జాతీయాదాయం ప్రాక్టీస్ బిట్స్ టాప్ 250 పార్ట్ 1

1. జాతీయ ఆదాయం (National Income) అనగా ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) ఒక సంవత్సర కాలంలో దేశంలో ఉత్పత్తి అయిన మొత్తం వస్తు సేవల మార్కెట్ విలువ, B) దేశంలోని ప్రజలందరి మొత్తం వేతనాలు, C) ఒక ఆర్థిక సంవత్సరంలో దేశ నివాసులు ఆర్జించిన నికర జాతీయ ఉత్పత్తి (NNP at Factor Cost), D) ప్రభుత్వానికి వచ్చే మొత్తం పన్నుల ఆదాయం
  • సమాధానం: C) ఒక ఆర్థిక సంవత్సరంలో దేశ నివాసులు ఆర్జించిన నికర జాతీయ ఉత్పత్తి (NNP at Factor Cost)
  • వివరణ: జాతీయ ఆదాయం అనగా సాధారణంగా ఉత్పత్తికారకాల ఖరీదు వద్ద నికర జాతీయ ఉత్పత్తిని (NNP at Factor Cost) సూచిస్తుంది.

2. భారతదేశంలో మొట్టమొదటిసారిగా జాతీయ ఆదాయాన్ని అంచనా వేసిన వ్యక్తి ఎవరు?

  • ఆప్షన్స్: A) దాదాభాయ్ నౌరోజీ, B) వి.కె.ఆర్.వి. రావు, C) పి.సి. మహలనోబిస్, D) జాన్ మతాయి
  • సమాధానం: A) దాదాభాయ్ నౌరోజీ
  • వివరణ: దాదాభాయ్ నౌరోజీ 1867-68 సంవత్సరానికి సంబంధించి తన ‘పవర్టీ అండ్ అన్-బ్రిటిష్ రూల్ ఇన్ ఇండియా’ గ్రంథంలో తొలిసారిగా జాతీయ ఆదాయాన్ని అంచనా వేశారు.

3. శాస్త్రీయ పద్ధతిలో భారతదేశ జాతీయ ఆదాయాన్ని మొట్టమొదటిసారిగా అంచనా వేసింది ఎవరు?

  • ఆప్షన్స్: A) వి.కె.ఆర్.వి. రావు (V.K.R.V. Rao), B) దాదాభాయ్ నౌరోజీ, C) ఆర్.సి. దత్, D) జె.ఎం. కీన్స్
  • సమాధానం: A) వి.కె.ఆర్.వి. రావు (V.K.R.V. Rao)
  • వివరణ: ప్రొఫెసర్ వి.కె.ఆర్.వి. రావు 1931-32 సంవత్సరానికి సంబంధించి శాస్త్రీయ పద్ధతిలో మొట్టమొదటిసారిగా జాతీయ ఆదాయాన్ని లెక్కించారు.

4. భారతదేశంలో జాతీయ ఆదాయాన్ని లెక్కించే సంస్థ ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) ఎన్.ఎస్.ఓ. (NSO – నేషనల్ స్టాటిస్టికల్ ఆఫీస్), B) రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI), C) నీతి ఆయోగ్, D) కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ
  • సమాధానం: A) ఎన్.ఎస్.ఓ. (NSO)
  • వివరణ: ప్రస్తుతం కేంద్ర గణాంక మరియు కార్యక్రమ అమలు మంత్రిత్వ శాఖ (MoSPI) ఆధ్వర్యంలోని నేషనల్ స్టాటిస్టికల్ ఆఫీస్ (NSO) జాతీయ ఆదాయాన్ని లెక్కిస్తుంది.

5. భారతదేశంలో మొట్టమొదటి జాతీయ ఆదాయ కమిటీ (National Income Committee) ఎప్పుడు ఏర్పాటయింది?

  • ఆప్షన్స్: A) 1949, B) 1950, C) 1951, D) 1947
  • సమాధానం: A) 1949
  • వివరణ: పి.సి. మహలనోబిస్ అధ్యక్షతన 1949 ఆగస్టులో జాతీయ ఆదాయ కమిటీ ఏర్పాటయింది. ఇందులో వి.కె.ఆర్.వి. రావు, డి.ఆర్. గాడ్గిల్ సభ్యులుగా ఉన్నారు.

6. ప్రస్తుతం భారతదేశంలో జీడీపీ (GDP) లెక్కింపునకు సంబంధించిన నూతన బేస్ ఇయర్ (ఆధార సంవత్సరం) ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) 2022-23, B) 2011-12, C) 2004-05, D) 1999-00
  • సమాధానం: A) 2022-23
  • వివరణ: భారత ప్రభుత్వం జీడీపీ మరియు ఇతర స్థూల ఆర్థిక సూచికల ఆధార సంవత్సరాలను 2011-12 నుండి 2022-23కి సవరించింది.

7. స్థూల దేశీయోత్పత్తి (GDP – Gross Domestic Product) అనగా ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) ఒక దేశ భౌగోళిక సరిహద్దుల లోపల ఒక సంవత్సరంలో ఉత్పత్తి అయిన మొత్తం అంతిమ వస్తు సేవల మార్కెట్ విలువ, B) దేశ పౌరులు విదేశాలలో ఆర్జించిన ఆదాయం కలిపింది, C) ప్రభుత్వ నికర ఆదాయం, D) ప్రజల తలసరి ఆదాయం
  • సమాధానం: A) ఒక దేశ భౌగోళిక సరిహద్దుల లోపల ఒక సంవత్సరంలో ఉత్పత్తి అయిన మొత్తం అంతిమ వస్తు సేవల మార్కెట్ విలువ
  • వివరణ: జీడీపీ అనేది ఒక నిర్దిష్ట దేశ భౌగోళిక సరిహద్దుల లోపల ఉత్పత్తి అయ్యే వస్తు సేవల మొత్తం విలువను సూచిస్తుంది.

8. స్థూల జాతీయ ఉత్పత్తి (GNP – Gross National Product) కి మరియు జీడీపీకి మధ్య ప్రధాన వ్యత్యాసం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) విదేశాల నుండి వచ్చే నికర కారక ఆదాయం (NFIA – Net Factor Income from Abroad), B) పరోక్ష పన్నులు, C) తరుగుదల (Depreciation), D) సబ్సిడీలు
  • సమాధానం: A) విదేశాల నుండి వచ్చే నికర కారక ఆదాయం (NFIA)
  • వివరణ: GNP = GDP + విదేశాల నుండి వచ్చే నికర కారక ఆదాయం (NFIA).

9. నికర జాతీయ ఉత్పత్తి (NNP) ను ఎలా లెక్కిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) GNP – తరుగుదల (Depreciation), B) GDP + తరుగుదల, C) NNP + పరోక్ష పన్నులు, D) GDP – పన్నులు
  • సమాధానం: A) GNP – తరుగుదల (Depreciation)
  • వివరణ: స్థూల జాతీయ ఉత్పత్తి (GNP) నుండి మూలధన వస్తువుల తరుగుదలను తీసివేస్తే నికర జాతీయ ఉత్పత్తి (NNP) వస్తుంది.

10. ఫాక్టర్ కాస్ట్ (Factor Cost) వద్ద నికర జాతీయ ఉత్పత్తిని ఏమంటారు?

  • ఆప్షన్స్: A) జాతీయ ఆదాయం (National Income), B) వ్యక్తిగత ఆదాయం, C) డిస్పోజబుల్ ఆదాయం, D) వ్యక్తిగత వ్యయ ఆదాయం
  • సమాధానం: A) జాతీయ ఆదాయం (National Income)
  • వివరణ: NNP at Factor Cost నే మనం అధికారికంగా ‘జాతీయ ఆదాయం’ అంటాము.

11. మార్కెట్ ధరల వద్ద జీడీపీ (GDP at Market Price) మరియు ఫాక్టర్ కాస్ట్ వద్ద జీడీపీ మధ్య తేడాను దేని ద్వారా లెక్కిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) నికర పరోక్ష పన్నులు (Indirect Taxes – Subsidies), B) తరుగుదల, C) విదేశీ ఆదాయం, D) తలసరి ఆదాయం
  • సమాధానం: A) నికర పరోక్ష పన్నులు (Indirect Taxes – Subsidies)
  • వివరణ: Market Price = Factor Cost + పరోక్ష పన్నులు – సబ్సిడీలు. కాబట్టి మార్కెట్ ధరలకు, కారక వ్యయానికి మధ్య తేడా నికర పరోక్ష పన్నులు.

12. తలసరి ఆదాయం (Per Capita Income) ని ఎలా లెక్కిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) జాతీయ ఆదాయం / దేశ మొత్తం జనాభా, B) జీడీపీ / జనాభా, C) వ్యక్తిగత ఆదాయం / ఉద్యోగుల సంఖ్య, D) జాతీయ ఆదాయం / ఉత్పత్తి కారకాలు
  • సమాధానం: A) జాతీయ ఆదాయం / దేశ మొత్తం జనాభా
  • వివరణ: ఒక దేశం యొక్క జీవన ప్రమాణాలను అంచనా వేయడానికి తలసరి ఆదాయం ఉపయోగపడుతుంది. దీనిని జాతీయ ఆదాయాన్ని దేశ జనాభాతో భాగించడం ద్వారా లెక్కిస్తారు.

13. నామినల్ జీడీపీ (Nominal GDP) ని ఏ ధరల వద్ద లెక్కిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) ప్రస్తుత మార్కెట్ ధరల వద్ద (Current Prices), B) స్థిర ధరల వద్ద (Constant Prices / Base Year), C) అంతర్జాతీయ ధరల వద్ద, D) సగటు ధరల వద్ద
  • సమాధానం: A) ప్రస్తుత మార్కెట్ ధరల వద్ద (Current Prices)
  • వివరణ: నామినల్ జీడీపీని ప్రస్తుత సంవత్సరపు ధరల ఆధారంగా లెక్కిస్తారు. ఇందులో ద్రవ్యోల్బణం ప్రభావం కలిసి ఉంటుంది.

14. రియల్ జీడీపీ (Real GDP) ని ఏ ధరల వద్ద లెక్కిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆధార సంవత్సరం స్థిర ధరల వద్ద (Constant Prices), B) ప్రస్తుత మార్కెట్ ధరల వద్ద, C) హోల్‌సేల్ ధరల వద్ద, D) రిటైల్ ధరల వద్ద
  • సమాధానం: A) ఆధార సంవత్సరం స్థిర ధరల వద్ద (Constant Prices)
  • వివరణ: రియల్ జీడీపీని స్థిర ధరల (ఆధార సంవత్సరం ధరల) వద్ద లెక్కిస్తారు. దీనివల్ల ధరల పెరుగుదల ప్రభావం తొలగిపోయి వాస్తవ వృద్ధి తెలుస్తుంది.

15. జీడీపీ డిఫ్లేటర్ (GDP Deflator) సూత్రం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) (నామినల్ జీడీపీ / రియల్ జీడీపీ) × 100, B) (రియల్ జీడీపీ / నామినల్ జీడీపీ) × 100, C) (జీడీపీ / జనాభా) × 100, D) (ఎగుమతులు / దిగుమతులు) × 100
  • సమాధానం: A) (నామినల్ జీడీపీ / రియల్ జీడీపీ) × 100
  • వివరణ: జీడీపీ డిఫ్లేటర్ అనేది ఆర్థిక వ్యవస్థలో వస్తు సేవల ధరలలో వచ్చే మార్పులను (ద్రవ్యోల్బణాన్ని) కొలిచే విస్తృతమైన సూచిక.

16. జాతీయ ఆదాయాన్ని లెక్కించడానికి ప్రధానంగా ఎన్ని పద్ధతులు ఉన్నాయి?

  • ఆప్షన్స్: A) 3 పద్ధతులు, B) 2 పద్ధతులు, C) 4 పద్ధతులు, D) 5 పద్ధతులు
  • సమాధానం: A) 3 పద్ధతులు
  • వివరణ: 1. ఉత్పత్తి పద్ధతి (Output/Value Added Method), 2. ఆదాయ పద్ధతి (Income Method), 3. వ్యయ పద్ధతి (Expenditure Method).

17. ఉత్పత్తి పద్ధతిని (Value Added Method) జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ఏమని కూడా పిలుస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) పరిశ్రమల మూలక పద్ధతి / నికర విలువ జోడింపు పద్ధతి, B) వ్యయ పద్ధతి, C) పంపిణీ పద్ధతి, D) నిల్వ పద్ధతి
  • సమాధానం: A) పరిశ్రమల మూలక పద్ధతి / నికర విలువ జోడింపు పద్ధతి
  • వివరణ: ప్రతి రంగం సృష్టించిన నికర విలువను (Value Added) కలపడం ద్వారా ఈ పద్ధతిలో జాతీయ ఆదాయం లెక్కిస్తారు.

18. భారతదేశంలో జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ఏ పద్ధతిని ప్రాథమికంగా అనుసరిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) ఉత్పత్తి పద్ధతి మరియు ఆదాయ పద్ధతిల సంయోగం, B) కేవలం వ్యయ పద్ధతి, C) కేవలం ఎగుమతుల పద్ధతి, D) విదేశీ మారక పద్ధతి
  • సమాధానం: A) ఉత్పత్తి పద్ధతి మరియు ఆదాయ పద్ధతిల సంయోగం
  • వివరణ: వ్యవసాయ, పారిశ్రామిక రంగాలకు ఉత్పత్తి పద్ధతిని, సేవా రంగానికి ఆదాయ పద్ధతిని భారత్‌లో మిశ్రమంగా వాడుతారు.

19. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘ద్విసృష్టి గణన’ (Double Counting) సమస్యను ఎలా నివారించవచ్చు?

  • ఆప్షన్స్: A) కేవలం అంతిమ వస్తువుల విలువను (Final Goods) మాత్రమే తీసుకోవడం ద్వారా లేదా విలువ జోడింపు పద్ధతి ద్వారా, B) అన్ని వస్తువుల ముడి పదార్థాల విలువను కలపడం ద్వారా, C) కేవలం ప్రభుత్వ ఖర్చులను లెక్కించడం ద్వారా, D) విదేశీ వస్తువులను మినహాయించడం ద్వారా
  • సమాధానం: A) కేవలం అంతిమ వస్తువుల విలువను (Final Goods) మాత్రమే తీసుకోవడం ద్వారా లేదా విలువ జోడింపు పద్ధతి ద్వారా
  • వివరణ: ఒకే వస్తువు విలువ రెండుసార్లు కలవకుండా ఉండటానికి కేవలం అంతిమ వస్తువుల విలువను లేదా ప్రతీ దశలోనూ ‘విలువ జోడింపు’ (Value Added) ను మాత్రమే పరిగణించాలి.

20. క్రింది వాటిలో జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో దేనిని మినహాయిస్తారు (కలపరు)?

  • ఆప్షన్స్: A) మధ్యంతర వస్తువులు (Intermediate Goods) మరియు బదిలీ చెల్లింపులు (Transfer Payments), B) ప్రభుత్వ వేతనాలు, C) ప్రైవేట్ రంగ ఉత్పత్తి, D) సేవల విలువ
  • సమాధానం: A) మధ్యంతర వస్తువులు (Intermediate Goods) మరియు బదిలీ చెల్లింపులు (Transfer Payments)
  • వివరణ: నిరుద్యోగ భృతి, పెన్షన్లు వంటి బదిలీ చెల్లింపులు మరియు ముడి పదార్థాల వంటి మధ్యంతర వస్తువులను జాతీయ ఆదాయంలో కలపరు.

21. భారతదేశంలో తలసరి ఆదాయం అత్యధికంగా ఉన్న రాష్ట్రం ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) గోవా, B) మహారాష్ట్ర, C) హర్యానా, D) తమిళనాడు
  • సమాధానం: A) గోవా
  • వివరణ: భారతదేశంలో తలసరి ఎన్‌డీపీ (Per Capita NSDP) పరంగా గోవా అన్ని రాష్ట్రాల కంటే ముందంజలో ఉంది.

22. భారతదేశంలో తలసరి ఆదాయం అత్యల్పంగా ఉన్న రాష్ట్రం ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) బీహార్, B) ఉత్తర ప్రదేశ్, C) జార్ఖండ్, D) ఒడిశా
  • సమాధానం: A) బీహార్
  • వివరణ: తలసరి ఆదాయం మరియు మానవ అభివృద్ధి సూచికలలో బీహార్ సాధారణంగా చివరి స్థానంలో ఉంటుంది.

23. హిందూ వృద్ధి రేటు (Hindu Rate of Growth) అనే పదాన్ని జాతీయ ఆదాయ వృద్ధికి సంబంధించి ఎవరు మొదట వాడారు?

  • ఆప్షన్స్: A) రాజ్ కృష్ణ (Raj Krishna), B) అమర్త్య సేన్, C) జగదీష్ భగవతి, D) మన్‌మోహన్ సింగ్
  • సమాధానం: A) రాజ్ కృష్ణ (Raj Krishna)
  • వివరణ: ప్రసిద్ధ ఆర్థికవేత్త రాజ్ కృష్ణ 1978లో భారత దేశ దీర్ఘకాలిక తక్కువ వృద్ధి రేటును (సుమారు 3.5%) ‘హిందూ వృద్ధి రేటు’గా అభివర్ణించారు.

24. భారతదేశ జాతీయ ఆదాయంలో ఏ రంగం యొక్క వాటా ప్రస్తుతం అత్యధికంగా ఉంది?

  • ఆప్షన్స్: A) సేవా రంగం (Tertiary Sector), B) వ్యవసాయ రంగం, C) పారిశ్రామిక రంగం, D) మైనింగ్ రంగం
  • సమాధానం: A) సేవా రంగం (Tertiary Sector)
  • వివరణ: ఆధునిక భారత ఆర్థిక వ్యవస్థలో జీడీపీకి సేవా రంగం (టెర్షియరీ సెక్టార్) అత్యధిక వాటాను సమకూరుస్తుంది.

25. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘వ్యక్తిగత ఆదాయం’ (Personal Income) అంటే ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) దేశంలోని వ్యక్తులకు అన్ని మార్గాల ద్వారా లభించే వాస్తవ ఆదాయం, B) జాతీయ ఆదాయం మొత్తం, C) ప్రభుత్వం వసూలు చేసే పన్నులు పోను మిగిలినది, D) కేవలం వేతనాల రూపంలో వచ్చేది
  • సమాధానం: A) దేశంలోని వ్యక్తులకు అన్ని మార్గాల ద్వారా లభించే వాస్తవ ఆదాయం
  • వివరణ: వ్యక్తిగత ఆదాయం = జాతీయ ఆదాయం – కార్పొరేట్ లాభాలు – అవసరమైన సామాజిక భద్రతా విరాళాలు + బదిలీ చెల్లింపులు.

26. వ్యయార్హ ఆదాయం (Disposable Income) అనగా ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) వ్యక్తులు పన్నులు చెల్లించిన తర్వాత తమ ఇష్టానుసారం ఖర్చు చేసుకోవడానికి మిగిలిన ఆదాయం, B) మొత్తం జీతాలు, C) స్థూల జాతీయ ఉత్పత్తి, D) ప్రభుత్వం ఇచ్చే సబ్సిడీలు
  • సమాధానం: A) వ్యక్తులు పన్నులు చెల్లించిన తర్వాత తమ ఇష్టానుసారం ఖర్చు చేసుకోవడానికి మిగిలిన ఆదాయం
  • వివరణ: Disposable Income = Personal Income – ప్రత్యక్ష పన్నులు (Income Tax మొదలైనవి).

27. భారతదేశంలో తొలి జాతీయ ఆదాయ అంచనాలను శాస్త్రీయంగా రూపొందించిన వి.కె.ఆర్.వి. రావు ఏ ఆర్థికవేత్త శిష్యుడు?

  • ఆప్షన్స్: A) జాన్ మేనార్డ్ కీన్స్ (John Maynard Keynes), B) ఆడమ్ స్మిత్, C) కార్ల్ మార్క్స్, D) ఆల్ఫ్రెడ్ మార్షల్
  • సమాధానం: A) జాన్ మేనార్డ్ కీన్స్ (John Maynard Keynes)
  • వివరణ: వి.కె.ఆర్.వి. రావు కేంబ్రిడ్జ్ విశ్వవిద్యాలయంలో కేన్స్ వద్ద విద్యనభ్యసించారు.

28. భారతదేశంలో సేవింగ్స్ మరియు ఇన్వెస్ట్‌మెంట్ అంచనాలను ఏ సంస్థ లెక్కిస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI), B) ఎన్.ఎస్.ఓ. (NSO), C) నీతి ఆయోగ్, D) సెబి (SEBI)
  • సమాధానం: A) రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI)
  • వివరణ: దేశంలో గృహరంగ, పారిశ్రామిక రంగాల పొదుపులు మరియు పెట్టుబడులను ఆర్బీఐ అంచనా వేస్తుంది.

29. ప్రాథమిక రంగం (Primary Sector) క్రిందికి ఏ రంగాలు వస్తాయి?

  • ఆప్షన్స్: A) వ్యవసాయం, అటవీ పరిశ్రమ, మత్స్య పరిశ్రమ మరియు గనులు, B) తయారీ రంగం, C) బ్యాంకింగ్ మరియు రవాణా, D) విద్య మరియు వైద్యం
  • సమాధానం: A) వ్యవసాయం, అటవీ పరిశ్రమ, మత్స్య పరిశ్రమ మరియు గనులు
  • వివరణ: ప్రత్యక్షంగా ప్రకృతి వనరులపై ఆధారపడే కార్యకలాపాలను ప్రాథమిక రంగంగా పరిపాటిస్తారు.

30. ద్వితీయ రంగం (Secondary Sector) క్రింద ఏవి వస్తాయి?

  • ఆప్షన్స్: A) తయారీ (Manufacturing), విద్యుత్, గ్యాస్ మరియు నిర్మాణం, B) వ్యవసాయం, C) వాణిజ్యం మరియు హోటల్స్, D) పబ్లిక్ అడ్మినిస్ట్రేషన్
  • సమాధానం: A) తయారీ (Manufacturing), విద్యుత్, గ్యాస్ మరియు నిర్మాణం
  • వివరణ: ముడి పదార్థాలను పారిశ్రామికంగా వస్తువులుగా మార్చే ప్రాసెసింగ్ రంగాన్ని ద్వితీయ రంగం అంటారు.

31. మూడవ రంగం లేదా సేవా రంగం (Tertiary Sector) క్రింది వాటిలో ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) రవాణా, కమ్యూనికేషన్, బ్యాంకింగ్, బీమా మరియు వ్యాపారం, B) వ్యవసాయం, C) మత్స్య సంపద, D) మైనింగ్
  • సమాధానం: A) రవాణా, కమ్యూనికేషన్, బ్యాంకింగ్, బీమా మరియు వ్యాపారం
  • వివరణ: భౌతిక వస్తువులను ఉత్పత్తి చేయకుండా సేవలను అందించే రంగాలను సేవా రంగం అంటారు.

32. జాతీయ ఆదాయంలో తరుగుదల (Depreciation) ని ఏమని కూడా పిలుస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) క్యాపిటల్ కన్సప్షన్ అలవెన్స్ (Capital Consumption Allowance), B) నికర పెట్టుబడి, C) నికర లాభం, D) నిర్వహణ వ్యయం
  • సమాధానం: A) క్యాపిటల్ కన్సప్షన్ అలవెన్స్ (Capital Consumption Allowance)
  • వివరణ: యంత్రాలు మరియు స్థిర ఆస్తులు అరిగిపోవడం వల్ల జరిగే విలువ క్షీణతను తరుగుదల లేదా క్యాపిటల్ కన్సప్షన్ అలవెన్స్ అంటారు.

33. లారెన్స వక్రరేఖ (Lorenz Curve) దేనిని కొలవడానికి ఉపయోగిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆదాయ అసమానతలను (Income Inequality), B) ద్రవ్యోల్బణాన్ని, C) నిరుద్యోగాన్ని, D) పేదరికాన్ని మాత్రమే
  • సమాధానం: A) ఆదాయ అసమానతలను (Income Inequality)
  • వివరణ: లారెన్స కర్వ్ దేశంలోని సంపద మరియు ఆదాయ అసమానతల పంపిణీని గ్రాఫికల్ రూపంలో చూపుతుంది.

34. గినీ గుణకం (Gini Coefficient) దేనిని సూచిస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆదాయ అసమానతల స్థాయిని (0 నుండి 1 వరకు), B) జాతీయ ఆదాయ వృద్ధి రేటును, C) తలసరి ఆదాయాన్ని, ద) పేదరిక రేఖను
  • సమాధానం: A) ఆదాయ అసమానతల స్థాయిని (0 నుండి 1 వరకు)
  • వివరణ: గినీ కోఎఫిషియంట్ విలువ ‘0’ అయితే సంపూర్ణ సమానత్వం, ‘1’ అయితే సంపూర్ణ అసమానత ఉన్నట్లు అర్థం.

35. కుజ్నెట్స్ రివర్స్డ్ ‘U’ హైపోథెసిస్ (Kuznets Inverted-U Hypothesis) దేనికి సంబంధించింది?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆర్థిక అభివృద్ధికి మరియు ఆదాయ అసమానతలకు మధ్య సంబంధం, B) పేదరికానికి మరియు జనాభాకు మధ్య సంబంధం, C) ద్రవ్యోల్బణానికి మరియు నిరుద్యోగానికి సంబంధం, D) ఎగుమతులు మరియు దిగుమతులకు సంబంధం
  • సమాధానం: A) ఆర్థిక అభివృద్ధికి మరియు ఆదాయ అసమానతలకు మధ్య సంబంధం
  • వివరణ: సైమన్ కుజ్నెట్స్ ప్రకారం, దేశం అభివృద్ధి చెందుతున్న కొద్దీ మొదట అసమానతలు పెరుగుతాయి, ఆ తర్వాత ఆర్థిక వృద్ధి ఫలాలు అందివచ్చి అసమానతలు తగ్గుతాయి.

36. భారతదేశంలో పేదరికపు అంచనాలను అధికారికంగా ఏ కమిటీలు వేశారు?

  • ఆప్షన్స్: A) సురೇಶ್ టెందూల్కర్ కమిటీ, రంగరాజన్ కమిటీ, B) సర్కారియా కమిషన్, C) రాజమన్నార్ కమిటీ, D) బల్వంత్‌రాయ్ కమిటీ
  • సమాధానం: A) సురೇಶ್ టెందూల్కర్ కమిటీ, రంగరాజన్ కమిటీ
  • వివరణ: భారతదేశంలో పేదరికాన్ని మరియు వినియోగ వ్యయాన్ని అంచనా వేయడానికి ఈ కమిటీలు ఏర్పాటయ్యాయి.

37. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘గృహిణుల సేవలను’ (Housewives’ services) ఎందుకు కలపరు?

  • ఆప్షన్స్: A) అవి మార్కెట్లో అమ్మకానికి రావు మరియు వాటి ద్రవ్య విలువను ఖచ్చితంగా మదింపు చేయడం కష్టం కాబట్టి, B) అవి ఉత్పాదకమైనవి కావు కాబట్టి, C) చట్టం నిషేధించింది కాబట్టి, D) ప్రభుత్వం పన్ను వసూలు చేయదు కాబట్టి
  • సమాధానం: A) అవి మార్కెట్లో అమ్మకానికి రావు మరియు వాటి ద్రవ్య విలువను ఖచ్చితంగా మదింపు చేయడం కష్టం కాబట్టి
  • వివరణ: గృహిణులు చేసే సేవలు ఎంతో విలువైనవైనప్పటికీ, వాటికి మార్కెట్ ధర లేకపోవడం వల్ల జాతీయ ఆదాయంలో వాటిని పరిగణించరు.

38. బ్లాక్ మనీ (నల్లధనం) జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ప్రతిబింబిస్తుందా?

  • ఆప్షన్స్: A) లేదు, ఇది చట్టవిరుద్ధమైనది మరియు లెక్కల్లో చూపబడదు, B) పూర్తిగా కలుపుతారు, C) సగం కలుపుతారు, D) ఎన్‌ఎస్ఓ ప్రత్యేకంగా లెక్కిస్తుంది
  • సమాధానం: A) లేదు, ఇది చట్టవిరుద్ధమైనది మరియు లెక్కల్లో చూపబడదు
  • వివరణ: పన్నులకు దూరంగా చట్టవిరుద్ధంగా ఆర్జించే నల్లధనం అధికారిక జాతీయ ఆదాయ అంచనాలలో నమోదు కాదు.

39. భారతదేశంలో మొట్టమొదటిసారిగా జాతీయ ఆదాయాన్ని లెక్కించిన దాదాభాయ్ నౌరోజీ అంచనా ప్రకారం 1867-68లో తలసరి ఆదాయం ఎంత?

  • ఆప్షన్స్: A) రూ. 20, B) రూ. 100, C) రూ. 50, D) రూ. 10
  • సమాధానం: A) రూ. 20
  • వివరణ: దాదాభాయ్ నౌరోజీ తన అంచనాలో భారతీయుల సగటు తలసరి వార్షిక ఆదాయం కేవలం 20 రూపాయలు అని తేల్చారు.

40. క్యాపిటల్ ఫార్మేషన్ (మూలధన కల్పన) జాతీయ ఆదాయంలో దేనికి దారితీస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) భవిష్యత్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యాన్ని పెంచడానికి మరియు ఆర్థిక వృద్ధికి, B) ద్రవ్యోల్బణాన్ని పెంచడానికి, C) నిరుద్యోగాన్ని పెంచడానికి, D) ఎగుమతులను తగ్గించడానికి
  • సమాధానం: A) భవిష్యత్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యాన్ని పెంచడానికి మరియు ఆర్థిక వృద్ధికి
  • వివరణ: దేశంలో యంత్రాలు, కర్మాగారాలు వంటి మూలధన వస్తువుల నిర్మాణం పెరిగితే ఆర్థిక వృద్ధి వేగవంతం అవుతుంది.

41. జాతీయ ఆదాయంలో ప్రభుత్వ రంగం (Public Sector) మరియు ప్రైవేట్ రంగం (Private Sector) కలిసి పనిచేసే ఆర్థిక వ్యవస్థను ఏమంటారు?

  • ఆప్షన్స్: A) మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థ (Mixed Economy), B) పెట్టుబడిదారీ వ్యవస్థ, C) సామ్యవాద వ్యవస్థ, D) స్వావలంబన వ్యవస్థ
  • సమాధానం: A) మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థ (Mixed Economy)
  • వివరణ: భారతదేశం మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థను అనుసరిస్తుంది, ఇక్కడ ప్రభుత్వ, ప్రైవేట్ రంగాలు కలిసి ఆర్థిక కార్యకలాపాలు నిర్వహిస్తాయి.

42. క్యాపిటలిస్ట్ ఎకానమీ (Capitalist Economy) లో జాతీయ ఆదాయ ఉత్పత్తి ప్రధానంగా దేనిపై ఆధారపడి ఉంటుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) లాభాపేక్ష మరియు మార్కెట్ శక్తులు (గిరాకి-సరఫరా), B) ప్రభుత్వ ఆదేశాలు, C) సంప్రదాయాలు, D) కేంద్ర ప్రణాళిక
  • సమాధానం: A) లాభాపేక్ష మరియు మార్కెట్ శక్తులు (గిరాకి-సరఫరా)
  • వివరణ: పెట్టుబడిదారీ వ్యవస్థలో ప్రైవేట్ యాజమాన్యం మరియు లాభమే ప్రధాన ప్రేరణ.

43. సోషలిస్ట్ ఎకానమీ (Socialist Economy) లో జాతీయ ఆదాయం మరియు ఉత్పత్తి నిర్ణయాలు ఎవరు తీసుకుంటారు?

  • ఆప్షన్స్: A) ప్రభుత్వ కేంద్ర ప్రణాళికా సంఘం, B) ప్రైవేట్ వ్యక్తులు, C) మార్కెట్ శక్తులు, D) విదేశీ పెట్టుబడిదారులు
  • సమాధానం: A) ప్రభుత్వ కేంద్ర ప్రణాళికా సంఘం
  • వివరణ: సామ్యవాద వ్యవస్థలో ఉత్పత్తి సాధనాలన్నీ ప్రభుత్వ నియంత్రణలోనే ఉంటాయి.

44. ‘క్యాపిటల్ అవుట్‌పుట్ రేషియో’ (ICOR) దేనిని సూచిస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) ఒక యూనిట్ ఉత్పత్తిని పెంచడానికి ఎంత అదనపు మూలధనం అవసరమో సూచిస్తుంది, B) జనాభా వృద్ధిని, C) పన్నుల శాతాన్ని, D) ఎగుమతుల విలువను
  • సమాధానం: A) ఒక యూనిట్ ఉత్పత్తిని పెంచడానికి ఎంత అదనపు మూలధనం అవసరమో సూచిస్తుంది
  • వివరణ: ICOR తక్కువగా ఉంటే దేశంలో మూలధన సామర్థ్యం ఎక్కువగా ఉన్నట్లు అర్థం.

45. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘స్టాక్’ (Stock) మరియు ‘ఫ్లో’ (Flow) భావనలలో ‘జాతీయ ఆదాయం’ అనేది దేనికి చెందుతుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) ఫ్లో (Flow – ప్రవాహం) భావన, B) స్టాక్ (నిల్వ) భావన, C) రెండూ కాదు, D) రెండూ అవుతాయి
  • సమాధానం: A) ఫ్లో (Flow – ప్రవాహం) భావన
  • వివరణ: జాతీయ ఆదాయం అనేది ఒక నిర్దిష్ట కాలంలో (సాధారణంగా ఒక సంవత్సరంలో) జరిగే ప్రవాహం (Flow) కాబట్టి ఇది ఫ్లో వేరియబుల్.

46. భారతదేశంలో జాతీయ ఆదాయ గణాంకాలను సేకరించి ప్రచురించే ప్రధాన నివేదిక ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) నేషనల్ అకౌంట్స్ స్టాటిస్టిక్స్ (NAS), B) బడ్జెట్ పత్రాలు, C) ఆర్థిక సర్వే (Economic Survey), D) రిజర్వ్ బ్యాంక్ బులిటెన్
  • సమాధానం: A) నేషనల్ అకౌంట్స్ స్టాటిస్టిక్స్ (NAS)
  • వివరణ: ఎన్‌ఎస్‌ఓ ప్రతి సంవత్సరం నేషనల్ అకౌంట్స్ స్టాటిస్టిక్స్ ద్వారా జాతీయ ఆదాయం, వినియోగం, పొదుపుల వివరాలు ప్రచురిస్తుంది.

47. ఒక దేశం యొక్క ఆర్థికాభివృద్ధికి (Economic Development) కేవలం జాతీయ ఆదాయం పెరుగుదల మాత్రమే సరిపోదు, దానితో పాటు ఏది ముఖ్యం?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆదాయ పంపిణీలో సమానత్వం మరియు జీవన ప్రమాణాలు మెరుగుపడటం, B) సైనిక శక్తి పెరగడం, C) ఎగుమతులు మాత్రమే పెరగడం, D) జనాభా తగ్గడం
  • సమాధానం: A) ఆదాయ పంపిణీలో సమానత్వం మరియు జీవన ప్రమాణాలు మెరుగుపడటం
  • వివరణ: ఆర్థిక వృద్ధి కేవలం సంఖ్యాపరమైన పెరుగుదల అయితే, ఆర్థికాభివృద్ధి అనేది సంక్షేమంతో కూడిన గుణాత్మక మార్పు.

48. హ్యుమన్ డెవలప్‌మెంట్ ఇండెక్స్ (HDI – మానవాభివృద్ధి సూచిక) లో జాతీయ ఆదాయంతో పాటు పరిగణించే ఇతర ప్రధాన అంశాలు ఏవి?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆయుఃప్రమాణం (Life Expectancy) మరియు అక్షరాస్యత / విద్యా ప్రమాణాలు, B) రవాణా సౌకర్యాలు, C) ద్రవ్యోల్బణం రేటు, D) పారిశ్రామిక ఉత్పత్తి
  • సమాధానం: A) ఆయుఃప్రమాణం (Life Expectancy) మరియు అక్షరాస్యత / విద్యా ప్రమాణాలు
  • వివరణ: యూఎన్‌డీపీ (UNDP) రూపొందించే హెచ్‌డీఐ లో తలసరి ఆదాయంతో పాటు ఆరోగ్యం, విద్య ప్రధాన ప్రాతిపదికలు.

49. నెట్ డొమెస్టిక్ ప్రొడక్ట్ (NDP – నికర దేశీయోత్పత్తి) సూత్రం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) GDP – తరుగుదల (Depreciation), B) GDP + తరుగుదల, C) GNP – తరుగుదల, D) NNP + పన్నులు
  • సమాధానం: A) GDP – తరుగుదల (Depreciation)
  • వివరణ: స్థూల దేశీయోత్పత్తి నుండి తరుగుదలను మినహాయిస్తే నికర దేశీయోత్పత్తి (NDP) లభిస్తుంది.

50. సబ్సిడీలను జాతీయ ఆదాయ (Factor Cost) లెక్కల్లో ఎలా పరిగణిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) కారక వ్యయాన్ని కనుగొనేటప్పుడు సబ్సిడీలను కలుపుతారు (లేదా మార్కెట్ ధర నుండి తీసివేస్తారు), B) విస్మరిస్తారు, C) పన్నులతో పాటు కలుపుతారు, D) తరుగుదల నుండి తీసివేస్తారు
  • సమాధానం: A) కారక వ్యయాన్ని కనుగొనేటప్పుడు సబ్సిడీలను కలుపుతారు (లేదా మార్కెట్ ధర నుండి తీసివేస్తారు)
  • వివరణ: Factor Cost = Market Price – పరోక్ష పన్నులు + సబ్సిడీలు. కాబట్టి సబ్సిడీలు ఉత్పత్తి వ్యయాన్ని తగ్గిస్తాయి కాబట్టి వాటిని ఫాక్టర్ కాస్ట్ గణనలో పరిగణిస్తారు.

51. గ్రీన్ జీడీపీ (Green GDP) అనగా ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) పర్యావరణ క్షీణత మరియు సహజ వనరుల తరుగుదలను మినహాయించి లెక్కించే జీడీపీ, B) కేవలం వ్యవసాయ ఉత్పత్తుల జీడీపీ, C) సోలార్ ఎనర్జీ ద్వారా వచ్చే ఆదాయం, D) అడవుల ద్వారా వచ్చే ఆదాయం
  • సమాధానం: A) పర్యావరణ క్షీణత మరియు సహజ వనరుల తరుగుదలను మినహాయించి లెక్కించే జీడీపీ
  • వివరణ: సాంప్రదాయ జీడీపీకి పర్యావరణ నాశనం మరియు వనరుల హ్రీనం వల్ల జరిగే నష్టాన్ని మినహాయించి లెక్కిస్తే గ్రీన్ జీడీపీ వస్తుంది.

52. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘స్టాక్’ (Stock) మరియు ‘ఫ్లో’ (Flow) భావనలలో మూలధనం (Capital) అనేది దేనికి చెందుతుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) స్టాక్ (నిల్వ) భావన, B) ఫ్లో (ప్రవాహం) భావన, C) రెండూ కాదు, D) రెండూ అవుతాయి
  • సమాధానం: A) స్టాక్ (నిల్వ) భావన
  • వివరణ: ఒక నిర్దిష్ట కాలబిందువు వద్ద ఉన్న పరిమాణాన్ని స్టాక్ అంటారు (ఉదాహరణకు సంపద, మూలధనం). జాతీయ ఆదాయం అనేది కాల వ్యవధికి సంబంధించిన ఫ్లో.

53. భారతదేశంలో ‘జాతీయ ఆదాయ సమితి’ (National Income Committee – 1949) మొట్టమొదటి చైర్మన్ ఎవరు?

  • ఆప్షన్స్: A) పి.సి. మహలనోబిస్, B) వి.కె.ఆర్.వి. రావు, C) డి.ఆర్. గాడ్గిల్, D) జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ
  • సమాధానం: A) పి.సి. మహలనోబిస్
  • వివరణ: ప్రశాంత్ చంద్ర మహలనోబిస్ అధ్యక్షతన జాతీయ ఆదాయ కమిటీ ఏర్పాటైంది.

54. భారతదేశంలో ఏ రంగం నుండి జాతీయ ఆదాయానికి అత్యధిక ఉపాధి లభిస్తుంది కానీ జీడీపీకి తక్కువ వాటాను ఇస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) వ్యవసాయ రంగం (Primary Sector), B) సేవా రంగం, C) పారిశ్రామిక రంగం, D) ఐటీ రంగం
  • సమాధానం: A) వ్యవసాయ రంగం (Primary Sector)
  • వివరణ: దేశంలో సగానికి పైగా జనాభా వ్యవసాయంపై ఆధారపడినప్పటికీ, జీడీపీలో దీని వాట్రం క్రమంగా తగ్గుతూ వస్తోంది.

55. లాసన్ ఇండెక్స్ లేదా మిజరీ ఇండెక్స్ (Misery Index) దేనిని కలపడం ద్వారా వస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) ద్రవ్యోల్బణ రేటు మరియు నిరుద్యోగిత రేటు, B) పేదరికం మరియు జనాభా వృద్ధి, C) తలసరి ఆదాయం మరియు ద్రవ్యోల్బణం, D) ఎగుమతులు మరియు దిగుమతులు
  • సమాధానం: A) ద్రవ్యోల్బణ రేటు మరియు నిరుద్యోగిత రేటు
  • వివరణ: మిజరీ ఇండెక్స్ అనేది దేశంలోని ఆర్థిక దుస్థితిని తెలపడానికి ద్రవ్యోల్బణం, నిరుద్యోగాల శాతాలను కలుపుతుంది.

56. నామినల్ జీడీపీని రియల్ జీడీపీతో భాగించి 100తో గుణిస్తే వచ్చే సూచిక ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) జీడీపీ డిఫ్లేటర్ (GDP Deflator), B) కన్జ్యూమర్ ప్రైస్ ఇండెక్స్, C) హోల్‌సేల్ ప్రైస్ ఇండెక్స్, D) తలసరి ఆదాయ సూచిక
  • సమాధానం: A) జీడీపీ డిఫ్లేటర్ (GDP Deflator)
  • వివరణ: ఇది ఆర్థిక వ్యవస్థలో మొత్తం ధరల మట్టం పెరుగుదలను (ద్రవ్యోల్బణాన్ని) కొలుస్తుంది.

57. భారతదేశంలో తలసరి ఆదాయం లెక్కించేటప్పుడు పరిగణలోకి తీసుకునే ప్రధాన జనాభా డేటా ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) రిజిస్ట్రార్ జనరల్ మరియు సెన్సస్ కమిషనర్ వారి జనాభా అంచనాలు, B) ఎలక్షన్ కమిషన్ ఓటర్ల జాబితా, C) రిజర్వ్ బ్యాంక్ అంచనా, D) నీతి ఆయోగ్ డేటా
  • సమాధానం: A) రిజిస్ట్రార్ జనరల్ మరియు సెన్సస్ కమిషనర్ వారి జనాభా అంచనాలు
  • వివరణ: జనాభా లెక్కల ఆధారంగా తలసరి ఆదాయాన్ని లెక్కిస్తారు.

58. భారతదేశంలో తయారీ రంగం (Manufacturing) అభివృద్ధిని కొలవడానికి ఏ సూచికను ఎక్కువగా వాడతారు?

  • ఆప్షన్స్: A) పారిశ్రామిక ఉత్పత్తి సూచిక (IIP – Index of Industrial Production), B) హోల్‌సేల్ ప్రైస్ ఇండెక్స్, C) కన్జ్యూమర్ ప్రైస్ ఇండెక్స్, D) జీడీపీ డిఫ్లేటర్
  • సమాధానం: A) పారిశ్రామిక ఉత్పత్తి సూచిక (IIP)
  • వివరణ: ఐఐపీ ద్వారా పారిశ్రామిక రంగపు నెలవారీ వృద్ధిని అంచనా వేస్తారు.

59. జాతీయ ఆదాయ గణాంకాలలో ‘సెకండరీ సెక్టార్’ (ద్వితీయ రంగం) లో క్రింది వాటిలో ఏది భాగం కాదు?

  • ఆప్షన్స్: A) బ్యాంకింగ్ మరియు బీమా, B) తయారీ రంగం, C) నిర్మాణం (Construction), D) విద్యుత్ మరియు గ్యాస్ సరఫరా
  • సమాధానం: A) బ్యాంకింగ్ మరియు బీమా
  • వివరణ: బ్యాంకింగ్ మరియు బీమా అనేవి సేవా రంగం (Tertiary Sector) క్రిందికి వస్తాయి.

60. ఆర్థిక వ్యవస్థలో డిప్రెషన్ (మాంద్యం) కాలంలో జీడీపీ ఏ విధంగా మారుతుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) గణనీయంగా తగ్గుతుంది లేదా వృద్ధి రేటు రుణాత్మకంగా మారుతుంది, B) భారీగా పెరుగుతుంది, C) స్థిరంగా ఉంటుంది, D) సున్నా అవుతుంది
  • సమాధానం: A) గణనీయంగా తగ్గుతుంది లేదా వృద్ధి రేటు రుణాత్మకంగా మారుతుంది
  • వివరణ: మాంద్యంలో ఉత్పాదకత పడిపోయి జీడీపీ క్షీణిస్తుంది.

61. విదేశాల నుండి వచ్చే నికర కారక ఆదాయం (NFIA) అంటే ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) దేశ పౌరులు విదేశాలలో ఆర్జించిన ఆదాయం నుండి విదేశీయులు మన దేశంలో ఆర్జించిన ఆదాయాన్ని తీసివేయగా మిగిలినది, B) ఎగుమతులు మైనస్ దిగుమతులు, C) విదేశీ మారక నిల్వలు, D) విదేశీ రుణాలు
  • సమాధానం: A) దేశ పౌరులు విదేశాలలో ఆర్జించిన ఆదాయం నుండి విదేశీయులు మన దేశంలో ఆర్జించిన ఆదాయాన్ని తీసివేయగా మిగిలినది
  • వివరణ: NFIA = విదేశాల నుండి వచ్చిన కారక ఆదాయం – విదేశాలకు వెళ్లిన కారక ఆదాయం.

62. జాతీయ ఆదాయంలో ‘కారక వ్యయం’ (Factor Cost) అనగా ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) ఉత్పత్తి కారకాలైన భూమి, శ్రమ, మూలధనం మరియు వ్యవస్థాపనకు చెల్లించిన ప్రతిఫలాల మొత్తం, B) మార్కెట్ ధరలు, C) పన్నులు కలిపిన విలువ, D) ప్రభుత్వ వ్యయం
  • సమాధానం: A) ఉత్పత్తి కారకాలైన భూమి, శ్రమ, మూలధనం మరియు వ్యవస్థాపనకు చెల్లించిన ప్రతిఫలాల మొత్తం
  • వివరణ: వేతనాలు, వడ్డీలు, భాగాలు మరియు లాభాల కలయికే కారక వ్యయం.

63. భారతదేశంలో జాతీయ ఆదాయాన్ని లెక్కించడానికి ఉపయోగించే ‘ప్రొడక్షన్ మెథడ్’ (ఉత్పత్తి పద్ధతి)లో దేని ఆధారంగా లెక్కిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) స్థూల విలువ జోడింపు (GVA – Gross Value Added), B) కేవలం లాభాలు, C) పన్నుల వసూళ్లు, D) వినియోగ వ్యయం
  • సమాధానం: A) స్థూల విలువ జోడింపు (GVA)
  • వివరణ: ప్రస్తుత కాలంలో ఎన్‌ఎస్‌ఓ జీవీఏ (GVA) ఆధారంగా వివిధ రంగాల ఉత్పత్తిని లెక్కిస్తోంది.

64. లారెన్స్ కర్వ్ (Lorenz Curve) లో సమానత్వ రేఖ (Line of Absolute Equality) ఏ కోణంలో ఉంటుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) 45 డిగ్రీల కోణంలో, B) 90 డిగ్రీల కోణంలో, C) 0 డిగ్రీలు, D) 180 డిగ్రీలు
  • సమాధానం: A) 45 డిగ్రీల కోణంలో
  • వివరణ: సంపూర్ణ సమానత్వాన్ని సూచించే రేఖ 45 డిగ్రీల కర్వ్‌గా ఉంటుంది.

65. గినీ కోఎఫిషియంట్ విలువ ‘1’ అయితే దాని అర్థం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) సంపూర్ణ అసమానత (Extreme Inequality – ఒకే వ్యక్తి వద్ద మొత్తం సంపద ఉండటం), B) సంపూర్ణ సమానత్వం, C) జీరో గ్రోత్, D) ఆర్థిక మాంద్యం
  • సమాధానం: A) సంపూర్ణ అసమానత (Extreme Inequality)
  • వివరణ: గినీ గుణకం 0 నుండి 1 మధ్య ఉంటుంది. 0 అంటే సమానత్వం, 1 అంటే సంపూర్ణ అసమానత.

66. జాతీయ ఆదాయం పెరిగినప్పటికీ ప్రజల జీవన ప్రమాణాలు పడిపోవడానికి ప్రధాన కారణం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆదాయ అసమానతలు విపరీతంగా పెరగడం మరియు జనాభా విపరీతంగా పెరగడం, B) పన్నులు తగ్గడం, C) ఎగుమతులు పెరగడం, D) ప్రభుత్వం మారడం
  • సమాధానం: A) ఆదాయ అసమానతలు విపరీతంగా పెరగడం మరియు జనాభా విపరీతంగా పెరగడం
  • వివరణ: జాతీయ ఆదాయం పెరిగినా అది కొద్దిమంది చేతుల్లోకి వెళ్తే తలసరి సంక్షేమం పెరగదు.

67. భారతదేశంలో ప్రణాళికా సంఘం (Planning Commission) పేదరిక అంచనాల కోసం ఏర్పాటు చేసిన టెందూల్కర్ కమిటీ తన నివేదికను ఎప్పుడు సమర్పించింది?

  • ఆప్షన్స్: A) 2009, B) 2004, C) 2014, D) 1993
  • సమాధానం: A) 2009
  • వివరణ: సురేశ్ టెందూల్కర్ కమిటీ కేలరీల వినియోగంతో పాటు ఆరోగ్యం, విద్యపై పెట్టే వ్యయాన్ని పరిగణలోకి తీసుకుని 2009లో నివేదిక ఇచ్చింది.

68. ఆర్థిక అభివృద్ధికి సంబంధించి ‘ఫిలిప్స్ కర్వ్’ (Phillips Curve) దేని మధ్య సంబంధాన్ని చూపుతుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) ద్రవ్యోల్బణం మరియు నిరుద్యోగిత రేటు, B) జాతీయ ఆదాయం మరియు జనాభా, C) పేదరికం మరియు సంపద, D) ఎగుమతులు మరియు దిగుమతులు
  • సమాధానం: A) ద్రవ్యోల్బణం మరియు నిరుద్యోగిత రేటు
  • వివరణ: ఫిలిప్స్ కర్వ్ ప్రకారం ద్రవ్యోల్బణం పెరిగితే నిరుద్యోగం తగ్గుతుంది (వ్యతిరేక సంబంధం).

69. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘పరోక్ష పన్నులు’ (Indirect Taxes) మార్కెట్ ధరలను ఏ విధంగా ప్రభావితం చేస్తాయి?

  • ఆప్షన్స్: A) మార్కెట్ ధరలను పెంచుతాయి, B) మార్కెట్ ధరలను తగ్గిస్తాయి, C) ఎలాంటి ప్రభావం చూపవు, D) కారక వ్యయంతో సమానం చేస్తాయి
  • సమాధానం: A) మార్కెట్ ధరలను పెంచుతాయి
  • వివరణ: పరోక్ష పన్నుల వల్ల వస్తువుల ధరలు మార్కెట్‌లో పెరుగుతాయి.

70. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘సబ్సిడీలు’ (Subsidies) ధరలను ఎలా ప్రభావితం చేస్తాయి?

  • ఆప్షన్స్: A) మార్కెట్ ధరలను తగ్గిస్తాయి, B) మార్కెట్ ధరలను పెంచుతాయి, C) తరుగుదలను పెంచుతాయి, D) ప్రభావితం చేయవు
  • సమాధానం: A) మార్కెట్ ధరలను తగ్గిస్తాయి
  • వివరణ: ప్రభుత్వం ఇచ్చే సబ్సిడీల వల్ల వస్తువుల కొనుగోలు ధర తగ్గుతుంది.

71. భారతదేశంలో ‘పెద్ద నోట్ల రద్దు’ (Demonetisation) తర్వాత జీడీపీ వృద్ధి రేటుపై పడిన ప్రభావం ఏ రకమైన గణాంకాల ద్వారా తెలుస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) క్వార్టర్లీ జీడీపీ (Quarterly GDP Estimates), B) కేవలం వార్షిక నివేదిక, C) రిజర్వ్ బ్యాంక్ బ్యాలెన్స్ షీట్, D) విదేశీ నిల్వలు
  • సమాధానం: A) క్వార్టర్లీ జీడీపీ (Quarterly GDP Estimates)
  • వివరణ: త్రైమాసిక జీడీపీ అంచనాల ద్వారా ఆర్థిక వ్యవస్థలో హెచ్చుతగ్గులను గమనించవచ్చు.

72. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘వ్యక్తిగత వినియోగ వ్యయం’ (Personal Consumption Expenditure) అనేది దేనిలో భాగం?

  • ఆప్షన్స్: A) వ్యయ పద్ధతిలో జీడీపీ లెక్కింపులో ప్రధాన భాగం, B) ఆదాయ పద్ధతి, C) తరుగుదల లెక్కలు, D) విదేశీ ఆదాయం
  • సమాధానం: A) వ్యయ పద్ధతిలో జీడీపీ లెక్కింపులో ప్రధాన భాగం
  • సమాధానం వివరణ: GDP = C (వినియోగం) + I (పెట్టుబడి) + G (ప్రభుత్వ వ్యయం) + (X – M) (నికర ఎగుమతులు) వ్యయ పద్ధతి సూత్రంలో ‘C’ ఇదే.

73. భారతదేశంలో మొదటిసారిగా జాతీయ ఆదాయ అంచనా వేసిన దాదాభాయ్ నౌరోజీ తన గ్రంథంలో ఏ సిద్ధాంతాన్ని ప్రతిపాదించారు?

  • ఆప్షన్స్: A) సంపద తరలింపు సిద్ధాంతం (Drain of Wealth Theory), B) మురికి కూపాల సిద్ధాంతం, C) పెట్టుబడిదారీ సిద్ధాంతం, D) హరిత విప్లవ సిద్ధాంతం
  • సమాధానం: A) సంపద తరలింపు సిద్ధాంతం (Drain of Wealth Theory)
  • వివరణ: బ్రిటిష్ వారు భారతదేశ సంపదను ఎలా దోచుకువెళ్తున్నారో ‘డ్రైన్ థియరీ’ ద్వారా నౌరోజీ నిరూపించారు.

74. భారతదేశంలో సేవా రంగం (Services Sector) లో అత్యధిక వాటాను అందించే సబ్-సెక్టార్ ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) వ్యాపారం, హోటళ్లు, రవాణా మరియు కమ్యూనికేషన్, B) రియల్ ఎస్టేట్ మరియు ప్రొఫెషనల్ సర్వీసెస్, C) ప్రభుత్వ పరిపాలన, D) బ్యాంకింగ్ మరియు బీమా
  • సమాధానం: A) వ్యాపారం, హోటళ్లు, రవాణా మరియు కమ్యూనికేషన్
  • వివరణ: సేవా రంగంలో ట్రేడ్, హోటల్స్, ట్రాన్స్‌పోర్ట్ మరియు కమ్యూనికేషన్లు పెద్ద వాటాను కలిగి ఉన్నాయి.

75. ఒక దేశపు జాతీయ ఆదాయం అధికంగా ఉండి, తలసరి ఆదాయం తక్కువగా ఉంటే దాని అర్థం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆ దేశంలో జనాభా చాలా ఎక్కువగా ఉంది మరియు ఆదాయ అసమానతలు ఉన్నాయి, B) ఆ దేశం అత్యంత అభివృద్ధి చెందింది, C) అక్కడ ద్రవ్యోల్బణం లేదు, D) పారిశ్రామికీకరణ లేదని
  • సమాధానం: A) ఆ దేశంలో జనాభా చాలా ఎక్కువగా ఉంది మరియు ఆదాయ అసమానతలు ఉన్నాయి
  • వివరణ: జనాభా విపరీతంగా ఉంటే జాతీయ ఆదాయం పెద్దదిగా కనిపించినా తలసరి ఆదాయం పడిపోతుంది.

76. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘సెకండ్ హ్యాండ్’ (పాత) వస్తువుల అమ్మకాలను ఎందుకు కలపరు?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆ వస్తువు ఉత్పత్తి అయిన సంవత్సరంలోనే జాతీయ ఆదాయంలో లెక్కించబడ్డాయి కాబట్టి, B) వాటికి విలువ లేదు కాబట్టి, C) చట్టం నిషేధించింది కాబట్టి, D) అవి విదేశాలకు ఎగుమతి అవుతాయి కాబట్టి
  • సమాధానం: A) ఆ వస్తువు ఉత్పత్తి అయిన సంవత్సరంలోనే జాతీయ ఆదాయంలో లెక్కించబడ్డాయి కాబట్టి
  • వివరణ: పాత కార్లు లేదా పాత ఇళ్ల అమ్మకాలు సెకండరీ మార్కెట్ లావాదేవీలు మాత్రమే, అవి కొత్త ఉత్పత్తి కాదు.

77. భారతదేశంలో ఆర్థిక సర్వే (Economic Survey) ని ఏ మంత్రిత్వ శాఖ ప్రచురిస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ (Ministry of Finance), B) ఎన్‌ఎస్‌ఓ (NSO), C) రిజర్వ్ బ్యాంక్, D) నీతి ఆయోగ్
  • సమాధానం: A) కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ (Ministry of Finance)
  • వివరణ: బడ్జెట్‌కు ముందు ఆర్థిక శాఖ చీఫ్ ఎకనామిక్ అడ్వైజర్ ఆధ్వర్యంలో ఆర్థిక సర్వే విడుదలవుతుంది.

78. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ప్రభుత్వ ఉచితంగా అందించే సేవలను (ఉదాహరణకు ప్రభుత్వ పాఠశాలలు, ఆసుపత్రులు) ఎలా లెక్కిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆ సేవలను అందించడానికి ప్రభుత్వం చేసే వ్యయం (Cost of Production) ఆధారంగా, B) మార్కెట్ రేటు ప్రకారం, C) కలపరు, D) విరాళాల ఆధారంగా
  • సమాధానం: A) ఆ సేవలను అందించడానికి ప్రభుత్వం చేసే వ్యయం (Cost of Production) ఆధారంగా
  • వివరణ: మార్కెట్‌లో విక్రయించని ప్రభుత్వ సేవలను వాటి తయారీ ఖర్చు ఆధారంగా జీడీపీలో కలుపుతారు.

79. భారతదేశంలో అత్యధిక తలసరి ఆదాయం కలిగిన కేంద్రపాలిత ప్రాంతం (UT) ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) ఢిల్లీ లేదా చండీగఢ్, B) పుదుచ్చేరి, C) లడఖ్, D) అండమాన్ నికోబార్
  • సమాధానం: A) ఢిల్లీ లేదా చండీగఢ్
  • వివరణ: కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలలో తలసరి ఆదాయం పరంగా ఢిల్లీ మరియు చండీగఢ్ ముందుంటాయి.

80. ఆర్థిక అభివృద్ధికి సంబంధించి హారడ్-డోమర్ మోడల్ (Harrod-Domar Model) దేనిపై దృష్టి పెడుతుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) మూలధన సంచితం (Capital Accumulation) మరియు పెట్టుబడి రేటు, B) కేవలం జనాభా నియంత్రణ, C) వ్యవసాయ వృద్ధి, D) విదేశీ వాణిజ్యం
  • సమాధానం: A) మూలధన సంచితం (Capital Accumulation) మరియు పెట్టుబడి రేటు
  • వివరణ: హారడ్-డోమర్ వృద్ధి నమూనా పొదుపు మరియు పెట్టుబడుల ప్రాముఖ్యతను వివరిస్తుంది (మొదటి పంచవర్ష ప్రణాళిక దీనిపైనే ఆధారపడింది).

81. సోలో గ్రోత్ మోడల్ (Solow Growth Model) ఏ కారకానికి అత్యధిక ప్రాధాన్యత ఇస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) సాంకేతిక పరిజ్ఞానం (Technological Progress) మరియు శ్రమ-మూలధనం, B) కేవలం జనాభా, C) పన్నుల విధానం, D) ఎగుమతులు
  • సమాధానం: A) సాంకేతిక పరిజ్ఞానం (Technological Progress) మరియు శ్రమ-మూలధనం
  • వివరణ: రాబర్ట్ సోలో నమూనా దీర్ఘకాలిక ఆర్థిక వృద్ధిలో టెక్నాలజీ పాత్రను నొక్కిచెప్పింది.

82. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘షేర్లు మరియు బాండ్లు’ (Shares and Bonds) కొనుగోలు అమ్మకాలను ఎందుకు కలపరు?

  • ఆప్షన్స్ అవి కేవలం యాజమాన్య హక్కుల మార్పిడి మాత్రమే, కొత్త వస్తు సేవల ఉత్పత్తి కాదు కాబట్టి, B) అవి ప్రభుత్వానికి చెందుతాయి కాబట్టి, C) వాటి విలువ సున్నా కాబట్టి, D) విదేశీ కరెన్సీ కాబట్టి
  • సమాధానం: A) అవి కేవలం యాజమాన్య హక్కుల మార్పిడి మాత్రమే, కొత్త వస్తు సేవల ఉత్పత్తి కాదు కాబట్టి
  • వివరణ: పేపర్ అసెట్స్ (షేర్లు, డిబెంచర్లు) మారడం వల్ల జీడీపీలో ఎలాంటి కొత్త వస్తువులు ఉత్పత్తి కావు.

83. భారతదేశంలో జాతీయ ఆదాయ వృద్ధి రేటును వేగవంతం చేయడంలో ప్రధాన అవరోధంగా ఏది పరిగణించబడుతుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) మౌలిక సదుపాయాల కొరత, పేదరికం మరియు అధిక జనాభా వృద్ధి, B) తక్కువ భూమి, C) విదేశీ మారక నిల్వలు ఎక్కువ కావడం, D) టెక్నాలజీ ఎక్కువ కావడం
  • సమాధానం: A) మౌలిక సదుపాయాల కొరత, పేదరికం మరియు అధిక జనాభా వృద్ధి
  • వివరణ: ఇవి ఆర్థిక అభివృద్ధిని అడ్డుకునే నిరోధకాలుగా ఆర్థికవేత్తలు పేర్కొంటారు.

84. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘నికర ఎగుమతులు’ (Net Exports) అంటే ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) ఎగుమతులు మైనస్ దిగుమతులు (X – M), B) దిగుమతులు మైనస్ ఎగుమతులు, C) మొత్తం ఎగుమతులు మాత్రమే, D) విదేశీ పెట్టుబడులు
  • సమాధానం: A) ఎగుమతులు మైనస్ దిగుమతులు (X – M)
  • వివరణ: వ్యయ పద్ధతిలో విదేశాలతో జరిగే వాణిజ్య ప్రభావాన్ని తెలుసుకోవడానికి నికర ఎగుమతులను కలుపుతారు.

85. భారతదేశ జాతీయ ఆదాయంలో అత్యధిక వృద్ధిని సాధిస్తున్న రంగం ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) సేవా రంగం (Services Sector), B) వ్యవసాయం, C) మైనింగ్, D) కుటీర పరిశ్రమలు
  • సమాధానం: A) సేవా రంగం (Services Sector)
  • వివరణ: దశాబ్దాలుగా భారత జీడీపీలో సేవా రంగాదే సింహభాగం మరియు వేగవంతమైన వృద్ధి ఉంది.

86. జాతీయ ఆదాయంలో ‘వ్యక్తుల ఆదాయ అసమానతలను’ కొలవడానికి ఏ వక్రరేఖను ఉపయోగిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) లారెన్స్ వక్రరేఖ (Lorenz Curve), B) ఫిలిప్స్ కర్వ్, C) లాఫర్ కర్వ్, D) డిమాండ్ కర్వ్
  • సమాధానం: A) లారెన్స్ వక్రరేఖ (Lorenz Curve)
  • వివరణ: ఆదాయ పంపిణీలోని అసమానతలను లారెన్స్ కర్వ్ గ్రాఫ్ ద్వారా చూపుతారు.

87. లాఫర్ కర్వ్ (Laffer Curve) దేని మధ్య సంబంధాన్ని చూపుతుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) పన్ను రేటు మరియు ప్రభుత్వానికి వచ్చే పన్ను ఆదాయం, B) ద్రవ్యోల్బణం మరియు నిరుద్యోగం, C) పేదరికం మరియు సంపద, D) వడ్డీ రేట్లు మరియు పెట్టుబడి
  • సమాధానం: A) పన్ను రేటు మరియు ప్రభుత్వానికి వచ్చే పన్ను ఆదాయం
  • వివరణ: పన్ను రేట్లు మరీ ఎక్కువగా ఉంటే ప్రజలు పన్ను ఎగవేతకు పాల్పడతారని, పన్ను రాబడి తగ్గుతుందని లాఫర్ కర్వ్ వివరిస్తుంది.

88. భారతదేశంలో తలసరి ఆదాయం తక్కువగా ఉండటానికి ప్రధాన కారణం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) అధిక జనాభా మరియు తక్కువ ఉత్పాదకత కలిగిన వ్యవసాయ రంగంపై ఆధారపడటం, B) విదేశీ రుణాలు ఎక్కువగా ఉండటం, C) వర్షాలు పడకపోవడం, D) పరిశ్రమలు లేకపోవడం
  • సమాధానం: A) అధిక జనాభా మరియు తక్కువ ఉత్పాదకత కలిగిన వ్యవసాయ రంగంపై ఆధారపడటం
  • వివరణ: జనాభా పెరుగుదల వేగం కంటే సంపద సృష్టి వేగం తక్కువగా ఉండటం తలసరి ఆదాయం నెమ్మదిగా పెరగడానికి కారణం.

89. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘లాటరీ గెలుపులు’ లేదా ‘జుగారం’ ద్వారా వచ్చే ఆదాయాన్ని ఎందుకు కలపరు?

  • ఆప్షన్స్: A) అవి ఎలాంటి కొత్త వస్తు సేవల ఉత్పత్తిని సృష్టించవు కాబట్టి (ట్రాన్స్ఫర్ లేదా అదృష్ట ఆదాయాలు), B) అవి ప్రభుత్వానికి వస్తాయి కాబట్టి, C) చట్టవిరుద్ధం కాబట్టి, D) లెక్కించడం కష్టం కాబట్టి
  • సమాధానం: A) అవి ఎలాంటి కొత్త వస్తు సేవల ఉత్పత్తిని సృష్టించవు కాబట్టి (ట్రాన్స్ఫర్ లేదా అదృష్ట ఆదాయాలు)
  • వివరణ: లాటరీ గెలవడం వల్ల సమాజంలో కొత్త సంపద సృష్టి జరగదు, కేవలం డబ్బు చేతులు మారుతుంది.

90. భారతదేశంలో జాతీయ ఆదాయాన్ని లెక్కించే సంస్థ అయిన ‘ఎన్‌ఎస్‌ఓ’ (NSO) ఏ సంవత్సరంలో ఏర్పాటయింది?

  • ఆప్షన్స్: A) 2019 (NSSO మరియు CSO ల విలీనంతో), B) 1950, C) 1951, D) 1991
  • సమాధానం: A) 2019 (NSSO మరియు CSO ల విలీనంతో)
  • వివరణ: సెంట్రల్ స్టాటిస్టికల్ ఆఫీస్ (CSO), నేషనల్ శ్యాంపిల్ సర్వే ఆఫీస్ (NSSO) లు విలీనం হয়ে NSO గా ఏర్పడ్డాయి.

91. భారతదేశంలో తలసరి ఆదాయాన్ని లెక్కించేటప్పుడు వచ్చే సవాళ్లలో ప్రధానమైనది ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) విశ్వసనీయమైన మరియు సకాలంలో లభించని జనాభా, ఉపాధి డేటా, B) కరెన్సీ మార్పు, C) విదేశీ మారక ద్రవ్యం, D) పన్నుల ఎగవేత
  • సమాధానం: A) విశ్వసనీయమైన మరియు సకాలంలో లభించని జనాభా, ఉపాధి డేటా
  • వివరణ: అనధికార రంగం (Unorganised sector) పెద్దదిగా ఉండటం వల్ల డేటా సేకరించడం కష్టం.

92. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘ఇన్వెస్ట్‌మెంట్’ (పెట్టుబడి) అనగా ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) కొత్త స్థిర ఆస్తులు, యంత్రాలు మరియు నిల్వలు (Inventory) పెరగడం, B) షేర్లు కొనడం, C) బ్యాంక్ డిపాజిట్లు చేయడం, D) బంగారం కొనడం
  • సమాధానం: A) కొత్త స్థిర ఆస్తులు, యంత్రాలు మరియు నిల్వలు (Inventory) పెరగడం
  • వివరణ: ఆర్థిక శాస్త్రంలో వాస్తవ పెట్టుబడి అనగా భౌతిక మూలధన సృష్టి.

93. భారతదేశ ఆర్థిక వ్యవస్థను ‘అభివృద్ధి చెందుతున్న ఆర్థిక వ్యవస్థ’ (Developing Economy) అనడానికి ప్రధాన కారణం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) తలసరి ఆదాయం తక్కువగా ఉండటం మరియు ప్రాథమిక రంగంపై ఆధారపడటం, B) పేదరికం లేకపోవడం, C) పారిశ్రామికంగా అగ్రస్థానంలో ఉండటం, D) సాంకేతిక పరిజ్ఞానం అత్యధికంగా ఉండటం
  • సమాధానం: A) తలసరి ఆదాయం తక్కువగా ఉండటం మరియు ప్రాథమిక రంగంపై ఆధారపడటం
  • వివరణ: తలసరి ఆదాయం అభివృద్ధి చెందిన దేశాలతో పోలిస్తే తక్కువగా ఉండటం వర్ధమాన దేశాల లక్షణం.

94. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘ముఖ్యమైన ఉత్పాదక రంగం’ కానిది ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) పబ్లిక్ సెంట్రల్ బ్యాంక్ ద్రవ్య మార్పిడి, B) వ్యవసాయం, C) తయారీ పరిశ్రమ, D) నిర్మాణం
  • సమాధానం: A) పబ్లిక్ సెంట్రల్ బ్యాంక్ ద్రవ్య మార్పిడి
  • వివరణ: ద్రవ్య మార్పిడి అనేది ద్రవ్య నిర్వహణకు చెందింది తప్ప నేరుగా వస్తు సేవల ఉత్పత్తి కాదు.

95. భారతదేశంలో జాతీయ ఆదాయ వృద్ధి రేటును ఏ త్రైమాసిక నివేదికల ద్వారా ఎన్‌ఎస్‌ఓ క్రమం తప్పకుండా విడుదల చేస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) త్రైమాసిక జీడీపీ అంచనాలు (Quarterly GDP Estimates), B) అర్ధవార్షిక నివేదిక, C) పంచవర్ష ప్రణాళిక నివేదిక, D) కేవలం వార్షిక నివేదిక
  • సమాధానం: A) త్రైమాసిక జీడీపీ అంచనాలు (Quarterly GDP Estimates)
  • వివరణ: ప్రతి మూడు నెలలకు ఒకసారి (Q1, Q2, Q3, Q4) జీడీపీ వృద్ధి రేట్లను ఎన్‌ఎస్‌ఓ ప్రకటిస్తుంది.

96. జాతీయ ఆదాయంలో ‘నికర పరోక్ష పన్నులు’ (Net Indirect Taxes) అనగా ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) పరోక్ష పన్నులు మైనస్ సబ్సిడీలు, B) సబ్సిడీలు మైనస్ పన్నులు, C) ప్రత్యక్ష పన్నులు మాత్రమే, D) ఆదాయ పన్ను
  • సమాధానం: A) పరోక్ష పన్నులు మైనస్ సబ్సిడీలు
  • వివరణ: నికర పరోక్ష పన్నులు = పరోక్ష పన్నులు – సబ్సిడీలు.

97. జాతీయ ఆదాయాన్ని గణించడంలో ‘వ్యయ పద్ధతి’ (Expenditure Method) లోని ప్రధాన భాగాలు ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) వినియోగ వ్యయం, పెట్టుబడి వ్యయం, ప్రభుత్వ వ్యయం మరియు నికర ఎగుమతులు (C + I + G + X-M), B) వేతనాలు, లాభాలు, వడ్డీలు, C) వ్యవసాయం, పరిశ్రమలు, సేవలు, D) తరుగుదల మరియు పన్నులు
  • సమాధానం: A) వినియోగ వ్యయం, పెట్టుబడి వ్యయం, ప్రభుత్వ వ్యయం మరియు నికర ఎగుమతులు (C + I + G + X-M)
  • వివరణ: వ్యయ పద్ధతి సూత్రం ఇది.

98. జాతీయ ఆదాయ గణాంకాలను విశ్లేషించేటప్పుడు ‘ద్రవ్యోల్బణం’ (Inflation) ప్రభావాన్ని తొలగించడానికి దేనిని ఉపయోగిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) రియల్ జీడీపీ (Real GDP at Constant Prices), B) నామినల్ జీడీపీ, C) జీడీపీ డిఫ్లేటర్, D) తలసరి ఆదాయం
  • సమాధానం: A) రియల్ జీడీపీ (Real GDP at Constant Prices)
  • వివరణ: స్థిర ధరల వద్ద లెక్కించే రియల్ జీడీపీ ద్రవ్యోల్బణ ప్రభావాన్ని తొలగిస్తుంది.

99. ఒక దేశంలో విదేశీ పెట్టుబడులు (FDI) విపరీతంగా పెరిగితే జీడీపీ మరియు GNP లపై దాని ప్రభావం ఎలా ఉంటుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) జీడీపీ గణనీయంగా పెరుగుతుంది, కానీ విదేశాలకు లాభాలు వెళ్లడం వల్ల GNP ఆ స్థాయిలో పెరగకపోవచ్చు, B) రెండూ సమానంగా పెరుగుతాయి, C) రెండూ తగ్గుతాయి, D) ఎలాంటి ప్రభావం ఉండదు
  • సమాధానం: A) జీడీపీ గణనీయంగా పెరుగుతుంది, కానీ విదేశాలకు లాభాలు వెళ్లడం వల్ల GNP ఆ స్థాయిలో పెరగకపోవచ్చు
  • వివరణ: జీడీపీ భౌగోళిక సరిహద్దుల లోపల ఉత్పత్తిని చూపిస్తుంది కాబట్టి ఎఫ్‌డీఐల వల్ల జీడీపీ పెరుగుతుంది, కానీ విదేశీ లాభాలు బదిలీ అయినప్పుడు GNP తగ్గుతుంది.

100. భారతదేశంలో జాతీయ ఆదాయ వృద్ధి మరియు ఆర్థికాభివృద్ధికి సంబంధించి అత్యంత ప్రామాణికమైన సలహా సంస్థ ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) నీతి ఆయోగ్ (NITI Aayog) మరియు ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ, B) కేవలం ఆర్బీఐ, C) ఎన్‌ఎస్‌ఓ, D) సెబి
  • సమాధానం: A) నీతి ఆయోగ్ (NITI Aayog) మరియు ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ
  • వివరణ: దేశ ఆర్థిక విధానాలు, ప్రణాళికలు నీతి ఆయోగ్ మరియు ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖల ద్వారా రూపొందించబడతాయి.

101. హరిత జాతీయ ఆదాయం (Green National Income) అంటే ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) పర్యావరణ నష్టాలు మరియు వనరుల క్షీణతను మినహాయించి లెక్కించే జాతీయ ఆదాయం, B) కేవలం హరిత విప్లవ పంటల ద్వారా వచ్చే ఆదాయం, C) అడవుల పెంపకం ద్వారా వచ్చే ఆదాయం, D) పునరుత్పాదక ఇంధన వనరుల ద్వారా వచ్చే ఆదాయం
  • సమాధానం: A) పర్యావరణ నష్టాలు మరియు వనరుల క్షీణతను మినహాయించి లెక్కించే జాతీయ ఆదాయం
  • వివరణ: సాంప్రదాయ జాతీయ ఆదాయానికి పర్యావరణ కాలుష్యం మరియు సహజ వనరుల హ్రీనం వల్ల జరిగే నష్టాన్ని తగ్గించి లెక్కిస్తే గ్రీన్ నేషనల్ ఇన్కమ్ వస్తుంది.

102. భారతదేశంలో ప్రస్తుత నేషనల్ స్టాటిస్టికల్ ఆఫీస్ (NSO) జాతీయ ఆదాయ లెక్కల కోసం ఏ నూతన ఆధార సంవత్సరాన్ని (Base Year) అమలు చేస్తోంది?

  • ఆప్షన్స్: A) 2022-23, B) 2011-12, C) 2004-05, D) 1999-00
  • సమాధానం: A) 2022-23
  • వివరణ: కేంద్ర గణాంక మంత్రిత్వ శాఖ జాతీయ ఆదాయ అంచనాల కోసం ఆధార సంవత్సరాన్ని 2011-12 నుండి 2022-23కి సవరించింది.

103. భారతదేశంలో మొదటిసారిగా జాతీయ ఆదాయాన్ని అంచనా వేసిన ‘డ్రైన్ థియరీ’ (సంపద తరలింపు సిద్ధాంతం) గ్రంథకర్త ఎవరు?

  • ఆప్షన్స్: A) దాదాభాయ్ నౌరోజీ, B) ఆర్.సి. దత్, C) ఎం.జి. రనడే, D) గోపాలకృష్ణ గోఖలే
  • సమాధానం: A) దాదాభాయ్ నౌరోజీ
  • వివరణ: ‘పవర్టీ అండ్ అన్-బ్రిటిష్ రూల్ ఇన్ ఇండియా’ గ్రంథంలో దాదాభాయ్ నౌరోజీ మొదటిసారిగా జాతీయ ఆదాయాన్ని అంచనా వేశారు.

104. శాస్త్రీయ పద్ధతిలో భారతదేశ జాతీయ ఆదాయాన్ని మొట్టమొదటిసారిగా అంచనా వేసిన ఆర్థికవేత్త ఎవరు?

  • ఆప్షన్స్: A) వి.కె.ఆర్.వి. రావు, B) పి.సి. మహలనోబిస్, C) కె.ఎన్. రాజన్, ద) అమర్త్య సేన్
  • సమాధానం: A) వి.కె.ఆర్.వి. రావు
  • వివరణ: ప్రొఫెసర్ వి.కె.ఆర్.వి. రావు 1931-32 లో శాస్త్రీయ పద్ధతిలో జాతీయ ఆదాయాన్ని లెక్కించారు.

105. భారతదేశంలో జాతీయ ఆదాయ కమిటీ (1949) అధ్యక్షులు ఎవరు?

  • ఆప్షన్స్: A) పి.సి. మహలనోబిస్, B) జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ, C) వి.కె.ఆర్.వి. రావు, D) సి.డి. దేశ్‌ముఖ్
  • సమాధానం: A) పి.సి. మహలనోబిస్
  • వివరణ: 1949 ఆగస్టులో ఏర్పాటయిన జాతీయ ఆదాయ కమిటీకి ప్రశాంత్ చంద్ర మహలనోబిస్ అధ్యక్షత వహించారు.

106. స్థూల దేశీయోత్పత్తి (GDP) ని లెక్కించే వ్యయ పద్ధతి సూత్రం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) GDP = C + I + G + (X – M), B) GDP = C + S + T, C) GDP = R + W + I + P, D) GDP = NNP – Depreciation
  • సమాధానం: A) GDP = C + I + G + (X – M)
  • వివరణ: వినియోగ వ్యయం (C), పెట్టుబడి వ్యయం (I), ప్రభుత్వ వ్యయం (G) మరియు నికర ఎగుమతులు (X-M) కలపగా జీడీపీ వస్తుంది.

107. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘బదిలీ చెల్లింపులు’ (Transfer Payments) ఉదాహరణ ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) నిరుద్యోగ భృతి మరియు వృద్ధాప్య పెన్షన్లు, B) ప్రభుత్వ ఉద్యోగుల జీతాలు, C) సైనిక ఖర్చులు, D) రోడ్ల నిర్మాణం
  • సమాధానం: A) నిరుద్యోగ భృతి మరియు వృద్ధాప్య పెన్షన్లు
  • వివరణ: ప్రతిఫలంగా ఎలాంటి ఉత్పత్తి సేవలు పొందకుండా ప్రభుత్వాలు అందించే పెన్షన్లు, భృతులను బదిలీ చెల్లింపులు అంటారు, వీటిని జాతీయ ఆదాయంలో కలపరు.

108. భారతదేశంలో తలసరి ఆదాయం అత్యధికంగా ఉన్న రాష్ట్రం ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) గోవా, B) మహారాష్ట్ర, C) హర్యానా, D) పంజాబ్
  • సమాధానం: A) గోవా
  • వివరణ: తలసరి నికర రాష్ట్ర దేశీయోత్పత్తి పరంగా గోవా దేశంలో మొదటి స్థానంలో ఉంది.

109. ‘హిందూ గ్రోత్ రేట్’ (Hindu Rate of Growth) అనే పదంతో ముడిపడి ఉన్న ప్రముఖ ఆర్థికవేత్త ఎవరు?

  • ఆప్షన్స్: A) రాజ్ కృష్ణ, B) అమర్త్య సేన్, C) జగదీష్ భగవతి, D) సుఖ్‌మయ్ చక్రవర్తి
  • సమాధానం: A) రాజ్ కృష్ణ
  • వివరణ: భారతదేశం సాధించిన దీర్ఘకాలిక మందకొడి వృద్ధి రేటును (సుమారు 3.5%) రాజ్ కృష్ణ ‘హిందూ గ్రోత్ రేట్’ అన్నారు.

110. నామినల్ జీడీపీ (Nominal GDP) ని ఏ ధరల వద్ద లెక్కిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) ప్రస్తుత మార్కెట్ ధరల వద్ద (Current Market Prices), B) స్థిర ధరల వద్ద (Constant Prices), C) టోకు ధరల వద్ద, D) సగటు ధరల వద్ద
  • సమాధానం: A) ప్రస్తుత మార్కెట్ ధరల వద్ద (Current Market Prices)
  • వివరణ: నామినల్ జీడీపీ ప్రస్తుత సంవత్సరపు మార్కెట్ ధరలను ప్రతిబింబిస్తుంది.

111. రియల్ జీడీపీ (Real GDP) దేని ఆధారంగా లెక్కించబడుతుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆధార సంవత్సరం స్థిర ధరల వద్ద (Constant Prices), B) ప్రస్తుత ధరల వద్ద, C) అంతర్జాతీయ ధరల వద్ద, D) దిగుమతి ధరల వద్ద
  • సమాధానం: A) ఆధార సంవత్సరం స్థిర ధరల వద్ద (Constant Prices)
  • వివరణ: ధరల పెరుగుదల (ద్రవ్యోల్బణం) ప్రభావాన్ని తొలగించడానికి రియల్ జీడీపీని స్థిర ధరల వద్ద లెక్కిస్తారు.

112. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘ద్విసృష్టి గణన’ (Double Counting) సమస్యను ఎలా నివారించవచ్చు?

  • ఆప్షన్స్: A) కేవలం అంతిమ వస్తువుల విలువను లేదా విలువ జోడింపును (Value Added) తీసుకోవడం ద్వారా, B) అన్ని వస్తువుల ముడి పదార్థాలను కలపడం ద్వారా, C) ప్రభుత్వ వస్తువులను మినహాయించడం ద్వారా, D) ఎగుమతులు మాత్రమే లెక్కించడం ద్వారా
  • సమాధానం: A) కేవలం అంతిమ వస్తువుల విలువను లేదా విలువ జోడింపును (Value Added) తీసుకోవడం ద్వారా
  • వివరణ: ఒకే వస్తువు విలువ రెండుసార్లు కూడుకోకుండా ఉండటానికి కేవలం అంతిమ వస్తువులను లేదా విలువ జోడింపును పరిగణించాలి.

113. భారతదేశ జాతీయ ఆదాయంలో ఏ రంగం యొక్క వాటా ప్రస్తుతం అత్యధికంగా ఉంది?

  • ఆప్షన్స్: A) సేవా రంగం (Services Sector), B) వ్యవసాయ రంగం, C) పారిశ్రామిక రంగం, D) మైనింగ్ రంగం
  • సమాధానం: A) సేవా రంగం (Services Sector)
  • వివరణ: భారత దేశ జీడీపీలో సేవా రంగాదే సింహభాగం.

114. లారెన్స్ వక్రరేఖ (Lorenz Curve) దేనిని కొలవడానికి ఉపయోగపడుతుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆదాయ అసమానతలను (Income Inequality), B) ద్రవ్యోల్బణాన్ని, C) నిరుద్యోగాన్ని, D) పేదరికాన్ని
  • సమాధానం: A) ఆదాయ అసమానతలను (Income Inequality)
  • వివరణ: లారెన్స్ కర్వ్ ద్వారా దేశంలో సంపద మరియు ఆదాయ అసమానతల పంపిణీని పరిశీలించవచ్చు.

115. గినీ గుణకం (Gini Coefficient) విలువ ఏ పరిధిలో ఉంటుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) 0 నుండి 1 వరకు, B) 1 నుండి 100 వరకు, C) -1 నుండి +1 వరకు, D) 0 నుండి 10 వరకు
  • సమాధానం: A) 0 నుండి 1 వరకు
  • వివరణ: 0 అంటే సంపూర్ణ సమానత్వం, 1 అంటే సంపూర్ణ అసమానత అని అర్థం.

116. వ్యయార్హ ఆదాయం (Disposable Income) అనగా ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) వ్యక్తిగత ఆదాయం నుండి ప్రత్యక్ష పన్నులు పోను మిగిలినది, B) మొత్తం జీతాలు, C) జీడీపీ మైనస్ తరుగుదల, D) ప్రభుత్వం ఇచ్చే సబ్సిడీలు
  • సమాధానం: A) వ్యక్తిగత ఆదాయం నుండి ప్రత్యక్ష పన్నులు పోను మిగిలినది
  • వివరణ: వ్యక్తులు తమ ఇష్టానుసారం ఖర్చు చేయడానికి మిగిలే నికర ఆదాయమే వ్యయార్హ ఆదాయం.

117. భారతదేశంలో పొదుపులు మరియు పెట్టుబడుల అంచనాలను ఏ సంస్థ లెక్కిస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI), B) ఎన్‌ఎస్‌ఓ (NSO), C) నీతి ఆయోగ్, D) సెబి
  • సమాధానం: A) రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI)
  • వివరణ: దేశీయ పొదుపు, పెట్టుబడి రంగాల గణాంకాలను ఆర్బీఐ ప్రచురిస్తుంది.

118. జాతీయ ఆదాయంలో తరుగుదల (Depreciation) ని ఏమంటారు?

  • ఆప్షన్స్: A) క్యాపిటల్ కన్సప్షన్ అలవెన్స్, B) నికర పెట్టుబడి, C) నిర్వహణ వ్యయం, D) పన్ను రాయితీ
  • సమాధానం: A) క్యాపిటల్ కన్సప్షన్ అలవెన్స్
  • వివరణ: స్థిర ఆస్తులు అరిగిపోవడం వల్ల జరిగే విలువ క్షీణతను క్యాపిటల్ కన్సప్షన్ అలవెన్స్ అంటారు.

119. ప్రాథమిక రంగం (Primary Sector) క్రింది వాటిలో ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) వ్యవసాయం, అటవీ, మత్స్య మరియు మైనింగ్, B) తయారీ రంగం, C) బ్యాంకింగ్, D) రవాణా
  • సమాధానం: A) వ్యవసాయం, అటవీ, మత్స్య మరియు మైనింగ్
  • వివరణ: ప్రత్యక్షంగా ప్రకృతి వనరులపై ఆధారపడే కార్యకలాపాలు ప్రాథమిక రంగం కిందకు వస్తాయి.

120. ద్వితీయ రంగం (Secondary Sector) క్రింద ఏవి వస్తాయి?

  • ఆప్షన్స్: A) తయారీ, విద్యుత్, గ్యాస్ మరియు నిర్మాణం, B) వ్యవసాయం, C) వ్యాపారం, D) విద్య
  • సమాధానం: A) తయారీ, విద్యుత్, గ్యాస్ మరియు నిర్మాణం
  • వివరణ: ముడి పదార్థాలను పారిశ్రామికంగా వస్తువులుగా మార్చే పనులే ద్వితీయ రంగం.

121. సేవా రంగం (Tertiary Sector) క్రింది వాటిలో ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) రవాణా, బ్యాంకింగ్, బీమా మరియు వ్యాపారం, B) వ్యవసాయం, C) నిర్మాణం, D) మైనింగ్
  • సమాధానం: A) రవాణా, బ్యాంకింగ్, బీమా మరియు వ్యాపారం
  • వివరణ: సేవలందించే రంగాలన్నీ తృతీయ లేదా సేవా రంగం కిందకు వస్తాయి.

122. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘గృహిణుల సేవలను’ ఎందుకు పరిగణలోకి తీసుకోరు?

  • ఆప్షన్స్: A) వాటికి మార్కెట్ విలువ లేదా ద్రవ్య కొలమానం లేకపోవడం వల్ల, B) అవి ఉత్పాదకమైనవి కావు కాబట్టి, C) చట్టం నిషేధించింది కాబట్టి, D) ప్రభుత్వం పన్ను వసూలు చేయదు కాబట్టి
  • సమాధానం: A) వాటికి మార్కెట్ విలువ లేదా ద్రవ్య కొలమానం లేకపోవడం వల్ల
  • వివరణ: గృహిణుల సేవలు విలువైనవే అయినా మార్కెట్ లావాదేవీలలో భాగం కావు.

123. బ్లాక్ మనీ (నల్లధనం) జాతీయ ఆదాయంలో ఎందుకు ప్రతిబింబించదు?

  • ఆప్షన్స్: A) అది చట్టవిరుద్ధమైనది మరియు ప్రభుత్వ రికార్డుల్లో నమోదు కాదు కాబట్టి, B) దాని విలువ సున్నా కాబట్టి, C) బ్యాంకులు అంగీకరించవు కాబట్టి, D) విదేశీ కరెన్సీ కాబట్టి
  • సమాధానం: A) అది చట్టవిరుద్ధమైనది మరియు ప్రభుత్వ రికార్డుల్లో నమోదు కాదు కాబట్టి
  • వివరణ: పన్నులకు దూరంగా చట్టవిరుద్ధంగా ఆర్జించే ధనం అధికారిక లెక్కల్లో రాదు.

124. మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థ (Mixed Economy) అనగా ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) ప్రభుత్వ మరియు ప్రైవ్‌ట్ రంగాలు కలిసి పనిచేసే ఆర్థిక వ్యవస్థ, B) కేవలం ప్రైవ్‌ట్ రంగం మాత్రమే ఉన్నది, C) కేవలం ప్రభుత్వ రంగం ఉన్నది, D) విదేశీ పెట్టుబడులు మాత్రమే ఉన్నది
  • సమాధానం: A) ప్రభుత్వ మరియు ప్రైవ్‌ట్ రంగాలు కలిసి పనిచేసే ఆర్థిక వ్యవస్థ
  • వివరణ: భారతదేశం మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థను అనుసరిస్తుంది.

125. జాతీయ ఆదాయ గణాంకాలలో ‘స్టాక్’ (Stock) భావనకు ఉదాహరణ ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) దేశంలోని మొత్తం సంపద లేదా మూలధన నిల్వ, B) వార్షిక జాతీయ ఆదాయం, C) ఒక ఏడాది ఉత్పత్తి, D) వార్షిక వినియోగం
  • సమాధానం: A) దేశంలోని మొత్తం సంపద లేదా మూలధన నిల్వ
  • వివరణ: ఒక నిర్దిష్ట కాలబిందువు వద్ద ఉన్న పరిమాణాన్ని స్టాక్ అంటారు.

126. జాతీయ ఆదాయ గణాంకాలలో ‘ఫ్లో’ (Flow) భావనకు ఉదాహరణ ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) జాతీయ ఆదాయం మరియు వార్షిక పెట్టుబడి, B) మొత్తం మూలధన నిల్వ, C) దేశంలోని భవనాల సంఖ్య, D) విదేశీ మారక నిల్వలు
  • సమాధానం: A) జాతీయ ఆదాయం మరియు వార్షిక పెట్టుబడి
  • వివరణ: కాల వ్యవధికి లోబడి లెక్కించేది ప్రవాహం (Flow).

127. జీడీపీ డిఫ్లేటర్ (GDP Deflator) సూత్రం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) (నామినల్ జీడీపీ / రియల్ జీడీపీ) × 100, B) (రియల్ జీడీపీ / నామినల్ జీడీపీ) × 100, C) (జీడీపీ / జనాభా) × 100, D) (ఎగుమతులు / దిగుమతులు) × 100
  • సమాధానం: A) (నామినల్ జీడీపీ / రియల్ జీడీపీ) × 100
  • వివరణ: ఇది ఆర్థిక వ్యవస్థలోని ధరల మార్పులను కొలుస్తుంది.

128. భారతదేశంలో తలసరి ఆదాయం అత్యల్పంగా ఉన్న రాష్ట్రం ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) బీహార్, B) ఉత్తర ప్రదేశ్, C) జార్ఖండ్, D) ఒడిశా
  • సమాధానం: A) బీహార్
  • వివరణ: తలసరి ఆదాయం మరియు సామాజిక సూచికలలో బీహార్ సాధారణంగా వెనుకబడి ఉంటుంది.

129. హారడ్-డోమర్ వృద్ధి నమూనా దేనిపై ఆధారపడి ఉంటుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) పొదుపు మరియు పెట్టుబడి రేటు (Capital Accumulation), B) జనాభా నియంత్రణ, C) ద్రవ్యోల్బణం నియంత్రణ, D) విదేశీ మారక నిల్వలు
  • సమాధానం: A) పొదుపు మరియు పెట్టుబడి రేటు (Capital Accumulation)
  • వివరణ: మొదటి పంచవర్ష ప్రణాళిక హారడ్-డోమర్ మోడల్ ఆధారంగా రూపొందించబడింది.

130. సోలో వృద్ధి నమూనా (Solow Growth Model) దేనికి ప్రాధాన్యత ఇస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) సాంకేతిక పరిజ్ఞానం మరియు శ్రమ-మూలధన సమతుల్యత, B) కేవలం వ్యవసాయం, C) పన్నుల విధానం, D) భూ సంస్కరణలు
  • సమాధానం: A) సాంకేతిక పరిజ్ఞానం మరియు శ్రమ-మూలధన సమతుల్యత
  • వివరణ: దీర్ఘకాలిక వృద్ధిలో టెక్నాలజీ పాత్రను సోలో మోడల్ వివరిస్తుంది.

131. లాఫర్ కర్వ్ (Laffer Curve) ఏ రెండు అంశాల మధ్య సంబంధాన్ని చూపుతుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) పన్ను రేటు మరియు ప్రభుత్వ పన్ను రాబడి, B) ద్రవ్యోల్బణం మరియు నిరుద్యోగం, C) పేదరికం మరియు జనాభా, D) వడ్డీ రేట్లు మరియు పెట్టుబడి
  • సమాధానం: A) పన్ను రేటు మరియు ప్రభుత్వ పన్ను రాబడి
  • వివరణ: పన్ను రేట్లు మరీ ఎక్కువైతే పన్ను రాబడి తగ్గుతుందని లాఫర్ కర్వ్ వివరిస్తుంది.

132. ఫిలిప్స్ కర్వ్ (Phillips Curve) దేని మధ్య వ్యతిరేక సంబంధాన్ని చూపుతుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) ద్రవ్యోల్బణం మరియు నిరుద్యోగిత రేటు, B) జాతీయ ఆదాయం మరియు జనాభా, C) ఎగుమతులు మరియు దిగుమతులు, D) పేదరికం మరియు తలసరి ఆదాయం
  • సమాధానం: A) ద్రవ్యోల్బణం మరియు నిరుద్యోగిత రేటు
  • వివరణ: ద్రవ్యోల్బణం పెరిగితే నిరుద్యోగం తగ్గుతుందని ఫిలిప్స్ కర్వ్ తెలుపుతుంది.

133. భారతదేశ జాతీయ ఆదాయ గణాంకాలలో ‘నికర పరోక్ష పన్నులు’ ఎలా వస్తాయి?

  • ఆప్షన్స్: A) పరోక్ష పన్నులు – సబ్సిడీలు, B) సబ్సిడీలు – పరోక్ష పన్నులు, C) ప్రత్యక్ష పన్నులు మాత్రమే, D) ఆదాయ పన్ను
  • సమాధానం: A) పరోక్ష పన్నులు – సబ్సిడీలు
  • వివరణ: మార్కెట్ ధరలకు, కారక వ్యయానికి మధ్య తేడా నికర పరోక్ష పన్నులు.

134. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘సెకండ్ హ్యాండ్’ (పాత) వస్తువుల అమ్మకాలను ఎందుకు కలపరు?

  • ఆప్షన్స్: A) అవి ఉత్పత్తి అయిన సంవత్సరంలోనే జాతీయ ఆదాయంలో లెక్కించబడ్డాయి కాబట్టి, B) వాటికి విలువ లేదు కాబట్టి, C) చట్టం నిషేధించింది కాబట్టి, D) విదేశాలకు ఎగుమతి అవుతాయి కాబట్టి
  • సమాధానం: A) అవి ఉత్పత్తి అయిన సంవత్సరంలోనే జాతీయ ఆదాయంలో లెక్కించబడ్డాయి కాబట్టి
  • వివరణ: పాత వస్తువుల విక్రయం కేవలం యాజమాన్య మార్పిడి మాత్రమే, కొత్త ఉత్పత్తి కాదు.

135. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘షేర్లు మరియు బాండ్లు’ కొనుగోలు అమ్మకాలను ఎందుకు మినహాయిస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) అవి కేవలం యాజమాన్య హక్కుల మార్పిడి మాత్రమే, కొత్త వస్తు సేవల ఉత్పత్తి కాదు కాబట్టి, B) ప్రభుత్వానికి చెందుతాయి కాబట్టి, C) విలువ సున్నా కాబట్టి, D) విదేశీ కరెన్సీ కాబట్టి
  • సమాధానం: A) అవి కేవలం యాజమాన్య హక్కుల మార్పిడి మాత్రమే, కొత్త వస్తు సేవల ఉత్పత్తి కాదు కాబట్టి
  • వివరణ: షేర్ల బదిలీ వల్ల కొత్త సంపద సృష్టి జరగదు.

136. భారతదేశంలో తలసరి ఆదాయం తక్కువగా ఉండటానికి ప్రధాన కారణం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) అధిక జనాభా మరియు తక్కువ ఉత్పాదకత కలిగిన వ్యవసాయ రంగంపై ఆధారపడటం, B) విదేశీ రుణాలు ఎక్కువగా ఉండటం, C) వర్షాలు పడకపోవడం, D) పరిశ్రమలు లేకపోవడం
  • సమాధానం: A) అధిక జనాభా మరియు తక్కువ ఉత్పాదకత కలిగిన వ్యవసాయ రంగంపై ఆధారపడటం
  • వివరణ: జనాభా పెరుగుదల వేగం కంటే సంపద సృష్టి నెమ్మదిగా ఉండటం దీనికి కారణం.

137. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘లాటరీ గెలుపులు’ లేదా ‘అదృష్ట ఆదాయాలను’ ఎందుకు కలపరు?

  • ఆప్షన్స్: A) అవి ఎలాంటి కొత్త వస్తు సేవల ఉత్పత్తిని సృష్టించవు కాబట్టి (ట్రాన్స్ఫర్ ఆదాయాలు), B) ప్రభుత్వానికి వస్తాయి కాబట్టి, C) చట్టవిరుద్ధం కాబట్టి, D) లెక్కించడం కష్టం కాబట్టి
  • సమాధానం: A) అవి ఎలాంటి కొత్త వస్తు సేవల ఉత్పత్తిని సృష్టించవు కాబట్టి (ట్రాన్స్ఫర్ ఆదాయాలు)
  • వివరణ: లాటరీ గెలవడం ద్వారా సమాజంలో కొత్త సంపద సృష్టి జరగదు.

138. జాతీయ ఆదాయం అధికంగా ఉండి, తలసరి ఆదాయం తక్కువగా ఉంటే దాని అర్థం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆ దేశంలో జనాభా చాలా ఎక్కువగా ఉంది మరియు ఆదాయ అసమానతలు ఉన్నాయి, B) ఆ దేశం అత్యంత అభివృద్ధి చెందింది, C) అక్కడ ద్రవ్యోల్బణం లేదు, D) పారిశ్రామికీకరణ లేదు
  • సమాధానం: A) ఆ దేశంలో జనాభా చాలా ఎక్కువగా ఉంది మరియు ఆదాయ అసమానతలు ఉన్నాయి
  • వివరణ: అధిక జనాభా కారణంగా తలసరి ఆదాయం పడిపోతుంది.

139. భారతదేశంలో తలసరి ఆదాయాన్ని లెక్కించేటప్పుడు ఉపయోగించే జనాభా డేటాను ఏ సంస్థ అందిస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) రిజిస్ట్రార్ జనరల్ మరియు సెన్సస్ కమిషనర్, B) ఎలక్షన్ కమిషన్, C) రిజర్వ్ బ్యాంక్, D) నీతి ఆయోగ్
  • సమాధానం: A) రిజిస్ట్రార్ జనరల్ మరియు సెన్సస్ కమిషనర్
  • వివరణ: జనగణన మరియు జనాభా అంచనాల నివేదికల ఆధారంగా తలసరి ఆదాయం లెక్కిస్తారు.

140. భారతదేశంలో పారిశ్రామిక ఉత్పత్తి వృద్ధిని కొలిచే ప్రధాన సూచిక ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) ఐఐపీ (IIP – Index of Industrial Production), B) డబ్ల్యూపీఐ, C) సీపీఐ, D) జీడీపీ డిఫ్లేటర్
  • సమాధానం: A) ఐఐపీ (IIP)
  • వివరణ: పారిశ్రామిక రంగపు నెలవారీ ఉత్పత్తి తీరుతెన్నులను ఐఐపీ తెలియజేస్తుంది.

141. ఆర్థిక అభివృద్ధికి మరియు ఆదాయ అసమానతలకు మధ్య సంబంధాన్ని తెలిపే పరికల్పన ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) కుజ్నెట్స్ రివర్స్డ్ ‘U’ హైపోథెసిస్, B) హారడ్-డోమర్ మోడల్, C) సోలో మోడల్, D) ఫిలిప్స్ కర్వ్
  • సమాధానం: A) కుజ్నెట్స్ రివర్స్డ్ ‘U’ హైపోథెసిస్
  • వివరణ: ఆర్థికాభివృద్ధి ప్రారంభ దశలో అసమానతలు పెరిగి, తర్వాత తగ్గుతాయని కుజ్నెట్స్ నిరూపించారు.

142. జాతీయ ఆదాయంలో ‘నికర ఎగుమతులు’ (Net Exports) అంటే ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) ఎగుమతులు మైనస్ దిగుమతులు (X – M), B) దిగుమతులు మైనస్ ఎగుమతులు, C) మొత్తం ఎగుమతులు, D) విదేశీ పెట్టుబడులు
  • సమాధానం: A) ఎగుమతులు మైనస్ దిగుమతులు (X – M)
  • వివరణ: వ్యయ పద్ధతిలో విదేశీ వాణిజ్య ప్రభావాన్ని అంచనా వేయడానికి నికర ఎగుమతులను పరిగణిస్తారు.

143. భారతదేశంలో జాతీయ ఆదాయాన్ని గణించడానికి ప్రధానంగా ఏ రెండు పద్ధతులను మిశ్రమంగా వాడుతారు?

  • ఆప్షన్స్: A) ఉత్పత్తి పద్ధతి మరియు ఆదాయ పద్ధతి, B) వ్యయ పద్ధతి మరియు ఎగుమతి పద్ధతి, C) కేవలం వ్యయ పద్ధతి, D) నిల్వ పద్ధతి
  • సమాధానం: A) ఉత్పత్తి పద్ధతి మరియు ఆదాయ పద్ధతి
  • వివరణ: ప్రాథమిక, ద్వితీయ రంగాలకు ఉత్పత్తి పద్ధతిని, సేవా రంగానికి ఆదాయ పద్ధతిని వాడుతారు.

144. జాతీయ ఆదాయ గణాంకాలలో ‘క్యాపిటల్ అవుట్‌పుట్ రేషియో’ (ICOR) తక్కువగా ఉంటే దాని అర్థం ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) మూలధన వినియోగ సామర్థ్యం మరియు ఉత్పాదకత ఎక్కువగా ఉందని, B) మూలధనం వృధా అవుతోందని, C) ఆర్థిక వృద్ధి నెమ్మదిగా ఉందని, D) ద్రవ్యోల్బణం ఎక్కువగా ఉందని
  • సమాధానం: A) మూలధన వినియోగ సామర్థ్యం మరియు ఉత్పాదకత ఎక్కువగా ఉందని
  • వివరణ: తక్కువ మూలధనంతో ఎక్కువ ఉత్పత్తి సాధించవచ్చని ఐసీఓఆర్ తక్కువగా ఉండటం సూచిస్తుంది.

145. జాతీయ ఆదాయం పెరుగుదల అనేది దేనిని సూచిస్తుంది?

  • ఆప్షన్స్: A) ఆర్థిక వృద్ధిని (Economic Growth), B) కేవలం పేదరిక నిర్మూలనను, C) జనాభా తగ్గుదలను, D) పన్నుల రద్దును
  • సమాధానం: A) ఆర్థిక వృద్ధిని (Economic Growth)
  • వివరణ: ఆర్థిక వృద్ధి అనేది పరిమాణాత్మకమైన జాతీయ ఆదాయ పెరుగుదలను సూచిస్తుంది.

146. మానవాభివృద్ధి సూచిక (HDI) లోని ప్రధాన అంశాలు ఏమిటి?

  • ఆప్షన్స్: A) తలసరి ఆదాయం, ఆయుఃప్రమాణం మరియు విద్య/అక్షరాస్యత, B) పారిశ్రామిక ఉత్పత్తి, C) ద్రవ్యోల్బణం, D) ఎగుమతులు
  • సమాధానం: A) తలసరి ఆదాయం, ఆయుఃప్రమాణం మరియు విద్య/అక్షరాస్యత
  • వివరణ: యూఎన్‌డీపీ హెచ్‌డీఐ ఈ మూడు కోణాల ఆధారంగా దేశాలను ర్యాంక్ చేస్తుంది.

147. భారతదేశంలో జాతీయ ఆదాయ వృద్ధి రేటును అంచనా వేసే అత్యున్నత గణాంక సంస్థ ఏది?

  • ఆప్షన్స్: A) ఎన్‌ఎస్‌ఓ (NSO), B) రిజర్వ్ బ్యాంక్, C) నీతి ఆయోగ్, D) ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ
  • సమాధానం: A) ఎన్‌ఎస్‌ఓ (NSO)
  • వివరణ: నేషనల్ స్టాటిస్టికల్ ఆఫీస్ జాతీయ ఆదాయ అంచనాలను రూపొందించి ప్రకటిస్తుంది.

148. ఒక దేశం యొక్క జీడీపీలో వ్యవసాయ రంగం వాడకం కాలక్రమేణా తగ్గడాన్ని ఏమని పిలుస్తారు?

  • ఆప్షన్స్: A) స్ట్రక్చరల్ ట్రాన్స్‌ఫర్మేషన్ (రచనాత్మక మార్పు / నిర్మాణ మార్పు), B) ఆర్థిక మాంద్యం, C) వ్యవసాయ సంక్షోభం, D) పారిశ్రామిక వైఫల్యం
  • సమాధానం: A) స్ట్రక్చరల్ ట్రాన్స్‌ఫర్మేషన్ (రచనాత్మక మార్పు / నిర్మాణ మార్పు)
  • వివరణ: ఆర్థిక అభివృద్ధి జరిగేకొద్దీ జీడీపీలో వ్యవసాయ వాటా తగ్గి, పారిశ్రామిక మరియు సేవా రంగాల వాటా పెరుగుతుంది.

149. జాతీయ ఆదాయ లెక్కల్లో ‘నికర జాతీయ ఉత్పత్తి’ (NNP at Factor Cost) ని ఏమంటారు?

  • ఆప్షన్స్: A) జాతీయ ఆదాయం (National Income), B) వ్యక్తిగత ఆదాయం, C) వ్యయార్హ ఆదాయం, D) స్థూల దేశీయోత్పత్తి
  • సమాధానం: A) జాతీయ ఆదాయం (National Income)
  • వివరణ: ఫాక్టర్ కాస్ట్ వద్ద ఎన్‌ఎన్‌పీని అధికారిక జాతీయ ఆదాయంగా పరిగణిస్తారు.

150. జాతీయ ఆదాయ అంచనాలలో విదేశీ నిధులు మరియు సహాయం (Foreign Aid) ఏ విధంగా పరిగణించబడతాయి?

  • ఆప్షన్స్: A) అవి బదిలీ చెల్లింపుల రూపంలో లేదా మూలధన ఖాతాలో వస్తాయి కాబట్టి నేరుగా కారక ఆదాయంలో కలపరు, B) జీడీపీలో కలుపుతారు, C) జాతీయ ఆదాయంలో ప్రధాన భాగం, D) పన్నుల కింద జమ అవుతాయి
  • సమాధానం: A) అవి బదిలీ చెల్లింపుల రూపంలో లేదా మూలధన ఖాతాలో వస్తాయి కాబట్టి నేరుగా కారక ఆదాయంలో కలపరు
  • వివరణ: విదేశీ సహాయాలు గ్రాంట్లు లేదా రుణాలుగా వస్తాయి తప్ప దేశీయ ఉత్పత్తి కారకాల ప్రతిఫలం కావు.

Related Posts

POVERTY AND UNEMPLOYMENT – పేదరికం మరియు నిరుద్యోగం

పేదరికం మరియు నిరుద్యోగం పేదరికం మరియు నిరుద్యోగం – ముఖ్యమైన MCQs భాగం 1: పేదరికం – భావనలు మరియు అంచనా కమిటీలు (ప్రశ్నలు 1 నుండి 30) 1. ‘సంపూర్ణ పేదరికం’ (Absolute Poverty) అనగా ఏమిటి? A) కనీస…

NITI AAYOG – నీతి ఆయోగ్

పోటీ పరీక్షల (TSPSC, APPSC గ్రూప్స్, ఇతర పోటీ పరీక్షలు) అభ్యర్థుల కొరకు భారత ప్రభుత్వ థింక్ ట్యాంక్ అయిన నీతి ఆయోగ్ (NITI Aayog – నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఫార్ ట్రాన్స్‌ఫార్మింగ్ ఇండియా) అంశంపై అత్యంత సమగ్రమైన మరియు కీలకమైన…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *