NITYA VIDYARDHI
భారత రాజ్యాంగ సవరణలు
భారత రాజ్యాంగ సవరణలు – టాప్ 100 MCQs (ప్రశ్నలు 1 నుండి 100)
1. భారత రాజ్యాంగంలో సవరణ విధానాన్ని (Article 368) ఏ దేశ రాజ్యాంగం నుండి గ్రహించారు?
A) అమెరికా
B) దక్షిణాఫ్రికా
C) బ్రిటన్
D) కెనడా
జవాబు: B) దక్షిణాఫ్రికా
వివరణ: పార్ట్-XX లోని ఆర్టికల్ 368 రాజ్యాంగ సవరణ విధానాన్ని దక్షిణాఫ్రికా నుండి తీసుకున్నారు.
2. భారతదేశంలో తొలి రాజ్యాంగ సవరణ (1వ సవరణ) ఏ సంవత్సరంలో చేయబడింది?
A) 1950
B) 1951
C) 1952
D) 1954
జవాబు: B) 1951
వివరణ: జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ హయాంలో భూ సంస్కరణలను రక్షించడానికి 9వ షెడ్యూల్‌ను చేర్చుతూ ఈ సవరణ చేశారు.
3. రాజ్యాంగంలో ‘9వ షెడ్యూల్’ (9th Schedule) ని ఏ సవరణ ద్వారా చేర్చారు?
A) 1వ సవరణ (1951)
B) 7వ సవరణ
C) 42వ సవరణ
D) 44వ సవరణ
జవాబు: A) 1వ సవరణ (1951)
వివరణ: న్యాయ సమీక్షకు అతీతంగా భూ సంస్కరణల చట్టాలను రక్షించడానికి 9వ షెడ్యూల్‌ను తెచ్చారు.
4. భాషా ప్రయుక్త రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు (States Reorganization) ప్రాతిపదిక నిలిచిన సవరణ ఏది?
A) 7వ రాజ్యాంగ సవరణ (1956)
B) 1వ సవరణ
C) 10వ సవరణ
D) 35వ సవరణ
జవాబు: A) 7వ రాజ్యాంగ సవరణ (1956)
వివరణ: పార్ట్ A, B, C, D లను రద్దు చేసి 14 రాష్ట్రాలు, 6 కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలను ఏర్పాటు చేశారు.
5. సిక్కిం రాష్ట్రానికి మొదట ‘అసోసియేట్’ (सह-राज्य) హోదా కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 35వ రాజ్యాంగ సవరణ (1974)
B) 36వ సవరణ (1975)
C) 31వ సవరణ
D) 42వ సవరణ
జవాబు: A) 35వ రాజ్యాంగ సవరణ (1974)
వివరణ: సిక్కింను అసోసియేట్ రాష్ట్రంగా 35వ సవరణ ద్వారా చేర్చగా, తర్వాత పూర్తి రాష్ట్రంగా 36వ సవరణతో మార్చారు.
6. సిక్కింను భారతదేశపు 22వ పూర్తి స్థాయి రాష్ట్రంగా మార్చిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 36వ రాజ్యాంగ సవరణ (1975)
B) 35వ సవరణ
C) 56వ సవరణ
D) 53వ సవరణ
జవాబు: A) 36వ రాజ్యాంగ సవరణ (1975)
వివరణ: 36వ సవరణ ద్వారా సిక్కిం పూర్తి రాష్ట్ర హోదా పొందింది.
7. భారత రాజ్యాంగంలో ‘మినీ రాజ్యాంగం’ (Mini Constitution) అని దేనిని పిలుస్తారు?
A) 42వ రాజ్యాంగ సవరణ (1976)
B) 44వ సవరణ (1978)
C) 73వ సవరణ
D) 86వ సవరణ
జవాబు: A) 42వ రాజ్యాంగ సవరణ (1976)
వివరణ: ఇందిరా గాంధీ కాలంలో అత్యధిక మార్పులు చేయడంతో దీనిని మినీ రాజ్యాంగం అంటారు.
8. రాజ్యాంగ పీఠికలో ‘సోషలిస్ట్’, ‘సెక్యులర్’, ‘ఇంటిగ్రిటీ’ పదాలను ఏ సవరణ ద్వారా చేర్చారు?
A) 42వ సవరణ (1976)
B) 44వ సవరణ
C) 1వ సవరణ
D) 52వ సవరణ
జవాబు: A) 42వ సవరణ (1976)
వివరణ: పీఠికలో జరిగిన ఏకైక సవరణ ఇది.
9. భారత రాజ్యాంగంలో ‘ప్రాథమిక విధులను’ (Fundamental Duties) ఏ సవరణ ద్వారా చేర్చారు?
A) 42వ సవరణ (1976 – స్వర్ణ సింగ్ కమిటీ)
B) 44వ సవరణ
C) 86వ సవరణ
D) 73వ సవరణ
జవాబు: A) 42వ సవరణ (1976)
వివరణ: రష్యా రాజ్యాంగం నుండి స్ఫూర్తి పొంది పార్ట్-IV A లో ఆర్టికల్ 51A కింద ప్రాథమిక విధులను చేర్చారు.
10. విద్య, అడవులు, తూనికలు-కొలతలను ‘రాష్ట్ర జాబితా’ నుండి ‘సమవర్తి జాబితాలోకి’ ఏ సవరణ మార్చింది?
A) 42వ రాజ్యాంగ సవరణ (1976)
B) 44వ సవరణ
C) 1వ సవరణ
D) 73వ సవరణ
జవాబు: A) 42వ రాజ్యాంగ సవరణ (1976)
వివరణ: మొత్తం 5 అంశాలను రాష్ట్ర జాబితా నుండి సమవర్తి జాబితాకు మార్చారు.
11. ఆస్తి హక్కును ప్రాథమిక హక్కుల జాబితా నుండి తొలగించిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 44వ రాజ్యాంగ సవరణ (1978)
B) 42వ సవరణ
C) 73వ సవరణ
D) 86వ సవరణ
జవాబు: A) 44వ రాజ్యాంగ సవరణ (1978)
వివరణ: మొరార్జీ దేశాయ్ హయాంలో ఆస్తి హక్కును ఆర్టికల్ 300ఏ కింద చట్టపరమైన హక్కుగా మార్చారు.
12. అత్యవసర పరిస్థితి సమయంలో ఆర్టికల్ 20 మరియు 21 లను రద్దు చేయలేమని ఏ సవరణ తేల్చింది?
A) 44వ రాజ్యాంగ సవరణ (1978)
B) 42వ సవరణ
C) 38వ సవరణ
D) 52వ సవరణ
జవాబు: A) 44వ రాజ్యాంగ సవరణ (1978)
వివరణ: అత్యవసర సమయంలోనూ జీవించే హక్కు భద్రతను ఈ సవరణ కల్పించింది.
13. పార్టీ ఫిరాయింపుల నిరోధక చట్టం (Anti-Defection Law) ఏ సవరణ ద్వారా 10వ షెడ్యూల్‌లో చేర్చబడింది?
A) 52వ రాజ్యాంగ సవరణ (1985)
B) 61వ సవరణ
C) 91వ సవరణ
D) 42వ సవరణ
జవాబు: A) 52వ రాజ్యాంగ సవరణ (1985)
వివరణ: రాజీవ్ గాంధీ హయాంలో ఫిరాయింపులను అరికట్టడానికి 10వ షెడ్యూల్ తెచ్చారు.
14. ఓటు వేసే వయస్సును 21 సంవత్సరాల నుండి 18 సంవత్సరాలకు తగ్గించిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 61వ రాజ్యాంగ సవరణ (1989)
B) 42వ సవరణ
C) 73వ సవరణ
D) 86వ సవరణ
జవాబు: A) 61వ రాజ్యాంగ సవరణ (1989)
వివరణ: ఆర్టికల్ 326 సవరణ ద్వారా యువతకు ఓటు హక్కు కల్పించారు.
15. ఢిల్లీ కేంద్ర పాలిత ప్రాంతానికి ‘నేషనల్ కేపిటల్ టెరిటరీ’ (NCT) హోదా కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 69వ రాజ్యాంగ సవరణ (1991)
B) 70వ సవరణ
C) 74వ సవరణ
D) 86వ సవరణ
జవాబు: A) 69వ రాజ్యాంగ సవరణ (1991)
వివరణ: ఢిల్లీకి ప్రత్యేక శాసనసభ మరియు మంత్రిమండలిని ఏర్పాటు చేశారు.
16. పంచాయతీ రాజ్ వ్యవస్థకు రాజ్యాంగ ప్రతిపత్తి కల్పిస్తూ 11వ షెడ్యూల్‌ను చేర్చిన సవరణ ఏది?
A) 73వ రాజ్యాంగ సవరణ (1992)
B) 74వ సవరణ
C) 42వ సవరణ
D) 91వ సవరణ
జవాబు: A) 73వ రాజ్యాంగ సవరణ (1992)
వివరణ: గ్రామీణ స్థానిక ప్రభుత్వాలకు చట్టబద్ధత కల్పించారు.
17. నగరపాలక సంస్థలకు (Municipalities) రాజ్యాంగ ప్రతిపత్తి కల్పిస్తూ 12వ షెడ్యూల్‌ను చేర్చిన సవరణ ఏది?
A) 74వ రాజ్యాంగ సవరణ (1992)
B) 73వ సవరణ
C) 91వ సవరణ
D) 101వ సవరణ
జవాబు: A) 74వ రాజ్యాంగ సవరణ (1992)
వివరణ: పట్టణ స్థానిక ప్రభుత్వాల కోసం పార్ట్-IXA చేర్చారు.
18. భారత రాజ్యాంగంలో ‘న్యాయ సమీక్షాధికారాలను’ తగ్గించే ప్రయత్నాలను తిప్పికొట్టిన మైలురాయి సవరణ ఏది?
A) 44వ సవరణ (1978) మరియు కేశవానంద భారతి తీర్పు ప్రభావం
B) 42వ సవరణ
C) 1వ సవరణ
D) 103వ సవరణ
జవాబు: A) 44వ సవరణ (1978)
వివరణ: అత్యవసర కాలపు దుర్వినియోగాన్ని అడ్డుకోవడానికి ఈ సవరణ తెచ్చారు.
19. విద్యా హక్కును ప్రాథమిక హక్కుగా మారుస్తూ ఆర్టికల్ 21ఏ ని చేర్చిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 86వ రాజ్యాంగ సవరణ (2002)
B) 44వ సవరణ
C) 91వ సవరణ
D) 103వ సవరణ
జవాబు: A) 86వ రాజ్యాంగ సవరణ (2002)
వివరణ: 6-14 ఏళ్ల పిల్లలకు ఉచిత నిర్బంధ విద్యను ప్రాథమిక హక్కుగా చేశారు.
20. కేంద్ర మంత్రిమండలి పరిమాణాన్ని 15 శాతానికి పరిమితం చేసిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 91వ రాజ్యాంగ సవరణ (2003)
B) 52వ సవరణ
C) 73వ సవరణ
D) 42వ సవరణ
జవాబు: A) 91వ రాజ్యాంగ సవరణ (2003)
వివరణ: ప్రధానితో కలిపి మంత్రివర్గ పరిమాణం లోక్‌సభలో 15% మించరాదు.
21. వస్తు మరియు సేవల పన్ను (GST) ని ప్రవేశపెట్టిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 101వ రాజ్యాంగ సవరణ (2016)
B) 103వ సవరణ
C) 104వ సవరణ
D) 105వ సవరణ
జవాబు: A) 101వ రాజ్యాంగ సవరణ (2016)
వివరణ: దేశవ్యాప్త పన్నుల ఏకీకరణ కోసం జీఎస్టీ తెచ్చారు.
22. ఆర్థికంగా వెనుకబడిన వర్గాలకు (EWS) 10% రిజర్వేషన్ కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 103వ రాజ్యాంగ సవరణ (2019)
B) 101వ సవరణ
C) 104వ సవరణ
D) 105వ సవరణ
జవాబు: A) 103వ రాజ్యాంగ సవరణ (2019)
వివరణ: ఆర్టికల్ 15(6), 16(6) లను సవరించి EWS రిజర్వేషన్ తెచ్చారు.
23. లోక్‌సభలో ఆంగ్లో-ఇండియన్ల నామినేషన్ కోటాను రద్దు చేస్తూ, ఎస్సీ/ఎస్టీ రిజర్వేషన్లను పొడిగించిన సవరణ?
A) 104వ రాజ్యాంగ సవరణ (2019)
B) 103వ సవరణ
C) 91వ సవరణ
D) 61వ సవరణ
జవాబు: A) 104వ రాజ్యాంగ సవరణ (2019)
వివరణ: ఎస్సీ, ఎస్టీ రిజర్వేషన్లను మరో 10 ఏళ్లు పొడిగించారు.
24. మహిళలకు చట్టసభలలో 33% రిజర్వేషన్ కల్పించే ‘నారి శక్తి వందన్ అధినియం’ ఏ సవరణ?
A) 106వ రాజ్యాంగ సవరణ (2023)
B) 105వ సవరణ
C) 104వ సవరణ
D) 103వ సవరణ
జవాబు: A) 106వ రాజ్యాంగ సవరణ (2023)
వివరణ: లోక్‌సభ, రాష్ట్ర శాసనసభలలో మహిళలకు 33% రిజర్వేషన్లు కల్పించారు.
25. సహకార సంఘాలకు (Cooperative Societies) రాజ్యాంగ ప్రతిపత్తి కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 97వ రాజ్యాంగ సవరణ (2011)
B) 91వ సవరణ
C) 86వ సవరణ
D) 103వ సవరణ
జవాబు: A) 97వ రాజ్యాంగ సవరణ (2011)
వివరణ: ఆర్టికల్ 19(1)(c) సవరించి సహకార సంఘాల ఏర్పాటును ప్రాథమిక హక్కుగా చేశారు.
26. గోవా రాష్ట్రానికి పూర్తి స్థాయి రాష్ట్ర హోదా కల్పించిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 56వ రాజ్యాంగ సవరణ (1987)
B) 53వ సవరణ
C) 36వ సవరణ
D) 69వ సవరణ
జవాబు: A) 56వ రాజ్యాంగ సవరణ (1987)
వివరణ: గోవాను కేంద్ర పాలిత ప్రాంతం నుండి వేరు చేసి 25వ రాష్ట్రంగా చేశారు.
27. సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తుల నియామకానికి NJAC ని తెచ్చిన 99వ రాజ్యాంగ సవరణను ఏ సంవత్సరంలో సుప్రీంకోర్టు కొట్టివేసింది?
A) 2015 (99వ సవరణ తెచ్చింది 2014)
B) 2016
C) 2018
D) 2020
జవాబు: A) 2015
వివరణ: కొలీజియం స్థానంలో తెచ్చిన NJAC రాజ్యాంగ విరుద్ధమని సుప్రీంకోర్టు 2015లో కొట్టివేసింది.
28. భారతదేశం మరియు బంగ్లాదేశ్ మధ్య భూభాగాల మార్పిడి (Land Boundary Agreement) ఏ సవరణ ద్వారా జరిగింది?
A) 100వ రాజ్యాంగ సవరణ (2015)
B) 101వ సవరణ
C) 99వ సవరణ
D) 97వ సవరణ
జవాబు: A) 100వ రాజ్యాంగ సవరణ (2015)
వివరణ: భారత్-బంగ్లాదేశ్ సరిహద్దుల వివాద పరిష్కారానికి ఈ సవరణ చేశారు.
29. లోక్‌సభ మరియు రాష్ట్ర శాసనసభల నియోజకవర్గాల సంఖ్యను 2026 వరకు ఫ్రీజ్ చేసిన (స్తంభింపజేసిన) సవరణ ఏది?
A) 84వ రాజ్యాంగ సవరణ (2001)
B) 91వ సవరణ
C) 42వ సవరణ
D) 73వ సవరణ
జవాబు: A) 84వ రాజ్యాంగ సవరణ (2001)
వివరణ: 1971 జనాభా లెక్కల ఆధారంగా ఉన్న సీట్ల సంఖ్యను 2026 వరకు మార్చరాదని నిర్ణయించారు.
30. ఓబీసీ (OBC) ల గుర్తింపునకు రాష్ట్రాలకు అధికారం కల్పిస్తూ తెచ్చిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 105వ రాజ్యాంగ సవరణ (2021)
B) 103వ సవరణ
C) 102వ సవరణ
D) 104వ సవరణ
జవాబు: A) 105వ రాజ్యాంగ సవరణ (2021)
వివరణ: సామాజికంగా, విద్యాపరంగా వెనుకబడిన తరగతుల (SEBC) జాబితాను రూపొందించుకునే అధికారాన్ని రాష్ట్రాలకు పునరుద్ధరించారు.
31. రాజ్యాంగంలోని 8వ షెడ్యూల్‌లో సింధి భాషను ఎనిమిదవ భాషగా చేర్చిన సవరణ ఏది?
A) 21వ రాజ్యాంగ సవరణ (1967)
B) 71వ సవరణ
C) 92వ సవరణ
D) 104వ సవరణ
జవాబు: A) 21వ రాజ్యాంగ సవరణ (1967)
వివరణ: సింధి భాషను తొలిసారిగా 8వ షెడ్యూల్‌లో చేర్చారు.
32. 8వ షెడ్యూల్‌లో కొంకణి, మణిపురి, నేపాలీ భాషలను చేర్చిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 71వ రాజ్యాంగ సవరణ (1992)
B) 21వ సవరణ
C) 92వ సవరణ
D) 100వ సవరణ
జవాబు: A) 71వ రాజ్యాంగ సవరణ (1992)
వివరణ: ఈ మూడు భాషలను ఎనిమిదవ షెడ్యూల్‌లో చేర్చారు.
33. 8వ షెడ్యూల్‌లో బోడో, డోగ్రీ, మైథిలి, సంతాలి భాషలను చేర్చిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 92వ రాజ్యాంగ సవరణ (2003)
B) 71వ సవరణ
C) 21వ సవరణ
D) 103వ సవరణ
జవాబు: A) 92వ రాజ్యాంగ సవరణ (2003)
వివరణ: ఈ నాల్గు భాషలను చేర్చడంతో 8వ షెడ్యూల్‌లోని అధికారిక భాషల సంఖ్య 22కి చేరింది.
34. జాతీయ వెనుకబడిన తరగతుల కమిషన్‌కు (NCBC) రాజ్యాంగ ప్రతిపత్తి కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 102వ రాజ్యాంగ సవరణ (2018)
B) 103వ సవరణ
C) 105వ సవరణ
D) 101వ సవరణ
జవాబు: A) 102వ రాజ్యాంగ సవరణ (2018)
వివరణ: ఆర్టికల్ 338B ద్వారా NCBCకి రాజ్యాంగ హోదా కల్పించారు.
35. లోక్‌సభ సభ్యుల సంఖ్యను 500 నుండి 525 కు పెంచిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 31వ రాజ్యాంగ సవరణ (1973)
B) 42వ సవరణ
C) 44వ సవరణ
D) 35వ సవరణ
జవాబు: A) 31వ రాజ్యాంగ సవరణ (1973)
వివరణ: రాష్ట్రాల జనాభా పెరగడంతో లోక్‌సభ సీట్ల సంఖ్యను పెంచారు.
36. లోక్‌సభ మరియు రాష్ట్ర శాసనసభల సభ్యుల పదవీకాలాన్ని 5 నుండి 6 సంవత్సరాలకు పెంచిన సవరణ ఏది?
A) 42వ రాజ్యాంగ సవరణ (1976)
B) 44వ సవరణ
C) 40వ సవరణ
D) 31వ సవరణ
జవాబు: A) 42వ రాజ్యాంగ సవరణ (1976)
వివరణ: ఇందిరా గాంధీ కాలంలో లోక్‌సభ పదవీకాలాన్ని 6 ఏళ్లకు పెంచారు (దీనిని మళ్లీ 44వ సవరణతో 5 ఏళ్లకు తగ్గించారు).
37. లోక్‌సభ మరియు అసెంబ్లీల పదవీకాలాన్ని 6 నుండి తిరిగి 5 సంవత్సరాలకు తగ్గించిన సవరణ ఏది?
A) 44వ రాజ్యాంగ సవరణ (1978)
B) 42వ సవరణ
C) 52వ సవరణ
D) 61వ సవరణ
జవాబు: A) 44వ రాజ్యాంగ సవరణ (1978)
వివరణ: మొరార్జీ దేశాయ్ ప్రభుత్వం దీనిని మళ్లీ 5 ఏళ్లకు మార్చింది.
38. జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితిని ప్రకటించే సమయంలో ‘అంతర్గత అశాంతి’ (Internal Disturbance) అనే పదానికి బదులుగా ‘సాయుధ తిరుగుబాటు’ (Armed Rebellion) చేర్చిన సవరణ ఏది?
A) 44వ రాజ్యాంగ సవరణ (1978)
B) 42వ సవరణ
C) 38వ సవరణ
D) 40వ సవరణ
జవాబు: A) 44వ రాజ్యాంగ సవరణ (1978)
వివరణ: దుర్వినియోగాన్ని నివారించడానికి ‘అంతర్గత అశాంతి’ పదాన్ని మార్చారు.
39. రాష్ట్రపతి మంత్రివర్గం ఇచ్చిన సలహాను ఒక్కసారి పునఃపరిశీలించమని కోరే అధికారాన్ని కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 44వ రాజ్యాంగ సవరణ (1978)
B) 42వ సవరణ
C) 91వ సవరణ
D) 73వ సవరణ
జవాబు: A) 44వ రాజ్యాంగ సవరణ (1978)
వివరణ: మంత్రిమండలి సలహాను రాష్ట్రపతి ఒకసారి రివ్యూ చేయమని అడగవచ్చు.
40. భారతదేశంలో ప్రాథమిక హక్కుల సవరణకు సంబంధించి పార్లమెంట్‌కు సంపూర్ణ అధికారం ఉందని స్పష్టం చేసిన సవరణ ఏది?
A) 24వ రాజ్యాంగ సవరణ (1971)
B) 42వ సవరణ
C) 1వ సవరణ
D) 44వ సవరణ
జవాబు: A) 24వ రాజ్యాంగ సవరణ (1971)
వివరణ: గోలక్‌నాథ్ కేసు తీర్పును అధిగమించడానికి 24వ సవరణ తెచ్చారు.
41. రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లులపై రాష్ట్రపతి తప్పనిసరిగా ఆమోదముద్ర వేయాలని (సంతకం చేయాలని) నిబంధన తెచ్చిన సవరణ ఏది?
A) 24వ రాజ్యాంగ సవరణ (1971)
B) 42వ సవరణ
C) 44వ సవరణ
D) 1వ సవరణ
జవాబు: A) 24వ రాజ్యాంగ సవరణ (1971)
వివరణ: రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లుకు రాష్ట్రపతి ఆమోదం తప్పనిసరి చేశారు.
42. నాగాలాండ్ రాష్ట్రానికి ప్రత్యేక ప్రతిపత్తి కల్పిస్తూ ఆర్టికల్ 371A ను ఏ సవరణ ద్వారా చేర్చారు?
A) 13వ రాజ్యాంగ సవరణ (1962)
B) 12వ సవరణ
C) 14వ సవరణ
D) 22వ సవరణ
జవాబు: A) 13వ రాజ్యాంగ సవరణ (1962)
వివరణ: నాగాలాండ్ ప్రత్యేక సంస్కృతిని రక్షించడానికి ఈ సవరణ తెచ్చారు.
43. పుదుచ్చేరిని కేంద్ర పాలిత ప్రాంతంగా రాజ్యాంగంలో చేర్చిన సవరణ ఏది?
A) 14వ రాజ్యాంగ సవరణ (1962)
B) 12వ సవరణ
C) 13వ సవరణ
D) 10వ సవరణ
జవాబు: A) 14వ రాజ్యాంగ సవరణ (1962)
వివరణ: పుదుచ్చేరి భారత యూనియన్‌లో భాగమైంది.
44. హైకోర్టు న్యాయమూర్తుల పదవీ విరమణ వయస్సును 60 నుండి 62 సంవత్సరాలకు పెంచిన సవరణ ఏది?
A) 15వ రాజ్యాంగ సవరణ (1963)
B) 42వ సవరణ
C) 44వ సవరణ
D) 31వ సవరణ
జవాబు: A) 15వ రాజ్యాంగ సవరణ (1963)
వివరణ: హైకోర్టు జడ్జిల రిటైర్మెంట్ వయస్సు పెంచబడింది.
45. పంజాబ్ మరియు హర్యానా రాష్ట్రాల ఏర్పాటుకు దారితీసిన పునర్వ్యవస్థీకరణకు సంబంధించిన సవరణ ఏది?
A) 18వ రాజ్యాంగ సవరణ (1966)
B) 10వ సవరణ
C) 22వ సవరణ
D) 36వ సవరణ
జవాబు: A) 18వ రాజ్యాంగ సవరణ (1966)
వివరణ: పంజాబ్ నుండి హర్యానా, చండీగఢ్ ప్రాంతాలు వేరు చేయబడ్డాయి.
46. మేఘాలయ రాష్ట్రానికి ప్రత్యేక స్వయంప్రతిపత్తి హోదా కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 22వ రాజ్యాంగ సవరణ (1969)
B) 27వ సవరణ
C) 36వ సవరణ
D) 53వ సవరణ
జవాబు: A) 22వ రాజ్యాంగ సవరణ (1969)
వివరణ: అస్సాం నుండి మేఘాలయను సబ్-స్టేట్‌గా ఏర్పాటు చేశారు.
47. ఆస్తుల కొనుగోలుకు సంబంధించి ప్రాథమిక హక్కులను (ఆర్టికల్ 14, 19) అధిగమించే అధికారం పార్లమెంట్‌కు ఇచ్చిన సవరణ ఏది?
A) 25వ రాజ్యాంగ సవరణ (1971)
B) 24వ సవరణ
C) 42వ సవరణ
D) 1వ సవరణ
జవాబు: A) 25వ రాజ్యాంగ సవరణ (1971)
వివరణ: ఆస్తి హక్కు పరిమితులను ఇది సవరించింది.
48. ప్రివీ పర్సులు (రాజభరణాలు) మరియు మాజీ రాజుల προవిలేజెస్‌ను రద్దు చేసిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 26వ రాజ్యాంగ సవరణ (1971)
B) 24వ సవరణ
C) 42వ సవరణ
D) 44వ సవరణ
జవాబు: A) 26వ రాజ్యాంగ సవరణ (1971)
వివరణ: మాజీ రాజులకు ఇచ్చే భత్యాలను (Privy Purses) ఇందిరా గాంధీ రద్దు చేశారు.
49. లోక్‌సభ సభ్యుల సంఖ్యను 525 నుండి 545 కు పెంచిన సవరణ ఏది?
A) 31వ రాజ్యాంగ సవరణ (1973)
B) 42వ సవరణ
C) 35వ సవరణ
D) 44వ సవరణ
జవాబు: A) 31వ రాజ్యాంగ సవరణ (1973)
వివరణ: నియోజకవర్గాల పెంపు కోసం ఈ సవరణ తెచ్చారు.
50. పార్లమెంట్ లేదా రాష్ట్ర శాసనసభల ఎన్నికలకు సంబంధించి ప్రధాని లేదా రాష్ట్రపతి ఎన్నికలను కోర్టులో సవాలు చేసే విధానాన్ని సవరించిన సవరణ ఏది?
A) 39వ రాజ్యాంగ సవరణ (1975)
B) 42వ సవరణ
C) 44వ సవరణ
D) 24వ సవరణ
జవాబు: A) 39వ రాజ్యాంగ సవరణ (1975)
వివరణ: ప్రధాని, స్పీకర్ ఎన్నికలపై న్యాయస్థానాల జోక్యాన్ని ఇది పరిమితం చేసింది (తరువాత ఇది కొట్టివేయబడింది).
(ప్రశ్నలు 51 నుండి 100 వరకు తదుపరి ముఖ్యమైన సవరణల శ్రేణి)
51. రాజ్యాంగంలో ‘అత్యవసర పరిస్థితి’ ప్రకటనలను న్యాయ సమీక్ష (Judicial Review) పరిధిలోకి తీసుకువచ్చిన సవరణ ఏది?
A) 44వ రాజ్యాంగ సవరణ (1978)
B) 38వ సవరణ
C) 42వ సవరణ
D) 40వ సవరణ
జవాబు: A) 44వ రాజ్యాంగ సవరణ (1978)
వివరణ: ఎమర్జెన్సీ ప్రకటనను కోర్టులో ప్రశ్నించే వీలు కల్పించారు.
52. మణిపూర్, త్రిపుర, మేఘాలయ, అరుణాచల్ ప్రదేశ్, మిజోరాంలకు సంబంధించిన రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ జరిగిన సవరణ ఏది?
A) 27వ రాజ్యాంగ సవరణ (1971)
B) 53వ సవరణ
C) 55వ సవరణ
D) 56వ సవరణ
జవాబు: A) 27వ రాజ్యాంగ సవరణ (1971)
వివరణ: ఈశాన్య రాష్ట్రాల ఏర్పాటుకు ఇది తోడ్పడింది.
53. జాతీయ రాజధాని ప్రాంతం (Delhi) కోసం ప్రత్యేక సర్వీసెస్ కేడర్ నిబంధనలను సవరించిన సవరణలు ఏవి?
A) 69వ సవరణ (మరియు తదనంతరం జీఎన్‌సీటీడీ చట్టాలు)
B) 70వ సవరణ
C) 74వ సవరణ
D) 91వ సవరణ
జవాబు: A) 69వ రాజ్యాంగ సవరణ (1991)
వివరణ: ఢిల్లీ ప్రత్యేక పాలనా వ్యవస్థకు 69వ సవరణ పునాది.
54. ఎన్నికలలో ఎలక్ట్రానిక్ ఓటింగ్ మెషిన్స్ (EVMs) వాడకానికి చట్టబద్ధత కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 61వ రాజ్యాంగ సవరణ (1989) (సాంకేతికత గుర్తింపు)
B) 73వ సవరణ
C) 42వ సవరణ
D) 44వ సవరణ
జవాబు: A) 61వ రాజ్యాంగ సవరణ (1989 – ఓటింగ్ వయస్సు తగ్గింపుతో పాటు ప్రక్రియ ఆధునికీకరణ)
వివరణ: ఎన్నికల సంస్కరణల్లో ఈవీఎంల వాడకం పెరిగింది.
55. అరుణాచల్ ప్రదేశ్‌కు ప్రత్యేక ప్రతిపత్తి కల్పిస్తూ ఆర్టిಕల్ 371H ను చేర్చిన సవరణ ఏది?
A) 55వ రాజ్యాంగ సవరణ (1986)
B) 53వ సవరణ
C) 56వ సవరణ
D) 36వ సవరణ
జవాబు: A) 55వ రాజ్యాంగ సవరణ (1986)
వివరణ: అరుణాచల్ ప్రదేశ్ పూర్తి రాష్ట్రంగా అవతరించడానికి ఈ సవరణ సహకరించింది.
56. మిజోరాం రాష్ట్రానికి పూర్తి హోదా కల్పిస్తూ ఆర్టికల్ 371G ను చేర్చిన సవరణ ఏది?
A) 53వ రాజ్యాంగ సవరణ (1986)
B) 55వ సవరణ
C) 56వ సవరణ
D) 57వ సవరణ
జవాబు: A) 53వ రాజ్యాంగ సవరణ (1986)
వివరణ: మిజో శాంతి ఒప్పందం ప్రకారం ఇది చేయబడింది.
57. గోవా రాష్ట్రం ఏర్పడినప్పుడు డామన్ మరియు డీవ్‌లను వేరు చేస్తూ చేసిన సవరణ ఏది?
A) 56వ రాజ్యాంగ సవరణ (1987)
B) 53వ సవరణ
C) 55వ సవరణ
D) 57వ సవరణ
జవాబు: A) 56వ రాజ్యాంగ సవరణ (1987)
వివరణ: గోవాను వేరే రాష్ట్రంగా, డామన్ డీవ్‌ను యూటీగా ఉంచారు.
58. రాజ్యాంగంలోని హిందీ పాఠాన్ని (Authentic Text in Hindi) అధికారికంగా కోర్టులలో మరియు చట్టాలలో గుర్తించేలా చేసిన సవరణ ఏది?
A) 58వ రాజ్యాంగ సవరణ (1987)
B) 42వ సవరణ
C) 21వ సవరణ
D) 71వ సవరణ
జవాబు: A) 58వ రాజ్యాంగ సవరణ (1987)
వివరణ: రాజ్యాంగం హిందీ అనువాదానికి అధికారిక హోదా ఇచ్చారు.
59. లోక్‌సభ మరియు అసెంబ్లీ ఎన్నికలలో వోటర్ల వయస్సును 18 ఏళ్లకు తగ్గిస్తూ ఆర్టికల్ 326 ను సవరించిన సవరణ ఏది?
A) 61వ రాజ్యాంగ సవరణ (1989)
B) 42వ సవరణ
C) 73వ సవరణ
D) 52వ సవరణ
జవాబు: A) 61వ రాజ్యాంగ సవరణ (1989)
వివరణ: యువతకు రాజకీయ భాగస్వామ్యం కల్పించారు.
60. త్రిపుర శాసనసభలో ఎస్టీలకు సీట్లు కేటాయింపును సవరించిన సవరణ ఏది?
A) 70వ రాజ్యాంగ సవరణ (1992)
B) 73వ సవరణ
C) 74వ సవరణ
D) 69వ సవరణ
జవాబు: A) 70వ రాజ్యాంగ సవరణ (1992)
వివరణ: రాష్ట్రపతి ఎన్నికల్లో ఢిల్లీ, పుదుచ్చేరి ఎమ్మెల్యేలకు ఓటు హక్కు కల్పించడంలోనూ 70వ సవరణ భాగమైంది.
61. జాతీయ రాజధాని ప్రాంతం (Delhi) శాసనసభకు రాష్ట్రపతి ఎన్నికల్లో ఓటు హక్కు కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 70వ రాజ్యాంగ సవరణ (1992)
B) 69వ సవరణ
C) 73వ సవరణ
D) 74వ సవరణ
జవాబు: A) 70వ రాజ్యాంగ సవరణ (1992)
వివరణ: ఢిల్లీ, పుదుచ్చేరి ఎలక్టర్లను రాష్ట్రపతి ఎన్నికల్లో చేర్చారు.
62. రాజ్యాంగంలోని 9వ షెడ్యూల్‌లో కొన్ని భూ సంస్కరణల చట్టాలను చేర్చి న్యాయ రక్షణ కల్పించిన సవరణలలో చివరి దశలలో ప్రధానమైనది ఏది?
A) 78వ రాజ్యాంగ సవరణ (1995)
B) 42వ సవరణ
C) 44వ సవరణ
D) 1వ సవరణ
జవాబు: A) 78వ రాజ్యాంగ సవరణ (1995)
వివరణ: మరికొన్ని చట్టాలను 9వ షెడ్యూల్‌లో చేర్చారు.
63. ఎస్సీ/ఎస్టీలకు ఉద్యోగాలలో పదోన్నతులలో (Promotion) రిజర్వేషన్లు కొనసాగించేలా ఆర్టికల్ 16(4A) ని సవరించిన సవరణ ఏది?
A) 77వ రాజ్యాంగ సవరణ (1995)
B) 81వ సవరణ
C) 82వ సవరణ
D) 85వ సవరణ
జవాబు: A) 77వ రాజ్యాంగ సవరణ (1995)
వివరణ: పదోన్నతుల్లో రిజర్వేషన్లకు రక్షణ కల్పించారు.
64. ప్రభుత్వ ఉద్యోగాలలో ‘క్యారీ ఫార్వర్డ్’ (Carry Forward) పద్ధతిని పునరుద్ధరిస్తూ చేసిన సవరణ ఏది?
A) 81వ రాజ్యాంగ సవరణ (2000)
B) 77వ సవరణ
C) 82వ సవరణ
D) 85వ సవరణ
జవాబు: A) 81వ రాజ్యాంగ సవరణ (2000)
వివరణ: భర్తీ కాని ఎస్సీ/ఎస్టీ బ్యాక్‌లాగ్ పోస్టులను తదుపరి సంవత్సరానికి బదిలీ చేసుకునే వెసులుబాటు ఇచ్చారు.
65. ఎస్సీ/ఎస్టీ అభ్యర్థులకు పదోన్నతులలో ‘అర్హతా మార్కుల సడలింపు’ (Relaxation of Qualifying Marks) కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 82వ రాజ్యాంగ సవరణ (2000)
B) 77వ సవరణ
C) 81వ సవరణ
D) 85వ సవరణ
జవాబు: A) 82వ రాజ్యాంగ సవరణ (2000)
వివరణ: ప్రమోషన్లలో అర్హత మార్కులు తగ్గించుకునే అవకాశం ఇచ్చారు.
66. సివిల్ సర్వీసెస్ పరీక్షలలో కోటా ఆధారిత ప్రమోషన్లకు సీనియారిటీ రక్షణ కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 85వ రాజ్యాంగ సవరణ (2001)
B) 77వ సవరణ
C) 81వ సవరణ
D) 82వ సవరణ
జవాబు: A) 85వ రాజ్యాంగ సవరణ (2001)
వివరణ: పదోన్నతుల్లో ‘కాన్సిక్వెన్షియల్ సీనియారిటీ’ కల్పించారు.
67. ప్రాథమిక విద్యను 6 నుండి 14 ఏళ్ల పిల్లలకు ఆర్టికల్ 21ఏ కింద హక్కుగా మార్చిన సవరణ ఏది?
A) 86వ రాజ్యాంగ సవరణ (2002)
B) 44వ సవరణ
C) 91వ సవరణ
D) 73వ సవరణ
జవాబు: A) 86వ రాజ్యాంగ సవరణ (2002)
వివరణ: విద్యను ప్రాథమిక హక్కుగా, ఆర్టికల్ 51A(k) కింద తల్లిదండ్రుల విధిగా చేర్చారు.
68. రాష్ట్రాలలో పన్నుల వసూలు మరియు పంపిణీకి సంబంధించి 10వ ఆర్థిక సంఘం సిఫారసుల ఆధారంగా చేసిన సవరణ ఏది?
A) 80వ రాజ్యాంగ సవరణ (2000)
B) 84వ సవరణ
C) 101వ సవరణ
D) 88వ సవరణ
జవాబు: A) 80వ రాజ్యాంగ సవరణ (2000)
వివరణ: కేంద్ర, రాష్ట్రాల మధ్య పన్నుల ప్రత్యామ్నాయ పునాదిని మార్చింది.
69. సేవలపై పన్ను (Service Tax) విధించే అధికారాన్ని కేంద్ర ప్రభుత్వానికి కల్పిస్తూ చేసిన సవరణ ఏది?
A) 88వ రాజ్యాంగ సవరణ (2003)
B) 101వ సవరణ
C) 80వ సవరణ
D) 91వ సవరణ
జవాబు: A) 88వ రాజ్యాంగ సవరణ (2003)
వివరణ: సర్వీస్ ట్యాక్స్‌ను రాజ్యాంగబద్ధం చేశారు (ఇది తర్వాత జీఎస్టీలో కలిసింది).
70. బోడో, డోగ్రీ, మైథిలి, సంతాలి భాషలను 8వ షెడ్యూల్‌లో చేర్చిన సవరణ ఏది?
A) 92వ రాజ్యాంగ సవరణ (2003)
B) 71వ సవరణ
C) 21వ సవరణ
D) 100వ సవరణ
జవాబు: A) 92వ రాజ్యాంగ సవరణ (2003)
వివరణ: అధికారిక భాషల సంఖ్యను 22కి పెంచింది.
71. మంత్రిమండలి పరిమాణాన్ని 15 శాతానికి పరిమితం చేస్తూ ఫిరాయింపులకు వ్యతిరేకంగా తెచ్చిన కఠిన నిబంధనల సవరణ ఏది?
A) 91వ రాజ్యాంగ సవరణ (2003)
B) 52వ సవరణ
C) 73వ సవరణ
D) 42వ సవరణ
జవాబు: A) 91వ రాజ్యాంగ సవరణ (2003)
వివరణ: ఫిరాయింపుదారులకు మంత్రి పదవులు రాకుండా నిషేధించారు.
72. విద్యాసంస్థలలో (ప్రైవేట్ అన్-ఎయిడెడ్ తో సహా) ఎస్సీ, ఎస్టీ, ఓబీసీలకు రిజర్వేషన్లు కల్పిస్తూ ఆర్టికల్ 15(5) ని చేర్చిన సవరణ ఏది?
A) 93వ రాజ్యాంగ సవరణ (2005)
B) 103వ సవరణ
C) 104వ సవరణ
D) 86వ సవరణ
జవాబు: A) 93వ రాజ్యాంగ సవరణ (2005)
వివరణ: ఉన్నత విద్యాసంస్థలలో సామాజిక రిజర్వేషన్లకు మార్గం సుగమం చేశారు.
73. రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 371J కింద కర్ణాటకలోని హైదరాబాద్-కర్ణాటక ప్రాంతానికి ప్రత్యేక అభివృద్ధి రిజర్వేషన్లు కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 98వ రాజ్యాంగ సవరణ (2012)
B) 97వ సవరణ
C) 99వ సవరణ
D) 103వ సవరణ
జవాబు: A) 98వ రాజ్యాంగ సవరణ (2012)
వివరణ: వెనుకబడిన ఆ ప్రాంత అభివృద్ధికి ఆర్టికల్ 371J తెచ్చారు.
74. రాజ్యాంగ పీఠిక లేదా సవరణలకు సంబంధించి సుప్రీంకోర్టు ‘మౌలిక స్వరూప సిద్ధాంతం’ (Basic Structure) ఏ తీర్పు ద్వారా వచ్చింది?
A) కేశవానంద భారతి కేసు (1973 – ఇది సవరణ కాదు, తీర్పు)
B) 42వ సవరణ
C) 24వ సవరణ
D) గోలక్‌నాథ్ కేసు
జవాబు: A) కేశవానంద భారతి కేసు (1973)
వివరణ: రాజ్యాంగ మౌలిక స్వరూపాన్ని పార్లమెంట్ మార్చరాదని సుప్రీంకోర్టు స్పష్టం చేసింది.
75. భారతదేశంలో మొట్టమొదటి రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లు పార్లమెంట్‌లో ఎప్పుడు ప్రవేశపెట్టబడింది?
A) 1951 మే
B) 1950 జనవరి
C) 1952 మార్చి
D) 1947 ఆగస్టు
జవాబు: A) 1951 మే
వివరణ: తాత్కాలిక పార్లమెంట్ దీనిని ఆమోదించింది.
76. న్యాయమూర్తుల బదిలీలు మరియు కొలీజియం వివాదాలకు తెరదించేందుకు తెచ్చిన 99వ సవరణను సుప్రీంకోర్టు ఎప్పుడు కొట్టివేసింది?
A) 2015 అక్టోబర్
B) 2014
C) 2016
D) 2018
జవాబు: A) 2015 అక్టోబర్
వివరణ: NJAC చట్టం రద్దు చేయబడింది.
77. భారత్-బంగ్లాదేశ్ సరిహద్దుల ఒప్పందం (111 ఎన్‌క్లేవ్‌ల బదిలీ) ఏ సవరణ ద్వారా అమలు చేయబడింది?
A) 100వ రాజ్యాంగ సవరణ (2015)
B) 101వ సవరణ
C) 99వ సవరణ
D) 97వ సవరణ
జవాబు: A) 100వ రాజ్యాంగ సవరణ (2015)
వివరణ: రెండు దేశాల మధ్య భూభాగాల బదిలీ సులభతరమైంది.
78. భారతదేశంలో జీఎస్టీ (GST) కౌన్సిల్ ఏర్పాటుకు కారణమైన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A) 101వ రాజ్యాంగ సవరణ (2016)
B) 103వ సవరణ
C) 100వ సవరణ
D) 102వ సవరణ
జవాబు: A) 101వ రాజ్యాంగ సవరణ (2016)
వివరణ: ఆర్టికల్ 279A కింద జీఎస్టీ కౌన్సిల్ ఏర్పాటయింది.
79. జాతీయ వెనుకబడిన తరగతుల కమిషన్‌కు (NCBC) చట్టబద్ధత నుండి రాజ్యాంగ హోదా కల్పించిన సవరణ ఏది?
A) 102వ రాజ్యాంగ సవరణ (2018)
B) 103వ సవరణ
C) 105వ సవరణ
D) 104వ సవరణ
జవాబు: A) 102వ రాజ్యాంగ సవరణ (2018)
వివరణ: ఆర్టికల్ 338B చేర్చబడింది.
80. ఆర్థికంగా వెనుకబడిన అగ్రవర్ణ పేదలకు (EWS) 10% రిజర్వేషన్ తెచ్చిన 103వ సవరణ ఏ ఆర్టికల్స్‌ను సవరించింది?
A) ఆర్టికల్ 15 మరియు 16
B) ఆర్టికల్ 19 మరియు 21
C) ఆర్టికల్ 300ఏ
D) ఆర్టికల్ 368
జవాబు: A) ఆర్టికల్ 15 మరియు 16
వివరణ: విద్యా, ఉద్యోగాలలో EWS రిజర్వేషన్‌కు మార్గం సుగమం చేశారు.
81. లోక్‌సభలో ఎస్సీ, ఎస్టీల రిజర్వేషన్ల గడువును మరో 10 ఏళ్లు (2030 వరకు) పొడిగించిన సవరణ ఏది?
A) 104వ రాజ్యాంగ సవరణ (2019)
B) 103వ సవరణ
C) 105వ సవరణ
D) 102వ సవరణ
జవాబు: A) 104వ రాజ్యాంగ సవరణ (2019)
వివరణ: ఆంగ్లో-ఇండియన్ల కోటాను రద్దు చేస్తూ ఎస్సీ, ఎస్టీల కోటాను పొడిగించారు.
82. ఓబీసీ జాబితాలను రూపొందించే అధికారం రాష్ట్రాలకూ ఉంటుందని స్పష్టం చేసిన 105వ రాజ్యాంగ సవరణ ఏ సంవత్సరంలో చేయబడింది?
A) 2021
B) 2019
C) 2020
D) 2022
జవాబు: A) 2021
వివరణ: 102వ సవరణపై వచ్చిన సందిగ్ధతను 105వ సవరణ తొలగించింది.
83. పార్లమెంట్ మరియు అసెంబ్లీలలో మహిళలకు 33% రిజర్వేషన్లు కల్పించిన 106వ రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లు పేరు ఏమిటి?
A) నారి శక్తి వందన్ అధినియం (128వ రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లు)
B) మహిళా రిజర్వేషన్ బిల్లు
C) శక్తి బిల్లు
D) సమానత్వ బిల్లు
జవాబు: A) నారి శక్తి వందన్ అధినియం
వివరణ: ఇది చట్టంగా మారిన తర్వాత 106వ రాజ్యాంగ సవరణగా నిలిచింది.
84. రాజ్యాంగ సవరణ చేయడానికి పార్లమెంటులో కనీసం ఎంత మెజారిటీ అవసరం (కొన్ని ప్రత్యేక అంశాలకు)?
A) సభలోని మొత్తం సభ్యులలో మెజారిటీ మరియు హాజరై ఓటు వేసినవారిలో 2/3 వంతు (Special Majority)
B) సాధారణ మెజారిటీ
C) 1/3 వంతు
D) ప్రధాని ఆమోదం
జవాబు: A) ప్రత్యేక మెజారిటీ (Special Majority)
వివరణ: ఆర్టికల్ 368 ప్రకారం మెజారిటీ సవరణలకు ఇది కావాలి.
85. రాజ్యాంగంలోని ఫెడరల్ వ్యవస్థకు సంబంధించిన అంశాలను సవరించాలంటే పార్లమెంట్ ప్రత్యేక మెజారిటీతో పాటు ఇంకా ఏమి కావాలి?
A) కనీసం సగం రాష్ట్రాల శాసనసభల ఆమోదం (50% State Ratification)
B) సుప్రీంకోర్టు ఆమోదం
C) రాష్ట్రపతి ప్రత్యేక అనుమతి
D) ప్రజలందరి ఓటింగ్
జవాబు: A) కనీసం సగం రాష్ట్రాల అసెంబ్లీల ఆమోదం
వివరణ: సమాఖ్య స్ఫూర్తిని దెబ్బతీయకుండా రాష్ట్రాల ఆమోదం తప్పనిసరి.
86. భారతదేశంలో ఇప్పటివరకు జరిగిన మొత్తం రాజ్యాంగ సవరణల సంఖ్య సుమారుగా ఎంత వరకు చేరింది?
A) 106 సవరణలు (106th Amendment is the latest major milestone as of recent counts)
B) 50
C) 75
D) 120
జవాబు: A) 106 సవరణలు
వివరణ: 2023 నాటికి 106వ రాజ్యాంగ సవరణ (నారి శక్తి వందన్) వరకు జరిగాయి.
87. రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లుపై ఉభయసభల మధ్య ప్రతిష్ఠంభన ఏర్పడితే ‘సంయుక్త సమావేశం’ (Joint Sitting) నిర్వహించవచ్చా?
A) కుదరదు; రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లులకు ఉమ్మడి సమావేశం నిబంధన వర్తించదు
B) వర్తిస్తుంది
C) రాష్ట్రపతి అనుమతిస్తే వర్తిస్తుంది
D) సుప్రీంకోర్టు చెబితే వర్తిస్తుంది
జవాబు: A) కుదరదు (ఉమ్మడి సమావేశానికి అవకాశం లేదు)
వివరణ: రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లులు ఉభయసభలలో విడివిడిగా ప్రత్యేక మెజారిటీతో ఆమోదం పొందాలి.
88. భారత రాజ్యాంగంలో ఆర్టికల్ 368 ఏ భాగం (Part) కింద వస్తుంది?
A) పార్ట్-XX (Part 20)
B) పార్ట్-XVIII
C) పార్ట్-IX
D) పార్ట్-III
జవాబు: A) పార్ట్-XX
వివరణ: రాజ్యాంగ సవరణల గురించి పార్ట్-XX లోని ఆర్టికల్ 368 వివరిస్తుంది.
89. రాజ్యాంగంలోని ఏ భాగాన్ని లేదా అంశాన్ని పార్లమెంట్ ఏకపక్షంగా సాధారణ మెజారిటీతో సవరించవచ్చు?
A) కొత్త రాష్ట్రాల ఏర్పాటు, సరిహద్దుల మార్పు, శాసనమండీల ఏర్పాటు/రద్దు (Article 4, 169 etc.)
B) ప్రాథమిక హక్కులు
C) సుప్రీంకోర్టు అధికారాలు
D) రాష్ట్రపతి ఎన్నిక విధానం
జవాబు: A) కొత్త రాష్ట్రాల ఏర్పాటు, శాసనమండీల రద్దు వంటివి
వివరణ: ఆర్టికల్ 368 కిందకు రాని కొన్ని అంశాలను సాధారణ మెజారిటీతో సవరించవచ్చు.
90. భారతదేశంలో ప్రాథమిక హక్కులను కూడా పార్లమెంట్ సవరించవచ్చని సుప్రీంకోర్టు ఏ చారిత్రక తీర్పులో స్పష్టం చేసింది?
A) కేశవానంద భారతి కేసు (1973)
B) గోలక్‌నాథ్ కేసు
C) మినర్వా మిల్స్ కేసు
D) మేనకా గాంధీ కేసు
జవాబు: A) కేశవానంద భారతి కేసు (1973)
వివరణ: గోలక్‌నాథ్ తీర్పును సవరిస్తూ ప్రాథమిక హక్కులను మార్చవచ్చని, కానీ మౌలిక స్వరూపం మారకూడదని తేల్చింది.
91. రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లును పార్లమెంట్‌లో ఎవరు ప్రవేశపెట్టవచ్చు?
A) మంత్రులు లేదా ప్రైవేట్ మెంబర్ (ఎవరైనా ఎంపీ ప్రవేశపెట్టవచ్చు)
B) కేవలం కేబినెట్ మంత్రి మాత్రమే
C) ప్రధాన మంత్రి మాత్రమే
D) రాష్ట్రపతి మాత్రమే
జవాబు: A) మంత్రులు లేదా ఏ ఎంపీ అయినా (ప్రైవేట్ మెంబర్ కూడా)
వివరణ: రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లును ప్రభుత్వమే కాక ప్రైవేట్ సభ్యులు కూడా ప్రవేశపెట్టవచ్చు.
92. రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లు ప్రవేశపెట్టడానికి ముందస్తుగా ఎవరి అనుమతి తీసుకోవాలి?
A) రాష్ట్రపతి ముందస్తు అనుమతి అవసరం లేదు (రాష్ట్రపతి సిఫారసు లేకుండానే ప్రవేశపెట్టవచ్చు)
B) రాష్ట్రపతి అనుమతి తప్పనిసరి
C) ప్రధాని అనుమతి
D) సుప్రీంకోర్టు అనుమతి
జవాబు: A) రాష్ట్రపతి ముందస్తు అనుమతి అవసరం లేదు
వివరణ: ఆర్టికల్ 368 బిల్లులకు రాష్ట్రపతి ముందస్తు సిఫారసు అవసరం లేదు (అయితే ఆమోదం మాత్రం కావాలి).
93. భారతదేశంలో ‘స్థానిక స్వపరిపాలన’ (Local Self Government) కు రాజ్యాంగ హోదా తెచ్చిన సవరణలు ఏవి?
A) 73వ మరియు 74వ రాజ్యాంగ సవరణలు (1992)
B) 42వ మరియు 44వ సవరణలు
C) 91వ మరియు 97వ సవరణలు
D) 86వ సవరణ
జవాబు: A) 73వ మరియు 74వ సవరణలు
వివరణ: గ్రామీణ మరియు పట్టణ స్థానిక సంస్థలకు రాజ్యాంగ ప్రతిపత్తి కల్పించాయి.
94. 101వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా అమల్లోకి వచ్చిన జీఎస్టీ (GST) ఏ రకమైన పన్ను?
A) పరోక్ష పన్ను (Indirect Tax – డెస్టినేషన్ బేస్డ్ ట్యాక్స్)
B) ప్రత్యక్ష పన్ను
C) ఆదాయ పన్ను
D) ఆస్తి పన్ను
జవాబు: A) పరోక్ష పన్ను
వివరణ: దేశవ్యాప్తంగా ఏకరీతి పరోక్ష పన్ను విధానం జీఎస్టీ.
95. ఆర్టికల్ 21ఏ (విద్యా హక్కు) తో పాటు రాజ్యాంగంలో ప్రాథమిక విధులలో మరొక విధిని (11వ విధిగా 6-14 ఏళ్ల పిల్లలకు చదువు చెప్పించడం తల్లిదండ్రుల బాధ్యత) చేర్చిన సవరణ ఏది?
A) 86వ రాజ్యాంగ సవరణ (2002)
B) 42వ సవరణ
C) 91వ సవరణ
D) 44వ సవరణ
జవాబు: A) 86వ రాజ్యాంగ సవరణ (2002)
వివరణ: 11వ ప్రాథమిక విధిని ఆర్టికల్ 51A(k) కింద చేర్చారు.
96. భారతదేశంలో ‘మొదటి రాజ్యాంగ సవరణ’ను సవాలు చేస్తూ సుప్రీంకోర్టుకు వెళ్లిన తొలి చారిత్రక కేసు ఏది?
A) శంకరి ప్రసాద్ వర్సెస్ యూనియన్ ఆఫ్ ఇండియా కేసు (1951)
B) కేశవానంద భారతి కేసు
C) గోలక్‌నాథ్ కేసు
D) మినర్వా మిల్స్ కేసు
జవాబు: A) శంకరి ప్రసాద్ కేసు (1951)
వివరణ: ప్రాథమిక హక్కులను సవరించే అధికారం పార్లమెంట్‌కు ఉందని సుప్రీంకోర్టు ఈ కేసులో మొదట తీర్పునిచ్చింది.
97. రాజ్యాంగ సవరణల విషయంలో ‘సజ్ஜன் సింగ్ వర్సెస్ స్టేట్ ఆఫ్ రాజస్థాన్’ (1965) కేసులో సుప్రీంకోర్టు ఏ అభిప్రాయాన్ని వ్యక్తం చేసింది?
A) పార్లమెంట్‌కు ప్రాథమిక హక్కులతో సహా రాజ్యాగంలోని ఏ భాగానైనా సవరించే అధికారం ఉంది
B) సవరించలేదని తేల్చింది
C) కోర్టు జోక్యం చేసుకోదు
D) రాజ్యాంగాన్నే మార్చవచ్చు అంది
జవాబు: A) ప్రాథమిక హక్కులతో సహా ఏ భాగానైనా సవరించవచ్చు
వివరణ: శంకరి ప్రసాద్ తీర్పునే ఈ కేసులోనూ సమర్థించారు (తరువాత గోలక్‌నాథ్ కేసులో దీనిని మార్చారు).
98. భారతదేశంలో అత్యధిక వివాదాస్పదమై, తర్వాత చాలా వరకు రద్దు చేయబడిన లేదా సవరించబడిన సవరణ ఏది?
A) 42వ రాజ్యాంగ సవరణ (1976)
B) 44వ సవరణ
C) 1వ సవరణ
D) 99వ సవరణ
జవాబు: A) 42వ రాజ్యాంగ సవరణ (1976)
వివరణ: ఎమర్జెన్సీ కాలంలో చేసిన ఈ సవరణలోని అనేక నిబంధనలను తర్వాత 44వ సవరణ ద్వారా తొలగించారు.
99. రాజ్యాంగంలో ‘సహకార సంఘాల’ ఏర్పాటును ప్రాథమిక హక్కుగా మలచిన 97వ రాజ్యాంగ సవరణ ఏ సంవత్సరంలో అమలైంది?
A) 2012 (ఫిబ్రవరి నుండి)
B) 2011
C) 2014
D) 2015
జవాబు: A) 2012
వివరణ: 2012 నుండి 97వ సవరణ నిబంధనలు అమలులోకి వచ్చాయి.
100. భారత రాజ్యాంగ సవరణ విధానాన్ని ఏ దేశం నుండి ప్రేరణ పొంది చేర్చినప్పటికీ, ఇది ఏ ఇతర దేశ రాజ్యాంగాల కలయికలా కనిపిస్తుంది?
A) దక్షిణాఫ్రికా మరియు స్విట్జర్లాండ్ / కెనడా పద్ధతుల మిశ్రమం
B) కేవలం బ్రిటన్
C) కేవలం అమెరికా
D) ఆస్ట్రేలియా
జవాబు: A) దక్షిణాఫ్రికా పద్ధతి ప్రధానం
వివరణ: ఆర్టికల్ 368 ప్రకారం దక్షిణాఫ్రికా విధానాన్ని ప్రధానంగా అనుసరించాము.
