి (Amri) మరియు కోట్ డిజి
   • B) లోథాల్
   • C) సుట్కాగెన్డోర్
   • D) ఆలంగీర్‌పూర్
   జవాబు: A) ఆమ్రి మరియు కోట్ డిజి
8. కదిలే తల ఉన్న మట్టి ఎద్దు బొమ్మ (Terracotta Bull with Nodding Head) ఎక్కడ దొరికింది?
   • A) హరప్పా
   • B) మొహంజొదారో
   • C) చాన్హుదారో
   • D) కాళీబంగన్
   జవాబు: A) హరప్పా
9. సింధూ నాగరికత పతనానికి ‘వాతావరణ మార్పులు మరియు వర్షాపాతం తగ్గడం’ కారణమని పేర్కొన్నది ఎవరు?
   • A) ఆరెల్ స్టెయిన్ మరియు A.N. ఘోష్
   • B) మార్టిమర్ వీలర్
   • C) S.R. రావు
   • D) సర్ జాన్ మార్షల్
   జవాబు: A) ఆరెల్ స్టెయిన్ మరియు A.N. ఘోష్
10. గుజరాత్‌లోని ‘ప్రభాస్ పటాన్’ (సోమనాథ్) మరియు ‘రంగ్‌పూర్’ ప్రదేశాలు ఏ హరప్పా దశకు చెందినవి?
    • A) పూర్వ హరప్పా దశ
    • B) పరిణతి చెందిన హరప్పా దశ
    • C) మలి హరప్పా దశ (Late Harappan Phase)
    • D) నవీన రాతియుగం
    జవాబు: C) మలి హరప్పా దశ వివరణ: ఈ ప్రదేశాలు హరప్పా నాగరికత పతన దశలో (క్రీ.పూ. 1900 తర్వాత) వికసించాయి.
11. సింధూ ప్రజలు ఉపయోగించిన కంచు కొలబద్ద (Bronze Measuring Rod) ఎక్కడ లభించింది?
    • A) హరప్పా
    • B) లోథాల్
    • C) మొహంజొదారో
    • D) కాళీబంగన్
    జవాబు: A) హరప్పా వివరణ: హరప్పా వద్ద కంచు కొలబద్ద లభించగా, లోథాల్ వద్ద ఏనుగు దంతంతో చేసిన స్కేలు లభించింది.
12. హర్యానాలోని ‘కుణాళ్’ (Kunal) అనే ప్రదేశం దేనికి ప్రసిద్ధి చెందింది?
    • A) వెండి కిరీటాలు (Silver Crowns)
    • B) ఇనుప రథాలు
    • C) బంగారు నాణేలు
    • D) కంచు నాట్యగత్తె
    జవాబు: A) వెండి కిరీటాలు వివరణ: ప్రాగ్‌చారిత్రక కాలానికి చెందిన రెండు రాజరిక వెండి కిరీటాలు కుణాళ్ వద్ద లభించాయి.
13. సింధూ నాగరికత కాల నిర్ణయాన్ని (క్రీ.పూ. 2300 – క్రీ.పూ. 1750) శాస్త్రీయంగా ఖరారు చేసిన పద్ధతి ఏది?
    • A) రేడియో కార్బన్ డేటింగ్ (C-14)
    • B) యూరేనియం డేటింగ్
    • C) పొటాషియం-ఆర్గాన్ డేటింగ్
    • D) ఆర్కియో-మ్యాగ్నెటిజమ్
    జవాబు: A) రేడియో కార్బన్ డేటింగ్ (C-14) వివరణ: D.P. అగర్వాల్ ప్రయోగశాల కార్బన్-14 పరీక్షల ద్వారా ఈ కాలాన్ని ప్రామాణికంగా నిర్ధారించారు.
14. హరప్పా నాగరికతలో ‘చెక్క శవపేటిక’ (Wooden Coffin Burial) ఉపయోగించిన ఆధారాలు ఎక్కడ లభించాయి?
    • A) హరప్పా
    • B) మొహంజొదారో
    • C) లోథాల్
    • D) కాళీబంగన్
    జవాబు: A) హరప్పా (R-37 స్మశానవాటిక వద్ద)
15. అత్యంత విలువైన ‘మాణిక్యాలు’ (Carnelian Beads) తయారీ మరియు ఎగుమతికి ప్రధాన కేంద్రాలు ఏవి?
    • A) చాన్హుదారో మరియు లోథాల్
    • B) రోపార్ మరియు మండా
    • C) కాళీబంగన్ మరియు బనావాలి
    • D) ఆలంగీర్‌పూర్ మరియు దైమాబాద్
    జవాబు: A) చాన్హుదారో మరియు లోథాల్
16. భారతదేశంలో ఉన్న సింధూ నాగరికత నగరాల్లో వైశాల్యపరంగా మొదటి రెండు స్థానాల్లో ఉన్నవి ఏవి?
    • A) 1. రఖీగర్హి, 2. ధోలవీర
    • B) 1. లోథాల్, 2. కాళీబంగన్
    • C) 1. ధోలవీర, 2. రోపార్
    • D) 1. కాళీబంగన్, 2. బనావాలి
    జవాబు: A) 1. రఖీగర్హి (హర్యానా), 2. ధోలవీర (గుజరాత్)
17. సింధూ ప్రజల ఆరాధనలో ‘పాము పూజ’ (Naga Worship) అమలులో ఉండేదనడానికి ఆధారాలు ఏవి?
    • A) ముద్రికలు మరియు కుండలపై ఉన్న సర్ప చిత్రాలు
    • B) పెద్ద రాతి గుళ్ళు
    • C) ఇనుప విగ్రహాలు
    • D) రాగితో చేసిన పాము బొమ్మలు
    జవాబు: A) ముద్రికలు మరియు కుండలపై ఉన్న సర్ప చిత్రాలు
18. హరప్పా నగరంలో ధాన్యగారాలు ఏ నదికి దగ్గరగా నిర్మించబడ్డాయి?
    • A) రావి నది
    • B) సింధూ నది
    • C) సట్లెజ్ నది
    • D) ఘగ్గర్ నది
    జవాబు: A) రావి నది వివరణ: పంట పొలాల నుండి ధాన్యపు మూటలను పడవల ద్వారా సులభంగా రవాణా చేయడానికి నది ఒడ్డునే ధాన్యగారాలు నిర్మించారు.
19. సింధూ నాగరికత పతనం తర్వాత హరప్పా ప్రాంతంలో ఆవిర్భవించిన సంస్కృతిని ఏమని పిలుస్తారు?
    • A) శ్మశానవాటిక H సంస్కృతి (Cemetery H Culture)
    • B) మాల్వా సంస్కృతి
    • C) జోర్వే సంస్కృతి
    • D) బనాస్ సంస్కృతి
    జవాబు: A) శ్మశానవాటిక H సంస్కృతి
20. ‘సింధూ నాగరికత’ ఏ రకమైన నాగరికతకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తుంది?
    • A) పట్టణ నాగరికత (Urban Civilization)
    • B) గ్రామీణ నాగరికత (Rural Civilization)
    • C) సంచార నాగరికత (Nomadic Culture)
    • D) గిరిజన నాగరికత (Tribal Culture)
    జవాబు: A) పట్టణ నాగరికత వివరణ: అద్భుతమైన పట్టణ ప్రణాళిక, మురుగునీటి వ్యవస్థ, అంతర్జాతీయ వ్యాపారం మరియు పారిశుధ్య నియమాల కారణంగా ఇది భారతదేశపు తొలి పట్టణ నాగరికతగా గుర్తించబడింది.