16 సెప్టెంబర్ 2026 కరెంట్ అఫ్ఫైర్స్
01. ప్రధాన మంత్రి మత్స్య సంపద యోజన (PMMSY) – ముఖ్యమైన ముఖ్యాంశాలు:
బడ్జెట్ కేటాయింపు: 2026-27 బడ్జెట్ అంచనాల (BE) ప్రకారం PMMSY కింద రికార్డు స్థాయిలో రూ. 2,500 కోట్లు కేటాయించడం జరిగింది.
పూర్తయిన తేదీ: సెప్టెంబర్ 10, 2026 నాటికి ‘ప్రధాన మంత్రి మత్స్య సంపద యోజన’ (PMMSY) విజయవంతంగా 6 సంవత్సరాలు పూర్తి చేసుకుంది.
మొదటి ప్రారంభం: భారతదేశ మత్స్య రంగాన్ని ఆధునీకరణ, స్థిరత్వం మరియు సమృద్ధి దిశగా నడిపించేందుకు ఈ పథకాన్ని 2020 సంవత్సరంలో రూ. 20,050 కోట్ల వ్యయంతో ప్రారంభించారు.
కాలపరిమితి: ఈ పథకాన్ని మొదట 5 సంవత్సరాల పాటు (2020-21 నుండి FY25 వరకు) ప్రణాళిక చేశారు. ఆ తర్వాత FY26 వరకు పొడిగించడంతో మొత్తం అమలు కాలం 6 సంవత్సరాలకు చేరింది.
నోడల్ మంత్రిత్వ శాఖ: మత్స్య, పశుసంవర్ధక మరియు పాడిపరిశ్రమ మంత్రిత్వ శాఖ (MoFAH&D) ఆధ్వర్యంలోని మత్స్య శాఖ (DoF) దీనిని అమలు చేస్తోంది.
పథకం నిర్మాణం: ఇది కేంద్ర రంగ (Central Sector – CS) మరియు కేంద్ర ప్రాయోజిత పథకం (Centrally Sponsored Scheme – CSS) భాగాలను కలిగి ఉన్న ఒక సమగ్ర (అంబ్రెల్లా) పథకం.
02. కేంద్ర ఆర్థిక శాఖ ‘బ్యాంకర్స్ బుక్స్ ఎవిడెన్స్ యాక్ట్, 2026’ అమలు ప్రకటన (అక్టోబర్ 1 నుండి అమలు)
సెప్టెంబర్ 10, 2026న, కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ (MoF) ‘బ్యాంకర్స్ బుక్స్ ఎవిడెన్స్ యాక్ట్, 2026’ అమలును అధికారికంగా నోటిఫై చేసింది. ఇది బ్యాంకింగ్ రికార్డులను సాక్ష్యాలుగా పరిగణించే సుమారు శతాబ్దాల నాటి పాత ‘బ్యాంకర్స్ బుక్స్ ఎవిడెన్స్ యాక్ట్, 1891’ స్థానాన్ని భర్తీ చేస్తుంది.
ఈ చట్టానికి భారత రాష్ట్రపతి శ్రీమతి ద్రౌపది ముర్ము ఆగస్టు 13, 2026న ఆమోదం తెలిపారు. ఇది అక్టోబర్ 1, 2026 నుండి అధికారికంగా అమల్లోకి రానుంది.
కొత్త చట్టం ప్రధాన ముఖ్యాంశాలు:
బ్యాంక్ అధికారుల హాజరుపై నిబంధనలు: ఏదైనా న్యాయ విచారణలో బ్యాంకు ప్రత్యక్షంగా భాగస్వామి కానప్పుడు, బ్యాంకు అధికారులను సాక్ష్యం కోసం కోర్టుకు పిలవడానికి సంబంధించి స్పష్టత ఇవ్వబడింది. ఇకపై ఇలా అధికారులను కోర్టుకు పిలవాలంటే, కోర్టు తగిన “ప్రత్యేక కారణాన్ని” (Special Cause) రాతపూర్వకంగా నమోదు చేయాల్సి ఉంటుంది.
ఉద్దేశ్యం: ప్రస్తుత కాలపు బ్యాంకింగ్ పద్ధతులు మరియు ఆధునిక సాంకేతికతకు అనుగుణంగా, బ్యాంకింగ్ రికార్డులను న్యాయస్థానాలలో సాక్ష్యాలుగా సమర్థవంతంగా ఉపయోగించడానికి ఒక పటిష్టమైన విధానాన్ని రూపొందించడం.
సాంకేతిక తటస్థత (Technology Neutrality): భౌతిక (Physical), ఎలక్ట్రానిక్, డిజిటల్, వర్చువల్, క్లౌడ్ ఆధారిత పద్ధతులతో పాటు బ్యాకప్ మరియు డిజాస్టర్ రికవరీ సైట్లలో నిల్వ చేసిన అన్ని రకాల బ్యాంకింగ్ రికార్డులను ఈ చట్టం అధికారికంగా గుర్తిస్తుంది.
03. NIXI, APNIC ఒప్పందం: భారతదేశ ఇంటర్నెట్ మౌలిక సదుపాయాల బలోపేతం
భారతదేశంలో ఇంటర్నెట్ రంగాన్ని మరింత పటిష్టం చేయడానికి, నేషనల్ ఇంటర్నెట్ ఎక్స్ఛేంజ్ ఆఫ్ ఇండియా (NIXI) మరియు ఆసియా పసిఫిక్ నెట్వర్క్ ఇన్ఫర్మేషన్ సెంటర్ (APNIC) సెప్టెంబర్ 2026లో ఒక కీలకమైన అవగాహన ఒప్పందం (MoU) కుదుర్చుకున్నాయి.
ముంబై (మహారాష్ట్ర) వేదికగా జరుగుతున్న 62వ APNIC సదస్సు (APNIC 62) సందర్భంగా సెప్టెంబర్ 8, 2026న ఈ ఒప్పందంపై NIXI సీఈఓ డా. దేవేశ్ త్యాగీ మరియు APNIC డైరెక్టర్ జనరల్ జియా రోంగ్ లో సంతకాలు చేశారు.
ఒప్పందం ముఖ్య ముఖ్యాంశాలు:
- ప్రాముఖ్యత (Significance): దేశీయంగా APNIC సర్వర్ ఇన్స్టాన్స్ను ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా ఇంటర్నెట్ రౌటింగ్ భద్రత మరియు నెట్వర్క్ స్థిరత్వం (Resilience) పెరుగుతాయి. దీనివల్ల IP అడ్రస్ వాలిడేషన్ వేగవంతం కావడం, ఇంటర్నెట్ వేగంలో జాప్యం (Latency) తగ్గడం జరుగుతుంది.
- ప్రధానాంశాలు (Focus): సాంకేతిక నైపుణ్యాలను పెంపొందించడానికి ‘ట్రైన్-ది-ట్రైనర్’ కార్యక్రమాలు, సాంకేతిక శిక్షణ శిబిరాలు మరియు స్థానిక ఇంటర్నెట్ నిపుణుల అభివృద్ధికి ఈ భాగస్వామ్యం తోడ్పడుతుంది.
- సాంకేతిక అమలు (Deployment): సైబర్ బెదిరింపులను అరికట్టడానికి రౌటింగ్ సమాచారాన్ని ఆథెంటికేట్ చేసే RPKI (Resource Public Key Infrastructure) భద్రతా ఫ్రేమ్వర్క్ను బలోపేతం చేయడంతో పాటు, IPv6 (Internet Protocol Version 6) విస్తృత వినియోగానికి ఇది మద్దతు ఇస్తుంది.
APNIC 62 సదస్సు ప్రత్యేకతలు:
సెప్టెంబర్ 4 నుండి 10, 2026 వరకు జరిగిన ఈ సదస్సులో (సెప్టెంబర్ 8-10 మధ్య ప్రధాన సమావేశాలు), NIXI మరియు ‘ఇంటర్నెట్ సర్వీస్ ప్రొవైడర్స్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ ఇండియా’ (ISPAI) సంయుక్తంగా ఆతిథ్యం ఇచ్చాయి. విశేషం ఏమిటంటే, 14 సంవత్సరాల తర్వాత APNIC సదస్సు మళ్లీ భారతదేశంలో నిర్వహించబడింది.
04. ఇందియా – వియత్నాం YEAR OF FRIENDSHIP
వియత్నాం రాజధాని-HANOI, కరెన్సీ-DONG, ప్రెసిడెంట్-TOLAM మరియు భారత్ నుండి వియత్నాం రాయబారి-TSHERING WANGCHUK.
భారతదేశం మరియు వియత్నాం దేశాల మధ్య 55 ఏళ్ల దౌత్య సంబంధాల మైలురాయిని పురస్కరించుకుని 2027 సం||ని “భారతదేశం-వియత్నాం స్నేహ సంవత్సరం”గా జరుపుకోవడానికి ఇరు దేశాలు అంగీకరించాయి.
ఇటీవల న్యూఢిల్లీలో జరిగిన 19వ భారతదేశం-వియత్నాం జాయింట్ కమిషన్ సమావేశంలో భారత విదేశాంగ మంత్రి S.జైశంకర్ మరియు వియత్నాం విదేశాంగ మంత్రి లేహోయ్ ట్రంగ్ ఈ నిర్ణయాన్ని తీసుకున్నారు. భారతదేశపు “ACT EAST” విధానంలో వియత్నాం ఒక అత్యంత కీలకమైన భాగస్వామిగా కొనసాగుతోంది.
ద్వైపాక్షిక సంబంధాల బలోపేతం: ఈ సమావేశంలో భాగంగా రక్షణరంగంలో ఉమ్మడి భాగస్వామ్యం, వాణిజ్యం, పెట్టుబడులు, అంతరిక్ష పరిశోధనలు, అణుశక్తి రంగాలలో పరస్పర సహకారాన్ని మరింత విస్తరించుకోవాలని ఇరు దేశాలు నిర్ణయించాయి. ఇరుదేశాల మధ్య 1972 జనవరి 7న పూర్తిస్థాయి దౌత్య సంబంధాలు ఏర్పడ్డాయి.
మరోవైపు ఇరుదేశాల మధ్య మే 2026లో మెరుగైన సమగ్ర వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యం అనే ఒప్పందం కుదిరింది మరియు భారత్ స్పైడీర్గన్ తయారు చేసిన బ్రహ్మోస్ క్షిపణులను వియత్నాం దేశానికి ఎగుమతి చేయడానికి అంగీకరించింది. ఇప్పటివరకు వీటిని మలేషియాకు మాత్రమే భారత్ ఎగుమతి చేసింది మరియు ఫిలిప్పీన్స్, ఇండోనేషియా దేశాలతో వీటి సరఫరాకై ఒప్పందం కుదిరింది. అదేవిధంగా 2026ను “YEAR OF INNOVATION” గా భారత్-ఫ్రాన్స్ దేశాలు సంయుక్తంగా ప్రకటించాయి.
05. UK నుంచి విడిపోతున్న స్కాట్లాండ్, వేల్స్, ఉత్తర ఐర్లాండ్
UK అనేది నాలుగు దేశాల కూటమి – అవి ఇంగ్లాండ్, స్కాట్లాండ్, వేల్స్, ఉత్తర ఐర్లాండ్.
యునైటెడ్ కింగ్డమ్ నుంచి విడిపోయే ప్రక్రియ కోసం స్కాట్లాండ్, వేల్స్, ఉత్తర ఐర్లాండ్ నేతలు ఒక చారిత్రక అవగాహన ఒప్పందంపై సంతకాలు చేశారు.
ముఖ్యోద్దేశ్యం: UK నుంచి విడిపోయి స్వతంత్ర దేశాలుగా మారాలని లేదా తమ భవిష్యత్తును యూరోపియన్ యూనియన్ (EU) తో ముడిపెట్టుకోవాలని నిర్ణయించుకున్నారు.
UK కూటమి అనే పదం ప్రధానంగా మూడు సందర్భాలను సూచిస్తుంది అవి:
UK విభజన చారిత్రక ఒప్పందం.
AUKUS రక్షణ కూటమి (అంతర్జాతీయ రక్షణ రంగంలో చైనా సైనిక వ్యూహాలకు కౌంటర్గా ఆస్ట్రేలియా, UK మరియు అమెరికా దేశాలు కలిసి 2021లో ఏర్పాటు చేసిన త్రైపాక్షిక భద్రత కూటమి).
బ్రిటన్ సంకీర్ణ ప్రభుత్వం – బ్రిటన్ రాజకీయాలలో ఏ ఒక్క పార్టీకి స్పష్టమైన మెజారిటీ రానప్పుడు రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ పార్టీలు కలిసి ఏర్పాటు చేసే ప్రభుత్వాన్ని కూటమి ప్రభుత్వం అంటారు. ఆధునిక బ్రిటన్ చరిత్రలో 2010-2015 వరకు డేవిడ్ కామెరాన్ (కన్జర్వేటివ్ పార్టీ), నిక్ క్లెగ్ (లిబరల్ డెమోక్రాట్స్) నేతృత్వంలో నడిచిన సంకీర్ణ ప్రభుత్వం అత్యంత ప్రముఖమైనది.
06. WORLD OZONE LAYER PROTECTION DAY – SEPTEMBER 16
మరియు భారత్ NET ZERO CARBON EMISSIONS TARGET గా 2070ను ప్రకటించడం జరిగింది.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా మోటారు వాహనాలు పెరగడం, పరిశ్రమల కాలుష్యం, అధిక శాతం మంది AC లను వినియోగించడం వలన ఓజోన్ పొర క్షీణించిపోతోందని 1987లో మాంట్రియల్ ప్రొటోకాల్ (కెనడా) సంస్థ తెలిపింది.
ఓజోన్ పొరను దెబ్బతీస్తున్న పదార్థాల నియంత్రణముగా రూపొందించిన మాంట్రియల్ ప్రొటోకాల్పై UNO సభ్యదేశాలు 1987 సెప్టెంబర్ 16న సంతకాలు చేశాయి. తదుపరి 1994 సెప్టెంబర్ 16న మరో సమావేశం జరిపి ఓజోన్ క్షీణతను అరికట్టాలని నిర్ణయించి ఈ దినోత్సవాన్ని నిర్వహించడం జరుగుతుంది.
2026 థీమ్: “GLOBAL ACTION FOR A COOLER PLANET – CELEBRATING 10 YEARS OF SUSTAINABLE COOLING UNDER THE KIGALI AMENDMENT TO THE MONTREAL PROTOCOL”.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా అత్యంత కాలుష్యకారక దేశాలుగా పాకిస్తాన్, బంగ్లాదేశ్ తొలి రెండు స్థానాల్లో నిలవగా, భారత్ 6వ ర్యాంక్లో నిలిచింది.
07. రేబిస్ రహిత దేశంగా చిలీ
ప్రపంచంలో మెక్సికో, భూటాన్ దేశాల తర్వాత ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఈ రకమైన రేబిస్ రహిత గుర్తింపు పొందిన మూడవ దేశంగా మరియు దక్షిణ అమెరికా ఖండంలో మొదటి దేశంగా చిలీ నిలిచింది.
చిలీ దేశం కుక్కల ద్వారా వ్యాపించే రేబిస్ (పిచ్చికుక్కకాటు) వ్యాధిని పూర్తిగా నిర్మూలించిన మొదటి దక్షిణఅమెరికా దేశంగా ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) ద్వారా అధికారికంగా గుర్తింపు పొందింది.
చిలీలో కుక్కకాటు వలన మనుషులకు రేబిస్ సోకిన చివరి కేసు 1972లో నమోదైంది, గత 5 దశాబ్దాలుగా ఇక్కడ ఒక్క కేసు కూడా నమోదు కాలేదు.
08. 69వ కామన్వెల్త్ పార్లమెంటరీ సమావేశాన్ని నిర్వహిస్తున్న దక్షిణాఫ్రికా
భారతదేశం 16 సం||రాల తర్వాత ఈ సదస్సుకు ఆతిథ్యం ఇచ్చింది, దీనికి ముందు 1971, 1986, 2010 సం||రాలలో ఆతిథ్యం వహించింది.
69వ కామన్వెల్త్ పార్లమెంటరీ సమావేశం సెప్టెంబర్ 13-19 వరకు దక్షిణాఫ్రికాలోని కేప్టౌన్లో జరుగుతోంది.
భారతదేశం నుండి వివిధ రాష్ట్రాల స్పీకర్లు, డిప్యూటీ స్పీకర్లు మరియు పార్లమెంటరీ ప్రతినిధులు ఈ సదస్సుకు హాజరయ్యారు.
ప్రధాన ఉద్దేశ్యం: ప్రజాస్వామ్య సంస్థలను బలోపేతం చేయడం, పార్లమెంటరీ అభ్యాసాలను మెరుగుపరచడం, వివిధ దేశాల మధ్య సహకారాన్ని పెంపొందించడం.
దీనికి భారత్ తరపున రాజ్యసభ డిప్యూటీ చైర్మన్ హరివంశ్నారాయణ్ సింగ్ అధ్యక్షత వహించడం జరుగుతుంది.
2026 థీమ్: “STRENGTHENING INTERNATIONAL LAW AND PARLIAMENTARY DEMOCRACY IN A CHANGING WORLD ORDER : COMMONWEALTH LEADERSHIP”.
మరోవైపు 2025వ సం||లో 68వ కామన్వెల్త్ పార్లమెంటరీ కాన్ఫరెన్స్ బార్బడోస్ దేశంలో నిర్వహించబడింది.
భారత్ 28వ కామన్వెల్త్ స్పీకర్లు మరియు ప్రెసిడెండింగ్ అధికారుల సదస్సుకు 2026 జనవరిలో న్యూఢిల్లీలో ఆతిథ్యం ఇవ్వడం జరిగింది.
09. DRDO యొక్క నూతన ఆయుధ, క్షిపణి పరీక్ష కేంద్రం
DRDO (Defence Research and Development Organisation) వివరాలు: స్థాపన – 1958 జనవరి 1; ప్రధాన కార్యాలయం – న్యూఢిల్లీ; మొదటి చైర్మన్ – దౌలత్సింగ్ కొఠారి; ప్రస్తుత చైర్మన్ – రాజేష్కుమార్ సింగ్; మోటో (Motto) – STRENGTH’S ORIGIN IS IN SCIENCE.
పశ్చిమబెంగాల్లోని పూర్బా మేదిినీపూర్ జిల్లా జాన్పుట్ తీరప్రాంత గ్రామంలో సరికొత్త ఆయుధ, క్షిపణి పరీక్ష కేంద్రాన్ని ఏర్పాటుచేయడానికి DRDOకు ఆ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఆమోదం తెలిపింది.
లక్ష్యం: ఒడిశాలోని చాందీపూర్ (అబ్దుల్కలాం) ఇంటిగ్రేటెడ్ టెస్ట్రేంజ్పై ఉన్న పనిభారాన్ని తగ్గించడానికి మరియు దేశీయ రక్షణ పరీక్షల సామర్థ్యాన్ని మరింత బలోపేతం చేయడం దీని ముఖ్య ఉద్దేశ్యం.
దిఘా బీచ్కు సమీపంలో సుమారు 8.73 ఎకరాల స్థలంలో ఈ పరీక్షా కేంద్రాన్ని నిర్మిస్తున్నారు. ఇది చాందీపూర్ కేంద్రానికి దాదాపు 70 కి.మీ. దూరంలో బంగాళాఖాతం తీరంలో ఉంటుంది.
ఒడిశాలోని చాందీపూర్, ఆంధ్రప్రదేశ్లోని నాగాయలంక (నవదుర్గ క్షిపణి టెస్ట్ రెంజ్) పరీక్ష కేంద్రాల తర్వాత దేశంలో DRDOకు ఇది 3వ అతిపెద్ద క్షిపణి పరీక్ష కేంద్రంగా అవతరించనుంది.
10. “పెన్షన్ సఖి” కార్యక్రమాన్ని ప్రవేశపెట్టిన PFRDA
గ్రామీణ ప్రాంతాలలోని పేద కుటుంబాలను స్వయం సహాయక బృందాలుగా మార్చి, వారికి ఉపాధి అవకాశాలు కల్పించడం మరియు పేదరిక నిర్మూలనే లక్ష్యంగా NRLM (NATIONAL RURAL LIVELIHOOD MISSION) 2011వ సం||లో ప్రారంభించబడింది. దానిని “దీన్దయాళ్ అంత్యోదయ యోజన NRLM”గా 2015వ సం||లో గ్రామీణ మంత్రిత్వశాఖ పేరు మార్పు చేసింది.
గ్రామీణ ప్రాంతాలలో పెన్షన్ సేవలను ఇంటింటికి చేరవేయడానికి కేంద్ర గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ, PFRDA (పెన్షన్ ఫండ్ రెగ్యులేటరీ అండ్ డెవలప్మెంట్ అథారిటీ) సంయుక్తంగా “పెన్షన్ సఖి” కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించాయి.
ప్రధాన ఉద్దేశ్యాలు:
గ్రామీణ కుటుంబాలకు రిటైర్మెంట్ భద్రతను అందించడం.
మహిళా స్వయం సహాయక సంఘాల ద్వారా పెన్షన్ అవగాహన పెంచడం.
అటల్ పెన్షన్ యోజన లాంటి పథకాలను గ్రామీణులకు చేరువ చేయడం.
దేశవ్యాప్తంగా అసంఘటిత రంగ కార్మికులకు కనీస పెన్షన్ సౌకర్యాన్ని కల్పించే లక్ష్యంతో 2015వ సం||లో అటల్ పెన్షన్ యోజన పథకం ప్రవేశపెట్టబడింది. దీని వయసు పరిమితి 18 నుండి 40 సం||లు మరియు పెన్షన్ పరిధి నెలలకు 1000/- నుండి 5000/- వరకు ఉంటుంది.
PFRDA యొక్క స్థాపన 2003, ప్రధానకార్యాలయం న్యూఢిల్లీ, చైర్మన్ శివ సుబ్రమణಿಯನ್ రామన్ మరియు కేంద్ర గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖమంత్రి శివరాజ్సింగ్ చౌహాన్.
11. 3. UPI చెల్లింపులపై ఛార్జీలు ప్రకటించిన కేంద్ర ఆర్థిక శాఖ
- నగదు రహిత చెల్లింపుల్లో కీలకకంగా మారిన యూానిఫైడ్ పేమెంట్స్ ఇంటర్ఫేస్ (UPI) లావాదేవీలన్నీ ఇక పూర్తిగా ఉచితం కాదు. ఎంత మొత్తమైనా వ్యక్తిగత బడీలీలపై (ఒకరి నుంచి మరొకరికి – P2P) ఒక పైసా రుసుము ఉండదు. పెద్ద వ్యాపార సంస్థలకు రూ.2,000కు మించి చెల్లింపులు జరిపితే రుసుములు తప్పవని కేంద్ర ఆర్థికశాఖ తెలిపింది.
- కేంద్ర ఆర్థిక శాఖ మేరకు చెల్లింపులు, పరిష్కార వ్యవస్థల చట్టం-2007లోని సెక్షన్ 10 A క్రింద కేంద్ర ప్రభుత్వం అధికారిక గెజిట్ నోటిఫికేషన్ విడుదల చేసింది. పెద్ద వ్యాపార సంస్థలు, ఇ-కామర్స్ సంస్థలతో చేసే లావాదేవీల విలువ రూ.2,000 కంటే ఎక్కువ ఉంటే మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్ (MDR) వర్తిస్తుంది.
- లావాదేవీల వివరాల పట్టిక:
| వ్యాపారికి చెల్లించే మొత్తం | వర్తించే MDR | వ్యాపారి చెల్లించే MDR |
|---|---|---|
| రూ.2,000 | – | – |
| రూ.3,000 | 0.40% | రూ.12 |
| రూ.50,000 | 0.40% | రూ.200 |
| రూ.75,000 ఆపైన | గరిష్టంగా రూ.300 | రూ.300 |
క్యూఆర్కోడ్ ద్వారా నెలకు రూ.1 లక్ష లోపు చెల్లింపులు స్వీకరించే చిన్న వ్యాపారులకు (పర్సన్ టు పర్సన్ మర్చంట్ – P2M) ఎలాంటి MDR వర్తించదు.
12. ఆర్చరీ వరల్డ్కప్ ఫైనల్లో గెలుపొందిన తొలి భారతీయుడు
వరల్డ్ ఆర్చరీ ఫెడరేషన్ స్థాపన-1931, ప్రధానకార్యాలయం-లొసానే స్విట్జర్లాండ్, ప్రెసిడెంట్-GREG EASTON మరియు ఆర్చరీని జాతీయ క్రీడగా కలిగిన దేశం భూటాన్.
భారత్ రికర్వ్ ఆర్చర్ ధీరజ్ బొమ్మదేవర మెక్సికోలోని సోల్టిల్లో వేదికగా జరిగిన 2026 ఆర్చరీ ప్రపంచకప్ ఫైనల్లో పురుషుల వ్యక్తిగత విభాగంలో చారిత్రాత్మక స్వర్ణపతకం సాధించి తొలి భారతీయ పురుష ఆర్చర్గా రికార్డు సృష్టించాడు. ధీరజ్ యొక్క జన్మస్థలం విజయవాడ ఆంధ్రప్రదేశ్.
ఫైనల్ పోరు: ఉత్కంఠభరితంగా సాగిన ఫైనల్స్లో జపాన్ దేశానికి చెందిన జున్యా నకానిషిని ఓడించి ధీరజ్ విజయం సాధించాడు. గతంలో 2007లో డోలా బెనర్జీ (దుబాయ్) మహిళల విభాగంలో స్వర్ణం గెలవగా, ఓవరాల్గా ప్రపంచకప్ ఫైనల్లో వ్యక్తిగత టైటిల్ గెలిచిన రెండో భారత ఆర్చర్గా మరియు పురుషులలో మొదటి వ్యక్తిగా నిలిచాడు.
13. దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే అవార్డు 2024
దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే తెలుగు విజేతలు: B.N.రెడ్డి (దర్శకుడు 1974), హైడిజెరాజ్ (నటుడు 1980), L.V.ప్రసాద్ (దర్శకుడు-నిర్మాత 1982) B.నాగిరెడ్డి (నిర్మాత 1986), అక్కినేని నాగేశ్వరరావు (నటుడు 1990), D.రామానాయుడు (నిర్మాత 2009), కాశీ విశ్వనాథ్ (దర్శకుడు 2016).
ప్రముఖ కన్నడ సీనియర్ నటుడు “అనంత్నాగ్” గారికి భారతీయ చలనచిత్ర రంగంలో అత్యున్నత పురస్కారమైన ‘దాదాసాహెబ్ఫాల్కే’ అవార్డును (2024 సంవత్సరానికిగాను) కేంద్రం ప్రకటించింది.
గుజరాత్లోని కేవడియాలో (సెప్టెంబర్ 22) జరగనున్న 72వ జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కారాల వేడుకలో ఈ అవార్డును రాష్ట్రపతి అందజేస్తారు.
భారతీయ సినిమా అభివృద్ధికి జీవితకాల కృషి చేసిన ప్రముఖులకు 1969 నుండి ఈ అవార్డును ప్రదానం చేస్తున్నారు. తొలి విజేత దేవికా రాణి (హిందీ నటి) కాగా, 56వ విజేతగా అనంత్నాగ్ గుర్తింపు పొందారు మరియు నగదు బహుమతి రూ॥ 10 లక్షలు.
FATHER OF INDIAN CINEMA దుండిరాజ్ గోవింద్ఫాల్కే (ఈయన భారతదేశ మొదటి సినిమా రాజహరిశ్చంద్ర దర్శకుడు) పేరు మీదుగా దాదాసాహెబ్ఫాల్కే అవార్డును కేంద్ర సమాచార మంత్రిత్వశాఖ 1969 నుండి ప్రకటించడం జరుగుతుంది.
దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే గత విజేతలు: మోహన్లాల్ (మలయాళం నటుడు, 2023) మిథున్చక్రవర్తి (హిందీ నటుడు 2022), వహీదారహ్మాన్ (హిందీ నటి 2021).
14. అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష శిఖరాగ్ర సమావేశం 2026 (ఫ్రాన్స్, పారిస్)
- ప్రారంభ అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష శిఖరాగ్ర సమావేశం 2026 సెప్టెంబర్ 9-10 తేదీలలో ఫ్రాన్స్లోని పారిస్లో ఉన్న గ్రాండ్ పలైస్లో నిర్వహించబడింది.
- జర్మనీ భాగస్వామ్యంతో ఫ్రెంచ్ అధ్యక్షుడు ఇమ్మా누యెల్ మాక్రాన్ ఈ సదస్సుకు ఆతిథ్యం ఇచ్చారు.
- అంతరిక్ష రంగంలోని సమకాలీన సవాళ్లను ఎదుర్కొనేందుకు సమ్మిళిత చర్చలను ప్రారంభించడం ఈ సదస్సు యొక్క ముఖ్య ఉద్దేశ్యం.
- ఈ సదస్సుకు దాదాపు 90 దేశాల నుండి దేశాధినేతలు, ప్రభుత్వాలు, అంతరిక్ష సంస్థలు, శాస్త్రవేత్తలు, సంస్థలు మరియు ప్రైవేట్ రంగ వాటాదారులు ప్రతినిధులుగా హాజరయ్యారు.
సదస్సు ముఖ్య ముఖ్యాంశాలు:
అలాగే 2027 మరియు 2030 మధ్య ‘స్పేస్-బేస్డ్ సర్వైలెన్స్-ఫేజ్ III’ (SBS-III) కూటమిని మోహరించే ప్రణాళికలు ఉన్నాయి.
ప్రధానాంశాలు (Themes):
ప్రపంచ అంతరిక్ష ఆర్థిక వ్యవస్థలో అంతర్జాతీయ సహకారాన్ని పెంపొందించడం.
సైన్స్ మరియు అంతరిక్ష అన్వేషణను ముందుకు తీసుకెళ్లడం.
చర్చలు, రక్షణ భాగస్వామ్యాలు మరియు సుస్థిర పద్ధతుల ద్వారా అంతరిక్ష భద్రతను నిర్ధారించడం.
ఒప్పందాలు మరియు ప్రకటనలు (Deals):
పెట్టుబడులు, కాంట్రాక్టులు మరియు సహకారాలకు సంబంధించి సుమారు 20 బిలియన్ యూరోల విలువైన మొత్తం 51 ప్రకటనలు చేయబడ్డాయి.
ఇందులో ప్రైవేట్ రంగం నుండి 5 బిలియన్ యూరోలు మరియు ‘ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ ఫర్ రెసిజెన్స్, ఇంటర్కనెక్టివిటీ అండ్ సెక్యూరిటీ బై శాటిలైట్’ (IRIS²) కార్యక్రమం కింద 15.7 బిలియన్ యూరోలు ఉన్నాయి.
భారత్-ఫ్రాన్స్ ఒప్పందాలు (India-France Agreements):
అంతరిక్ష సాంకేతికతలలో సహకారాన్ని విస్తరించడానికి భారత్ మరియు ఫ్రాన్స్ ఈ శిఖరాగ్ర సమావేశంలో మూడు ఒప్పందాలపై సంతకం చేశాయి.
ఇందులో ఉపగ్రహ ప్రయోగాలు, నిఘా వ్యవస్థలు మరియు మెరుగైన ప్రభుత్వ-ప్రైవేట్ సహకారంతో మైక్రోశాటిలైట్ అభివృద్ధి ఉన్నాయి.


